پرش به محتوا

اصحاب رأی

از ویکی ایران

اصحاب رأی، عنوان پیروان یكی از دو گرایش اصلی در فقه اسلامی كه مروج كاربرد شیوه‌های اجتهاد الرأی در استنباط فقهی بوده‌اند. ابوحنیفه، و فقهای سرزمین عراق به‌عنوان نماد این گرایش شناخته می‌شوند. اصطلاح اصحاب رأی در سده‌های نخستین همواره در تقابل با اصطلاح اصحاب حدیث مفهوم واقعی خود را می‌یافته است[۱]. تمایز میان این دو گرایش در بسیاری موارد به‌سبب نسبی‌بودن مفهوم این دو اصطلاح بسیار دشوار است. چه، از بررسی و تحلیل شیوه‌های فقهی رایج میان اصحاب حدیث متقدم و مقایسه روش‌های استدلال آنان با اصحاب رأی، چنین برمی‌آید كه مذاهب گوناگون اصحاب رأی و اصحاب حدیث، طیف‌هایی متنوع از مجموعه‌یی پیوسته‌اند كه اختلافات آنان در كاربرد رأی و آثار، تنها امری نسبی‌ست. در واقع، متعصب‌ترین فقیهان شناخته‌شده از اصحاب حدیث، هیچ‌گاه كاربردی محدود برای رأی را انكار نكرده و تندروترین فقیهان رأی‌گرا نیز هرگز خود را مجاز به مخالفت با احادیث ثابت و معتبر ندانسته‌اند[۲].

نیز نگاه کنید به

مآخذ

  1. ابن ابی‌یعلی. طبقات الحنابله. به‌كوشش محمدحامد فقی، قاهره: 1371 ق، تمام صفحات.
  2. ابن سعد، محمد. الطبقات الكبیر. به‌كوشش زاخاو، لیدن: 1904، 5/354، 6/47، 58، 64، 283، 7 (2)، 21.

منبع اصلی

سازمان فرهنگ و ارتباطات اسلامی، مرکز مطالعات راهبردی روابط فرهنگی (1398). دانشنامه ایران. تهران: موسسه فرهنگی هنری و انتشارات بین المللی الهدی،

نویسنده مقاله

سید حسن امین

تلخیص از: دایره المعارف بزرگ اسلامی.