نان تافتون: تفاوت میان نسخهها
صفحهای تازه حاوی «'''تافتون،''' '''نان'''. ناني گرد يا بيضي شكل كه آن را بر ديوار تفتة تنور سفالي پزند. اين نان، كه آن را «تافتان» و «تفتان» (نان تفت داده از آتش) هم گويند، پس از نان سنگك از نانهاي مطبوع و مرغوب در سفرة ايرانيان بوده است. نام اين نان احتمالاً «تافته نا...» ایجاد کرد |
بدون خلاصۀ ویرایش |
||
| (۲ نسخهٔ میانیِ ایجادشده توسط همین کاربر نشان داده نشد) | |||
| خط ۱: | خط ۱: | ||
[[پرونده:4416621.jpg|بندانگشتی|نان تافتون، قابل بازیابی از [https://www.hamshahrionline.ir/news/496160/%D8%B7%D8%B1%D8%B2-%D8%AA%D9%87%DB%8C%D9%87-%D9%86%D8%A7%D9%86-%D8%AA%D8%A7%D9%81%D8%AA%D9%88%D9%86-%D8%AF%D8%B1-%D8%AE%D8%A7%D9%86%D9%87-%D8%AF%D8%B1-%D8%B1%D9%88%D8%B2%D9%87%D8%A7%DB%8C-%D9%82%D8%B1%D9%86%D8%B7%DB%8C%D9%86%D9%87-%D8%AF%D8%B3%D8%AA-%D8%A8%D9%87-%DA%A9%D8%A7%D8%B1-%D8%B4%D9%88%DB%8C%D9%85 https://www.hamshahrionline.ir/news/496160/]]] | |||
تافتون، نان. نانی گرد یا بیضی شکل که آن را بر دیوار تفته تنور سفالی پزند. این [[نان]]، که آن را «تافتان» و «تفتان» (نان تفت داده از [[آتش]]) هم گویند، پس از [[نان سنگک]] از نانهای مطبوع و مرغوب در سفره ایرانیان بوده است. نام این [[نان]] احتمالاً «تافته نان» یا «تفته [[نان]]»، به معنای [[نان]] تافته و پخته از تف آتش بوده که در اثر کثرت استعمال حرف «ن» از آن افتاده و به صورت «تافتان» یا «تفتان» و «تافتون» درآمده است. | |||
پیشینه نان تافتون و پیشه تافتون پزی به زمانهای خیلی قدیم و به پیش از [[نان سنگک]]<sup>*</sup> و سنگکپزی میرسد. در آغاز این [[نان]] جنبه خانگی و روستایی داشته و آن را در خانهها میپختند، بعداً صورت بازاری و شهری یافته و در شمار نانهای بازاری درآمده است. | |||
در | در تافتونپزی پس از آماده شدن خمیر نان توسط «خمیرگیر»، «چانهگیر» خمیر را «چانه» میکند، «نانآور» چانه را با وردنه چوبی باز و تُنُک میکند و «شاطر» آن را با کف دو دست به قالب [[نان]] تافتون در میآورد و بر روی «نانبند» میاندازد و با آن به دیوار تنور میچسباند. «نُون واسُّون» یا «نانآور» هم نانهای تافته و پخته را از تنور در میآورد<ref>بلوکباشی، علی (1348). «تافتونپزی در تهران»، هنر و مردم. انتشارات وزارت فرهنگ و هنر، شماره 81، ص45-54.</ref>. | ||
== نیز نگاه کنید به == | |||
* [[نان]] | |||
* [[نان سنگک]] | |||
== مآخذ == | |||
<references /> | |||
علی | == منبع اصلی == | ||
[https://icro.ir/ سازمان فرهنگ و ارتباطات اسلامی، مرکز مطالعات راهبردی روابط فرهنگی] (1398). دانشنامه ایران. تهران: [https://alhoda.ir/ موسسه فرهنگی هنری و انتشارات بین المللی الهدی]، | |||
== نویسنده مقاله == | |||
علی بلوکباشی، تلخیص از «تافتونپزی در تهران» | |||
[[رده:جامعه و نظام اجتماعی]] | |||
[[رده:خوراک]] | |||
نسخهٔ کنونی تا ۳۰ آوریل ۲۰۲۵، ساعت ۱۹:۱۱

تافتون، نان. نانی گرد یا بیضی شکل که آن را بر دیوار تفته تنور سفالی پزند. این نان، که آن را «تافتان» و «تفتان» (نان تفت داده از آتش) هم گویند، پس از نان سنگک از نانهای مطبوع و مرغوب در سفره ایرانیان بوده است. نام این نان احتمالاً «تافته نان» یا «تفته نان»، به معنای نان تافته و پخته از تف آتش بوده که در اثر کثرت استعمال حرف «ن» از آن افتاده و به صورت «تافتان» یا «تفتان» و «تافتون» درآمده است.
پیشینه نان تافتون و پیشه تافتون پزی به زمانهای خیلی قدیم و به پیش از نان سنگک* و سنگکپزی میرسد. در آغاز این نان جنبه خانگی و روستایی داشته و آن را در خانهها میپختند، بعداً صورت بازاری و شهری یافته و در شمار نانهای بازاری درآمده است.
در تافتونپزی پس از آماده شدن خمیر نان توسط «خمیرگیر»، «چانهگیر» خمیر را «چانه» میکند، «نانآور» چانه را با وردنه چوبی باز و تُنُک میکند و «شاطر» آن را با کف دو دست به قالب نان تافتون در میآورد و بر روی «نانبند» میاندازد و با آن به دیوار تنور میچسباند. «نُون واسُّون» یا «نانآور» هم نانهای تافته و پخته را از تنور در میآورد[۱].
نیز نگاه کنید به
مآخذ
- ↑ بلوکباشی، علی (1348). «تافتونپزی در تهران»، هنر و مردم. انتشارات وزارت فرهنگ و هنر، شماره 81، ص45-54.
منبع اصلی
سازمان فرهنگ و ارتباطات اسلامی، مرکز مطالعات راهبردی روابط فرهنگی (1398). دانشنامه ایران. تهران: موسسه فرهنگی هنری و انتشارات بین المللی الهدی،
نویسنده مقاله
علی بلوکباشی، تلخیص از «تافتونپزی در تهران»