صفی الدین اردبیلی: تفاوت میان نسخهها
بدون خلاصۀ ویرایش |
|||
| (یک نسخهٔ میانیِ ایجادشده توسط همین کاربر نشان داده نشد) | |||
| خط ۱: | خط ۱: | ||
[[پرونده:168964597.jpg|بندانگشتی|صفی الدین اردبیلی، قابل بازیابی از https://www.irna.ir/news/84415832/%D8%B4%DB%8C%D8%AE-%D8%B5%D9%81%DB%8C-%D8%A7%D9%84%D8%AF%DB%8C%D9%86-%D8%A7%D8%B1%D8%AF%D8%A8%DB%8C%D9%84%DB%8C-%D9%88-%D8%B8%D9%87%D9%88%D8%B1-%D9%86%D9%87%D8%B6%D8%AA-%D8%B5%D9%81%D9%88%DB%8C%D9%87]] | |||
'''صفیالدین اردبیلی،''' شیخ صفیالدین اسحاق اردبیلی (736-650ق / ؟ م) از مشایخ بزرگ [[صوفیه]]. او پسر امینالدین جبرائیل و جد اعلای [[صفویان|سلسله صفویان]] بود و [[صفویان|سلسله صفوی]] نام خود را از او گرفته بود. | '''صفیالدین اردبیلی،''' شیخ صفیالدین اسحاق اردبیلی (736-650ق / ؟ م) از مشایخ بزرگ [[صوفیه]]. او پسر امینالدین جبرائیل و جد اعلای [[صفویان|سلسله صفویان]] بود و [[صفویان|سلسله صفوی]] نام خود را از او گرفته بود. | ||
صفیالدین در آغاز برای طی طریق و تزکیه نفس نزد نجیبالدین بزغوش راهی [[شیراز]] شد. اما پیش از رسیدن او به شیراز نجیبالدین درگذشت<ref>سیوری، راجر. '''''ایران عصر صفوی'''''. ترجمه کامبیز عزیزی، تهران: 1372، نشر مرکز، ص6.</ref>. بنابراین صفیالدین به دیدار سعدی شیرازی شتافت اما معاشرت او را نپسندید و به توصیه برخی نزد شیخ زاهد گیلانی در لاهیجان رفت. شیخ زاهد در تحولات روحی و فکری او تأثیر بسیار داشت، او را صفی خطاب کرد و به مراتب علیه و مقامات سینه مژده داد<ref>اسکندربیک منشی (ترکمان)، '''''تاریخ عالم آرای عباسی'''''. به کوشش ایرج افشار، تهران: 1334، امیرکبیر و کتابفروشی تأیید اصفهان، ج1، ص12.</ref>. با مرگ شیخ زاهد، صفی دختر او را به زنی گرفت. او که کرامات بسیار داشت<ref>ولی قلی بن داود قلی شاملو. '''''قصص الخاقانی'''''. تصحیح دکتر سیدحسن سادات ناصری، تهران: 1371، وزرات فرهنگ و ارشاد اسلامی، ج1، ص22.</ref>، چندان بر مریدانش افزوده شد که در [[ایلخانان|دوران ایلخانان]] از شکوه، جلال، قدرت و شوکت بسیار برخوردار بود<ref> مذاوی، میشل. '''''پیدایش دولت صفوی'''''. ترجمه یعقوب آژند، تهران: 1368، نشر گسترده، ص129.</ref>. او چندان با حکومت دنیوی سروکاری نداشت، اما عاری از نفوذ سیاسی هم نبود و در عرفان و [[تصوف]] ایران، به ویژه آذربایجان، تأثیر بسیار گذارد<ref>موحد، صمد. '''''صفیالدین اردبیلی چهره اصیل تصوف آذربایجان'''''. تهران: 1381، طرح نو، ص400.</ref>. رشیدالدین فضلالله همدانی وزیر [[ایلخانان]] و پسرش، ارادت خاصی به او داشتند<ref>هینتس، والتر. '''''تشکیل دولت ملی در ایران'''''. ترجمه کیکاووس جهانداری، تهران: 1367، خوارزمی، ص3.</ref>. پس از شیخ صفی پسرش صدرالدین موسی جانشین او شد و آرامگاه پدر را که در [[صفویان|دوره صفویان]] کانون مذهبی آنان بود توسعه داد<ref>کسرویتبریزی، احمد. '''''شیخ صفی و تبارش.''''' تهران: 1342، پایدار.</ref>. | صفیالدین در آغاز برای طی طریق و تزکیه نفس نزد نجیبالدین بزغوش راهی [[شیراز]] شد. اما پیش از رسیدن او به شیراز نجیبالدین درگذشت<ref>سیوری، راجر. '''''ایران عصر صفوی'''''. ترجمه کامبیز عزیزی، تهران: 1372، نشر مرکز، ص6.</ref>. بنابراین صفیالدین به دیدار سعدی شیرازی شتافت اما معاشرت او را نپسندید و به توصیه برخی نزد شیخ زاهد گیلانی در لاهیجان رفت. شیخ زاهد در تحولات روحی و فکری او تأثیر بسیار داشت، او را صفی خطاب کرد و به مراتب علیه و مقامات سینه مژده داد<ref>اسکندربیک منشی (ترکمان)، '''''تاریخ عالم آرای عباسی'''''. به کوشش ایرج افشار، تهران: 1334، امیرکبیر و کتابفروشی تأیید اصفهان، ج1، ص12.</ref>. با مرگ شیخ زاهد، صفی دختر او را به زنی گرفت. او که کرامات بسیار داشت<ref>ولی قلی بن داود قلی شاملو. '''''قصص الخاقانی'''''. تصحیح دکتر سیدحسن سادات ناصری، تهران: 1371، وزرات فرهنگ و ارشاد اسلامی، ج1، ص22.</ref>، چندان بر مریدانش افزوده شد که در [[ایلخانان|دوران ایلخانان]] از شکوه، جلال، قدرت و شوکت بسیار برخوردار بود<ref> مذاوی، میشل. '''''پیدایش دولت صفوی'''''. ترجمه یعقوب آژند، تهران: 1368، نشر گسترده، ص129.</ref>. | ||
او چندان با حکومت دنیوی سروکاری نداشت، اما عاری از نفوذ سیاسی هم نبود و در عرفان و [[تصوف]] ایران، به ویژه آذربایجان، تأثیر بسیار گذارد<ref>موحد، صمد. '''''صفیالدین اردبیلی چهره اصیل تصوف آذربایجان'''''. تهران: 1381، طرح نو، ص400.</ref>. رشیدالدین فضلالله همدانی وزیر [[ایلخانان]] و پسرش، ارادت خاصی به او داشتند<ref>هینتس، والتر. '''''تشکیل دولت ملی در ایران'''''. ترجمه کیکاووس جهانداری، تهران: 1367، خوارزمی، ص3.</ref>. پس از شیخ صفی پسرش صدرالدین موسی جانشین او شد و آرامگاه پدر را که در [[صفویان|دوره صفویان]] کانون مذهبی آنان بود توسعه داد<ref>کسرویتبریزی، احمد. '''''شیخ صفی و تبارش.''''' تهران: 1342، پایدار.</ref>. | |||
== نیز نگاه کنید به == | == نیز نگاه کنید به == | ||
| خط ۱۸: | خط ۲۱: | ||
== نویسنده مقاله == | == نویسنده مقاله == | ||
مهدی ابوالحسنی ترقی | مهدی ابوالحسنی ترقی | ||
[[رده:تاریخ]] | |||
[[رده:تاریخ و باستان شناسی]] | |||
نسخهٔ کنونی تا ۵ مهٔ ۲۰۲۵، ساعت ۱۹:۴۷

صفیالدین اردبیلی، شیخ صفیالدین اسحاق اردبیلی (736-650ق / ؟ م) از مشایخ بزرگ صوفیه. او پسر امینالدین جبرائیل و جد اعلای سلسله صفویان بود و سلسله صفوی نام خود را از او گرفته بود.
صفیالدین در آغاز برای طی طریق و تزکیه نفس نزد نجیبالدین بزغوش راهی شیراز شد. اما پیش از رسیدن او به شیراز نجیبالدین درگذشت[۱]. بنابراین صفیالدین به دیدار سعدی شیرازی شتافت اما معاشرت او را نپسندید و به توصیه برخی نزد شیخ زاهد گیلانی در لاهیجان رفت. شیخ زاهد در تحولات روحی و فکری او تأثیر بسیار داشت، او را صفی خطاب کرد و به مراتب علیه و مقامات سینه مژده داد[۲]. با مرگ شیخ زاهد، صفی دختر او را به زنی گرفت. او که کرامات بسیار داشت[۳]، چندان بر مریدانش افزوده شد که در دوران ایلخانان از شکوه، جلال، قدرت و شوکت بسیار برخوردار بود[۴].
او چندان با حکومت دنیوی سروکاری نداشت، اما عاری از نفوذ سیاسی هم نبود و در عرفان و تصوف ایران، به ویژه آذربایجان، تأثیر بسیار گذارد[۵]. رشیدالدین فضلالله همدانی وزیر ایلخانان و پسرش، ارادت خاصی به او داشتند[۶]. پس از شیخ صفی پسرش صدرالدین موسی جانشین او شد و آرامگاه پدر را که در دوره صفویان کانون مذهبی آنان بود توسعه داد[۷].
نیز نگاه کنید به
مآخذ
- ↑ سیوری، راجر. ایران عصر صفوی. ترجمه کامبیز عزیزی، تهران: 1372، نشر مرکز، ص6.
- ↑ اسکندربیک منشی (ترکمان)، تاریخ عالم آرای عباسی. به کوشش ایرج افشار، تهران: 1334، امیرکبیر و کتابفروشی تأیید اصفهان، ج1، ص12.
- ↑ ولی قلی بن داود قلی شاملو. قصص الخاقانی. تصحیح دکتر سیدحسن سادات ناصری، تهران: 1371، وزرات فرهنگ و ارشاد اسلامی، ج1، ص22.
- ↑ مذاوی، میشل. پیدایش دولت صفوی. ترجمه یعقوب آژند، تهران: 1368، نشر گسترده، ص129.
- ↑ موحد، صمد. صفیالدین اردبیلی چهره اصیل تصوف آذربایجان. تهران: 1381، طرح نو، ص400.
- ↑ هینتس، والتر. تشکیل دولت ملی در ایران. ترجمه کیکاووس جهانداری، تهران: 1367، خوارزمی، ص3.
- ↑ کسرویتبریزی، احمد. شیخ صفی و تبارش. تهران: 1342، پایدار.
منبع اصلی
سازمان فرهنگ و ارتباطات اسلامی، مرکز مطالعات راهبردی روابط فرهنگی (1398). دانشنامه ایران. تهران: موسسه فرهنگی هنری و انتشارات بین المللی الهدی،
نویسنده مقاله
مهدی ابوالحسنی ترقی