پرش به محتوا

بقال بازی

از ویکی ایران
نسخهٔ تاریخ ‏۱۴ مهٔ ۲۰۲۵، ساعت ۰۶:۵۹ توسط Nazli (بحث | مشارکت‌ها)
(تفاوت) → نسخهٔ قدیمی‌تر | نمایش نسخهٔ فعلی (تفاوت) | نسخهٔ جدیدتر ← (تفاوت)
بقال بازی، برگرفته از ایرنا، قابل بازیابی از https://www.irna.ir/news/83433821/

بقال بازی، نمایشی است سنتی[۱]. در عصر ناصری و بیشتر در دربار شاهان قاجار، بصورت مضحکه و تقلید که شخصیت اصلی آن یک بقال پولدار و مسخره بوده، اجرا می‌گردید[۲]. کریم بقال لوده‌ای حقیقت بین و حقگو و در زیر جامه‌ لودگی، صاحب منصبان، وزیران، مفت‌شان را یک به یک رسوا می‌کند؛ و مسایلی که مردم خود نمی‌توانند بر زبان بیاورند، توسط این شخصیت، بدون ترس و پروا در قالبی طنز و مضحکه بر زبان آورده می‌شد[۳].

کریم شیره‌ای دلقک مشهور در بار ناصرالدین شاه، با همکاری چند وردست این نمایش را در حضور شاه براه انداخت.

در این اجرا خود نقش «بقال» را بازی و مسخره‌های وردستش با نام‌های نمایشی «چوردکی»، «ریشکی»، «ماستی» و «پسیکی» به ایفای نقش پرداختند[۴].

میرزا آقا تبریزی اولین نمایشنامه‌نویس به زبان فارسی، این نمایش را: «شرحی از بدبختی اهالی ایران ... در لباس قصه و طرز تیاتر فرنگیان (یا بقال بازی در حضور)»[۵] می‌داند.

در قسمتی از نمایش بقال بازی چوردکی (چوراکی) با اشاره به ظرف ماست از کریم بقال می‌ترسد که این چیست؟ و وقتی کریم در جواب می‌گوید: مگر چشم نداری ببینی، جواب می‌دهد.

آدم از سال گرانی در آمده چطور می‌بیند، به مرگ تو از پارسال آنقدر گرسنه مانده‌ام که باد هر دو گوش‌هایم را گرفته است[۳].

نیز نگاه کنید به

مآخذ

  1. شب‌زنده‌دار، محمد (1356). تلاش. شماره 76، ص 44.
  2. بیضایی، بهرام (1380). نمایش در ایران. تهران: انتشارات روشنگران، ص 214.
  3. ۳٫۰ ۳٫۱ شب‌زنده‌دار، محمد (1356). تلاش. شماره 76، ص 45.
  4. بیضایی، بهرام (1380). نمایش در ایران. تهران: انتشارات روشنگران، ص 165 و 166.
  5. فصلنامه تئاتر (1356). شماره1، ص 20.

منبع اصلی

سازمان فرهنگ و ارتباطات اسلامی، مرکز مطالعات راهبردی روابط فرهنگی (1398). دانشنامه ایران. تهران: موسسه فرهنگی هنری و انتشارات بین المللی الهدی،

پیوند به بیرون

کریمی زنجانی اصل، محمد(1398)، دانشنامه فرهنگ مردم ایران، مرکز دایره المعارف بزرگ اسلامی، قابل بازیابی از https://www.cgie.org.ir/fa/article/239359/

بقال بازی، دانشنامه جهان اسلام، قابل بازیابی از https://rch.ac.ir/article/Details/6930

بقال بازی، کمدی مردمی با بن مایه‌های نقد اجتماعی، خبرگزاری جمهوری اسلامی ایران، قابل بازیابی از https://www.irna.ir/news/83433821/

متینی، جلال، نمایشنامه«بقال بازی در حضور»، برگرفته از ایران نامک، قابل بازیابی از https://www.irannamag.com/article/

بقال بازی، تبیان، قابل بازیابی از https://article.tebyan.net/185483/

نویسنده مقاله

محمود عزیزی index.php?title=رده:هنر index.php?title=رده:تئاتر