پرش به محتوا

ایل مامش

از ویکی ایران
نسخهٔ تاریخ ‏۱۲ مهٔ ۲۰۲۵، ساعت ۱۲:۱۵ توسط Samei (بحث | مشارکت‌ها)
(تفاوت) → نسخهٔ قدیمی‌تر | نمایش نسخهٔ فعلی (تفاوت) | نسخهٔ جدیدتر ← (تفاوت)

مامش، از ایلات کرد سنّی مذهب استان آذربایجان غربی.

درگذشته ایل مامش به همراه ایل بلباس و چند ایل دیگر اتحادیه بزرگی را تشکیل داده بودند که بعد‌ها این اتحادیه از هم پاشید[۱].

منطقه استقرار مامش‌ها در شرق لاوین وجلگه‌های اطراف پیران‌شهر، نَقَده و اُشْنَویه قرار دارد. گروهی از مامش‌ها، که مامش رشکه ( مامش سیاه) خوانده می‌شوند در چندین روستای عراق بر کناره رود ژارآوا سکونت دارند[۲]. در گذشته تمام ایل مامش کوچنده بودند، لکن امروزه اکثراً یکجانشین شده‌اند[۳] گروه‌هایی از مامش‌ها برای چرای دام‌هایشان بین دهستان‌های شهرستان‌های اورمیه، اشنویه، بوکان، سردشت، مهاباد، میاندو‌آب و نقده در استان آذربایجان غربی ییلاق و قشلاق می‌کنند[۴].

ایل مامش از 8 طایفه و چندین تیره تشکیل شده است. هر تیره نیز به واحدهای کوچکتر اوبه یا بلوک و او یا مال نیز تقسیم می‌شود. برخی از مهم‌ترین طوایف ایل مامش عبارتند از: قادری، امیرعشایری، خل‌آقایی، پاشایی[۵]. اکثر رؤسا و سران ایل از طایفه مهم امیر‌عشایری برمی‌خاسته‌اند[۶]. رئیس ایل تا 1341ش علی‌آقا امیر عشایر بوده است.

شمار کوچندگان این ایل را در 1377ش 783 خانوار و 6757 نفر تخمین زده‌اند[۷]. کشاورزی و دامداری در ایل مامش به جهت آب و هوای مناسب منطقه و زمین‌های کشاورزی مرغوب وچراگاه‌های فراوان از رونق بسیاری برخوردار است[۸]. مامش‌ها سنی شافعی مذهب هستند[۹].

نیز نگاه کنید به

مآخذ

  1. ادموندز، سیسیل جی. ترک‌ها، کردها، عرب‌ها. ترجمه ابراهیم یونسی، تهران: 1367، ص 241-242.
  2. ادموندز، سیسیل جی. ترک‌ها، کردها، عرب‌ها. ترجمه ابراهیم یونسی، تهران: 1367، ص. 242.
  3. اسکندر‌ی‌نیا، ابراهیم. ساختار سازمان ایلات و شیوه معیشت عشایر آذریایجان‌غربی. بندرانزلی: 1366، ص 34، 403.
  4. سرشماری اجتماعی، اقتصادی عشایر کوچنده 1377ش، جمعیت عشایری دهستان‌ها. تهران: 1378، ص 21-30.
  5. اسکندر‌ی‌نیا، ابراهیم. ساختار سازمان ایلات و شیوه معیشت عشایر آذریایجان‌غربی. بندرانزلی: 1366، ص 33، 403، 405-406.
  6. هنر و مردم. ش7، ص 22.
  7. سرشماری اجتماعی، اقتصادی عشایر کوچنده 1377، نتایج تفصیلی. تهران: 1378، ص 20.
  8. اسکندر‌ی‌نیا، ابراهیم. ساختار سازمان ایلات و شیوه معیشت عشایر آذریایجان‌غربی. بندرانزلی: 1366، ص.403.
  9.  هنر و مردم. ش7، ص23-24.

منبع اصلی

سازمان فرهنگ و ارتباطات اسلامی، مرکز مطالعات راهبردی روابط فرهنگی (1398). دانشنامه ایران. تهران: موسسه فرهنگی هنری و انتشارات بین المللی الهدی،

نویسنده مقاله

معصومه ابراهیمی