پرش به محتوا

سید علی خان نصر: تفاوت میان نسخه‌ها

از ویکی ایران
Samei (بحث | مشارکت‌ها)
بدون خلاصۀ ویرایش
Samei (بحث | مشارکت‌ها)
بدون خلاصۀ ویرایش
 
خط ۱: خط ۱:
[[پرونده:156967240.jpg|بندانگشتی|سید علی خان نصر، قابل بازیابی از https://www.irna.ir/news/83674658/%D8%B3%DB%8C%D8%AF-%D8%B9%D9%84%DB%8C-%D9%86%D8%B5%D8%B1-%D9%BE%D8%AF%D8%B1-%D8%AA%D8%A6%D8%A7%D8%AA%D8%B1-%D9%88-%D8%A8%D9%86%DB%8C%D8%A7%D9%86-%DA%AF%D8%B0%D8%A7%D8%B1-%D9%87%D9%86%D8%B1%D8%B3%D8%AA%D8%A7%D9%86-%D9%87%D9%86%D8%B1%D9%BE%DB%8C%D8%B4%DA%AF%DB%8C]]
نصر، سیدعلی خان‌ (1311ق/ 1893م- 1340ش)، نویسنده، نمایشنامه‌نویس، مترجم.
نصر، سیدعلی خان‌ (1311ق/ 1893م- 1340ش)، نویسنده، نمایشنامه‌نویس، مترجم.


او فرزند نصرالاطبا، از سادات کاشان بود و در تهران متولد شد. ابتدا نزد برادر بزرگ خود؛ ولی‌الله خان نصر به فراگیری دانش پرداخت، سپس در مدارس شرف، علمیه و آلیانس فرانسه تحصیل کرد. پس از پایان دوره آلیانس در همان مدرسه به تدریس ادبیات پرداخت.  
او فرزند نصرالاطبا، از سادات [[کاشان]] بود و در [[استان تهران|تهران]] متولد شد. ابتدا نزد برادر بزرگ خود؛ ولی‌الله خان نصر به فراگیری دانش پرداخت، سپس در مدارس شرف، علمیه و آلیانس [https://dmelal.ir/index.php?title=%D9%81%D8%B1%D8%A7%D9%86%D8%B3%D9%87 فرانسه] تحصیل کرد. پس از پایان دوره آلیانس در همان مدرسه به تدریس ادبیات پرداخت.  


در مدارس نظامی، علوم سیاسی و اقدسیه، زبان فرانسه و علوم ریاضی و طبیعیات تدریس می‌کرد. در آغاز مشروطیت به کار نمایش روی آورد و تئاتر ملی<sup>*</sup> را تأسیس کرد. بعد به اروپا رفت و به آموزش فن تئاتر پرداخت. پس از بازگشت از اروپا کمدی ایران را به شیوه اروپایی بنیاد نهاد<ref>جنتی عطائی، ابوالقاسم (1333). بنیاد نمایش در ایران. تهران: [https://www.pressebnesina.com/ ابن سینا]، ص 231.
در مدارس نظامی، علوم سیاسی و اقدسیه، زبان فرانسه و علوم ریاضی و طبیعیات تدریس می‌کرد. در آغاز [[نهضت مشروطه|مشروطیت]] به کار نمایش روی آورد و [[تئاتر شهر|تئاتر ملی]]<sup>*</sup> را تأسیس کرد. بعد به اروپا رفت و به آموزش فن تئاتر پرداخت. پس از بازگشت از اروپا کمدی ایران را به شیوه اروپایی بنیاد نهاد<ref>جنتی عطائی، ابوالقاسم .1333. '''''بنیاد نمایش در ایران'''''. تهران: [https://www.pressebnesina.com/ ابن سینا]، ص 231.
</ref><ref>نوایی، عبدالحسین.1380. '''''اثر آفرینان'''''. تهران: انجمن آثار و مفاخر فرهنگی، جلد ششم، ص 41.</ref>.


نوایی، عبدالحسین (1380). اثر آفرینان. تهران: انجمن آثار و مفاخر فرهنگی، جلد ششم، ص 41.</ref>.
پس از تأسیس سازمان پرورش افکار در 1318ش، نصر ریاست کمیسیون نمایش آنرا به عهده گرفت. آنگاه هنرستان هنرپیشگی را برای آشنایی و پرورشی علاقه‌مندان با تکنیک هنر نمایش بنیان نهاد و سال‌ها همراه اداره هنرستان به تدریس تاریخ تئاتر در آنجا مشغول بود<ref>جنتی عطائی، ابوالقاسم (1333). '''''بنیاد نمایش در ایران'''''. تهران: [https://www.pressebnesina.com/ ابن سینا]، ص 232.</ref><ref>'''''چهره‌هایی از پیشروان هنر و ادبیات ایران''''' .1357. تهران: فرهنگ‌سرای نیاوران، ص 164.</ref>. نصر را پدر تئاتر [[ایران]] می‌دانند. با توجه به شکل‌گیری و رشد مدارس به شیوه غربی در [[ایران]]، سیدعلی خان مبادرت به تألیف کتاب‌های علمی در این زمینه کرد و حاصل آن تألیف و ترجمه 19 جلد کتاب است<ref>'''''چهره‌هایی از پیشروان هنر و ادبیات ایران''''' .1357. تهران: فرهنگ‌سرای نیاوران، ص 164.</ref>.


پس از تأسیس سازمان پرورش افکار در 1318ش، نصر ریاست کمیسیون نمایش آنرا به عهده گرفت. آنگاه هنرستان هنرپیشگی را برای آشنایی و پرورشی علاقه‌مندان با تکنیک هنر نمایش بنیان نهاد و سال‌ها همراه اداره هنرستان به تدریس تاریخ تئاتر در آنجا مشغول بود<ref>جنتی عطائی، ابوالقاسم (1333). بنیاد نمایش در ایران. تهران: [https://www.pressebnesina.com/ ابن سینا]، ص 232.
32 نمایشنامه نیز تصنیف کرده که مهم‌ترین آن‌ها عبارت است از:
 
«سیروس»، «اشتباه لپی»، «نتیجه تعدد زوجات»، «حاج قمارخان»، «نتایج بی علمی نسوان»، «عروسی آحسین آقا»، «تا اینجوریم همینیم»، «زن بی‌وفا»، «خسروخان اوقاتش تلخ است<ref>جنتی عطائی، ابوالقاسم .1333. '''''بنیاد نمایش در ایران.''''' تهران: [https://www.pressebnesina.com/ ابن سینا]، ص 232 و 333.</ref>».


چهره‌هایی از پیشروان هنر و ادبیات ایران (1357). تهران: فرهنگ‌سرای نیاوران، ص 164.</ref>.
== نیز نگاه کنید به ==


نصر را پدر تئاتر ایران می‌دانند. با توجه به شکل‌گیری و رشد مدارس به شیوه غربی در ایران، سیدعلی خان مبادرت به تألیف کتاب‌های علمی در این زمینه کرد و حاصل آن تألیف و ترجمه 19 جلد کتاب است<ref>چهره‌هایی از پیشروان هنر و ادبیات ایران (1357). تهران: فرهنگ‌سرای نیاوران، ص 164.</ref>.
* [[تئاتر تهران]]
* [[تئاتر شهر]]
* [[نهضت مشروطه]]


32 نمایشنامه نیز تصنیف کرده که مهم‌ترین آن‌ها عبارت است از:
== مآخذ ==
<references />


«سیروس»، «اشتباه لپی»، «نتیجه تعدد زوجات»، «حاج قمارخان»، «نتایج بی علمی نسوان»، «عروسی آحسین آقا»، «تا اینجوریم همینیم»، «زن بی‌وفا»، «خسروخان اوقاتش تلخ است<ref>جنتی عطائی، ابوالقاسم (1333). بنیاد نمایش در ایران. تهران: [https://www.pressebnesina.com/ ابن سیناص 232 و 333.</ref>».
== منبع اصلی ==
[https://icro.ir/ سازمان فرهنگ و ارتباطات اسلامی، مرکز مطالعات راهبردی روابط فرهنگی] (1398). دانشنامه ایران. تهران: [https://alhoda.ir/ موسسه فرهنگی هنری و انتشارات بین المللی الهدی


== نویسنده مقاله ==
محمود عزیزی
محمود عزیزی
 
[[رده:هنر]]
== کتابشناسی ==
[[رده:تئاتر]]

نسخهٔ کنونی تا ‏۵ مهٔ ۲۰۲۵، ساعت ۱۱:۲۲

سید علی خان نصر، قابل بازیابی از https://www.irna.ir/news/83674658/%D8%B3%DB%8C%D8%AF-%D8%B9%D9%84%DB%8C-%D9%86%D8%B5%D8%B1-%D9%BE%D8%AF%D8%B1-%D8%AA%D8%A6%D8%A7%D8%AA%D8%B1-%D9%88-%D8%A8%D9%86%DB%8C%D8%A7%D9%86-%DA%AF%D8%B0%D8%A7%D8%B1-%D9%87%D9%86%D8%B1%D8%B3%D8%AA%D8%A7%D9%86-%D9%87%D9%86%D8%B1%D9%BE%DB%8C%D8%B4%DA%AF%DB%8C

نصر، سیدعلی خان‌ (1311ق/ 1893م- 1340ش)، نویسنده، نمایشنامه‌نویس، مترجم.

او فرزند نصرالاطبا، از سادات کاشان بود و در تهران متولد شد. ابتدا نزد برادر بزرگ خود؛ ولی‌الله خان نصر به فراگیری دانش پرداخت، سپس در مدارس شرف، علمیه و آلیانس فرانسه تحصیل کرد. پس از پایان دوره آلیانس در همان مدرسه به تدریس ادبیات پرداخت.

در مدارس نظامی، علوم سیاسی و اقدسیه، زبان فرانسه و علوم ریاضی و طبیعیات تدریس می‌کرد. در آغاز مشروطیت به کار نمایش روی آورد و تئاتر ملی* را تأسیس کرد. بعد به اروپا رفت و به آموزش فن تئاتر پرداخت. پس از بازگشت از اروپا کمدی ایران را به شیوه اروپایی بنیاد نهاد[۱][۲].

پس از تأسیس سازمان پرورش افکار در 1318ش، نصر ریاست کمیسیون نمایش آنرا به عهده گرفت. آنگاه هنرستان هنرپیشگی را برای آشنایی و پرورشی علاقه‌مندان با تکنیک هنر نمایش بنیان نهاد و سال‌ها همراه اداره هنرستان به تدریس تاریخ تئاتر در آنجا مشغول بود[۳][۴]. نصر را پدر تئاتر ایران می‌دانند. با توجه به شکل‌گیری و رشد مدارس به شیوه غربی در ایران، سیدعلی خان مبادرت به تألیف کتاب‌های علمی در این زمینه کرد و حاصل آن تألیف و ترجمه 19 جلد کتاب است[۵].

32 نمایشنامه نیز تصنیف کرده که مهم‌ترین آن‌ها عبارت است از:

«سیروس»، «اشتباه لپی»، «نتیجه تعدد زوجات»، «حاج قمارخان»، «نتایج بی علمی نسوان»، «عروسی آحسین آقا»، «تا اینجوریم همینیم»، «زن بی‌وفا»، «خسروخان اوقاتش تلخ است[۶]».

نیز نگاه کنید به

مآخذ

  1. جنتی عطائی، ابوالقاسم .1333. بنیاد نمایش در ایران. تهران: ابن سینا، ص 231.
  2. نوایی، عبدالحسین.1380. اثر آفرینان. تهران: انجمن آثار و مفاخر فرهنگی، جلد ششم، ص 41.
  3. جنتی عطائی، ابوالقاسم (1333). بنیاد نمایش در ایران. تهران: ابن سینا، ص 232.
  4. چهره‌هایی از پیشروان هنر و ادبیات ایران .1357. تهران: فرهنگ‌سرای نیاوران، ص 164.
  5. چهره‌هایی از پیشروان هنر و ادبیات ایران .1357. تهران: فرهنگ‌سرای نیاوران، ص 164.
  6. جنتی عطائی، ابوالقاسم .1333. بنیاد نمایش در ایران. تهران: ابن سینا، ص 232 و 333.

منبع اصلی

سازمان فرهنگ و ارتباطات اسلامی، مرکز مطالعات راهبردی روابط فرهنگی (1398). دانشنامه ایران. تهران: موسسه فرهنگی هنری و انتشارات بین المللی الهدی،

نویسنده مقاله

محمود عزیزی