گریگور یقیکیان: تفاوت میان نسخهها
بدون خلاصۀ ویرایش |
بدون خلاصۀ ویرایش |
||
| خط ۲: | خط ۲: | ||
یقیکیان، گریگور (1880 ـ 1951م / 1259 ـ 1330ش)، نویسنده، نمایشنامهنویس، کارگردان. | یقیکیان، گریگور (1880 ـ 1951م / 1259 ـ 1330ش)، نویسنده، نمایشنامهنویس، کارگردان. | ||
در شهر "اکن"، در غرب ارمنستان، که در آن زمان در قلمرو کشور عثمانی بود، به دنیا آمد<ref>خلج، منصور | در شهر "اکن"، در غرب ارمنستان، که در آن زمان در قلمرو کشور عثمانی بود، به دنیا آمد<ref>خلج، منصور .1381. '''''نمایشنامهنویسان ایران (از آخوندزاده تا بیضایی)'''''. تهران: اختران، ص 95.</ref>. تحصیلات دبیرستانی را در استانبول و عالیه را در ونیز ایتالیا به اتمام رساند<ref name=":0">'''''چهرههایی از پیشروان هنر و ادبیات معاصر ایران''''' .1357. تهران: فرهنگسرای نیاوران، ص 168.</ref>. پس از آمدن به [[ایران]] در بندرانزلی ساکن شد؛ در 1290ش مدیر مدرسه «رشدیه» انزلی شد؛ بعد به رشت رفت و در «مدرسه ارامنه» به تدریس زبان فرانسه پرداخت<ref name=":1">خلج، منصور 1381. '''''نمایشنامهنویسان ایران (از آخوندزاده تا بیضایی)'''''. تهران: اختران، ص 96.</ref>. یقیکیان تحت تأثیر «نهضت جنگل» و پس از اشغال [[استان گیلان|گیلان]] توسط «ارتش سرخ» به نگارش نمایشنامه پرداخت<ref>'''''فصلنامه تئاتر''''' .1370.. شماره 15. تهران، ص 83.</ref>. | ||
یقیکیان | شعبه زنان فرقه «سوسیال دموکرات هچاکیان» یکی از نمایشنامههای «گریگور یقیکیان» به نام «فاجعه» یا «راه خونی» را در تاریخ یکشنبه پنجم ماه رجب 1329ق در پارک مسعودیه، خانه ظلالسلطان به نمایش گذاشت<ref>ملکزاده، جمشید .1363. '''''ادبیات نمایشی در ایران'''''. تهران: [https://toosbook.ir/ توس]، جلد دوم، ص 48.</ref>. در 1300ش، یقیکیان به جمعیت «اکتورال آزاد [[ایران]]» در شهر رشت که هدف آن کمک به پیشرفت فرهنگ و مؤسسات فرهنگی و هنری بود پیوست<ref name=":1" />. در 1303ش، نمایشنامه «جنگ مشرق و مغرب» یا «[[داریوش]] سوم» (کدمانس) را نوشت که با کمک میرزا احمد خان دبیری آن را به فارسی ترجمه؛ و در همان سال آن را در رشت بر روی صحنه برد<ref>خلج، منصور 1381. '''''نمایشنامهنویسان ایران (از آخوندزاده تا بیضایی)'''''. تهران: اختران، ص 97.</ref>. | ||
نمایشنامه «[[خسرو انوشیروان|انوشیروان]] عادل و [[مزدک]]» او را «جهانگیر سرتیپپور» به فارسی ترجمه کرد که با همکاری «جمعیت اکتورال آزاد» و به کارگردانی خود یقیکیان در شهر رشت بر روی صحنه آمد<ref>خلج، منصور .1381. '''''نمایشنامهنویسان ایران (از آخوندزاده تا بیضایی)'''''. تهران: اختران.</ref>. | |||
نمایشنامه «[[خسرو انوشیروان|انوشیروان]] عادل و [[مزدک]]» او را «جهانگیر سرتیپپور» به فارسی ترجمه کرد که با همکاری «جمعیت اکتورال آزاد» و به کارگردانی خود یقیکیان در شهر رشت بر روی صحنه آمد<ref>خلج، منصور | |||
«برای وطن»، «حق با کیست»، «در لباس زن»، «سلیمه»، «قمر»، «میدان دهشت» و ترجمه «دوبروسکی»<ref name=":0" /> از نمایشنامههای دیگر اوست. | «برای وطن»، «حق با کیست»، «در لباس زن»، «سلیمه»، «قمر»، «میدان دهشت» و ترجمه «دوبروسکی»<ref name=":0" /> از نمایشنامههای دیگر اوست. | ||
| خط ۱۷: | خط ۱۳: | ||
* [[استان گیلان]] | * [[استان گیلان]] | ||
* [[میرزا ملکم خان(ناظم الدوله)]] | * [[میرزا ملکم خان(ناظم الدوله)]] | ||
== مآخذ == | == مآخذ == | ||
نسخهٔ کنونی تا ۵ مهٔ ۲۰۲۵، ساعت ۱۱:۰۸
یقیکیان، گریگور (1880 ـ 1951م / 1259 ـ 1330ش)، نویسنده، نمایشنامهنویس، کارگردان.
در شهر "اکن"، در غرب ارمنستان، که در آن زمان در قلمرو کشور عثمانی بود، به دنیا آمد[۱]. تحصیلات دبیرستانی را در استانبول و عالیه را در ونیز ایتالیا به اتمام رساند[۲]. پس از آمدن به ایران در بندرانزلی ساکن شد؛ در 1290ش مدیر مدرسه «رشدیه» انزلی شد؛ بعد به رشت رفت و در «مدرسه ارامنه» به تدریس زبان فرانسه پرداخت[۳]. یقیکیان تحت تأثیر «نهضت جنگل» و پس از اشغال گیلان توسط «ارتش سرخ» به نگارش نمایشنامه پرداخت[۴].
شعبه زنان فرقه «سوسیال دموکرات هچاکیان» یکی از نمایشنامههای «گریگور یقیکیان» به نام «فاجعه» یا «راه خونی» را در تاریخ یکشنبه پنجم ماه رجب 1329ق در پارک مسعودیه، خانه ظلالسلطان به نمایش گذاشت[۵]. در 1300ش، یقیکیان به جمعیت «اکتورال آزاد ایران» در شهر رشت که هدف آن کمک به پیشرفت فرهنگ و مؤسسات فرهنگی و هنری بود پیوست[۳]. در 1303ش، نمایشنامه «جنگ مشرق و مغرب» یا «داریوش سوم» (کدمانس) را نوشت که با کمک میرزا احمد خان دبیری آن را به فارسی ترجمه؛ و در همان سال آن را در رشت بر روی صحنه برد[۶].
نمایشنامه «انوشیروان عادل و مزدک» او را «جهانگیر سرتیپپور» به فارسی ترجمه کرد که با همکاری «جمعیت اکتورال آزاد» و به کارگردانی خود یقیکیان در شهر رشت بر روی صحنه آمد[۷].
«برای وطن»، «حق با کیست»، «در لباس زن»، «سلیمه»، «قمر»، «میدان دهشت» و ترجمه «دوبروسکی»[۲] از نمایشنامههای دیگر اوست.
نیز نگاه کنید به
مآخذ
- ↑ خلج، منصور .1381. نمایشنامهنویسان ایران (از آخوندزاده تا بیضایی). تهران: اختران، ص 95.
- ↑ ۲٫۰ ۲٫۱ چهرههایی از پیشروان هنر و ادبیات معاصر ایران .1357. تهران: فرهنگسرای نیاوران، ص 168.
- ↑ ۳٫۰ ۳٫۱ خلج، منصور 1381. نمایشنامهنویسان ایران (از آخوندزاده تا بیضایی). تهران: اختران، ص 96.
- ↑ فصلنامه تئاتر .1370.. شماره 15. تهران، ص 83.
- ↑ ملکزاده، جمشید .1363. ادبیات نمایشی در ایران. تهران: توس، جلد دوم، ص 48.
- ↑ خلج، منصور 1381. نمایشنامهنویسان ایران (از آخوندزاده تا بیضایی). تهران: اختران، ص 97.
- ↑ خلج، منصور .1381. نمایشنامهنویسان ایران (از آخوندزاده تا بیضایی). تهران: اختران.
منبع اصلی
سازمان فرهنگ و ارتباطات اسلامی، مرکز مطالعات راهبردی روابط فرهنگی (1398). دانشنامه ایران. تهران: موسسه فرهنگی هنری و انتشارات بین المللی الهدی،
نویسنده مقاله
منصور خلج