موج نو
موج نو، شاخهای از شعر نو فارسی و بر آمده از شعر سپید، شعری موزون و بیقافیه.
در ادبیات، شعر موج نو/ شعر منثور، شعری است که به صورت نثر نوشته میشود و خصایص عینی منظومه سرایی نظیر وزن و قافیه را ندارد، اما فطرتاً به دلیل کاربرد عناصر معنوی شعر، به ویژه در هم ریختن مفاهیم منطقی کلام از طریق زبان مجازی و اعمال ایقاعات خاص، شعر محسوب میشود[۱]. بنیانگذار شعر موج نو در ایران احمدرضا احمدی است. نخستین کتاب او به نام طرح در 1341 ش سرآغاز شعر موج نو گردید و سپس کسانی چون بیژن الهی، پرویز داریوش، غلامحسین غریب و فریدون گیلانی طریق وی را پیمودند[۲]. در واقع میتوان این حرکت را در مقایسه با جریان «شعر سنت گرا» شعری «سنت گریز» یا حتی «سنت ستیز» و در مقایسه با جریان «شعر نو یا نیمایی» شعری به اصطلاح مدرن خواند[۳]. از مشخصات عمده شعر موج نو میتوان به جدا بودن وظیفه علمی و روزمره کلمات و زبان از خود کلمات و زبان و نیز ایجاد مناسبت یا مناسبتهای دیگر میان کلمات، اشکال و اشیاء اشاره کرد[۴]. شعر موج نو را به دو دسته تقسیم کردهاند:
موج نوی اصیل
موج نوی اصیل شامل:
- نثرگرایان اصیل مانند احمدرضا احمدی؛
- نظم گرایان اصیل نظیر جواد مجابی.
موج نو مشکل
موج نوی مشکل، شامل:
- نثرگرایان مشکل گو مانند بیژن الهی و بهرام اردبیلی و دیگران؛
- نظم گرایان مشکل گو نظیر یدالله رویایی[۵].
نیز نگاه کنید به
مآخذ
- ↑ داد، سیما. اصطلاحات ادبی. ویرایش جدید، تهران: مروارید، 1382 ش، ص 322.
- ↑ رستگار فسایی، منصور. انواع شعر فارسی. شیراز: نوید شیراز، 1380 ش، ج.2، ص 636، 637.
- ↑ حسین پور چافی، علی. جریانهای شعری معاصر فارسی از کودتا 1332 تا انقلاب 1357. تهران: امیرکبیر، 1384 ش.
- ↑ شمس لنگرودی، محمد. تاریخ تحلیلی شعر نو (1341ـ1349). تهران: نشر مرکز، چ 1، 1377 ش، ج 3، ص 40.
- ↑ نوری علاء، اسماعیل. صور و اسباب شعر امروز ایران. تهران: بامداد، 1348 ش، ج. 1، ص 318، 319، 320 (به اختصار).
منبع اصلی
سازمان فرهنگ و ارتباطات اسلامی، مرکز مطالعات راهبردی روابط فرهنگی (1398). دانشنامه ایران. تهران: موسسه فرهنگی هنری و انتشارات بین المللی الهدی،
نویسنده مقاله
ابوالقاسم رادفر