سید ابوالقاسم کاشانی: تفاوت میان نسخه‌ها

→ تفاوت با ویرایش قدیمی‌تر تفاوت با ویرایش جدیدتر ←

نسخهٔ ‏۲۵ آوریل ۲۰۲۵، ساعت ۱۸:۴۹

سید ابوالقاسم کاشانی برگرفته از وبسایت تیتر قزوین قابل بازیابی ازhttps://www.titrqazvin.ir/news/20296-%D8%A8%D8%A7%D8%B2%D8%AE%D9%88%D8%A7%D9%86%DB%8C-%D8%AA%D8%A8%D8%B9%DB%8C%D8%AF-%D8%B3%DB%8C%D8%AF-%D8%A7%D8%A8%D9%88%D8%A7%D9%84%D9%82%D8%A7%D8%B3%D9%85-%DA%A9%D8%A7%D8%B4%D8%A7%D9%86%DB%8C-%D8%A8%D9%87-%D8%B1%D9%88%D8%A7%DB%8C%D8%AA-%D8%A7%D8%B3%D9%86%D8%A7%D8%AF

کاشانی، سیدابوالقاسم (1300ق / 1340ش)، روحانی، سیاستمدار، از رهبران جبهه ملی و یکی از عوامل ملی شدن صنعت نفت.

در تهران متولد شد. در شانزده سالگی همراه پدرش سید مصطفی کاشانی، که از فقیهان بزرگ و مرجع تقلید بود به عراق عزیمت کرد و در نجف در محضر پدر و آخوند ملا محمدکاظم خراسانی و چند تن دیگر به تحصیل ادامه داد و در 25 سالگی به اجتهاد رسید^[۱]. او مدرسه علوی را در آن‌جا تأسیس کرد^[۲]. در قضایای جنبش مشروطیت که نقش خراسانی در آن بسیار حساس بود، سمت مشاور وی را داشت^[۳]. کاشانی سعی در ترویج اعتقاد پیوند دین و سیاست داشت^[۴] و در انقلاب 1920م عراق نقش عمده‌ای بازی کرد^[۵]. در 1299ش به ایران بازگشت و در 1323ش به اتهام ارتباط با مأموران آلمانی توسط بریتانیایی‌ها دستگیر شد. بعد از جنگ جهانی دوم به تلاش‌های خود برای اجرای قانون اساسی ادامه داد و در 1325ش، به دلیل مخالفت با قانون محدودیت آزادی مطبوعات تحت نظر گرفته شد. در 1327ش، برای جلوگیری از تشکیل یک دولت یهودی خواستار اعزام داوطلبان ایرانی به فلسطین شد و این شروع سه سال همکاری بین کاشانی و سازمان فدائیان اسلام^* بود. او در 1328ش به اتهام دست داشتن در ترور محمدرضا شاه پهلوی به بیروت تبعید و در 1329ش آزاد شد و به ایران بازگشت. در انتخابات دوره هفدهم به عنوان کاندیدای جبهه ملی^* وارد مجلس و به ریاست آن انتخاب شد^[۶].

نقطه اوج همکاری کاشانی با جبهه ملی سازماندهی تظاهرات 30 تیر 1331ش بود. این حرکت با حمایت مردمی به سقوط دولت قوام^* و روی کار آمدن مصدق منجر شد. او در ابتدای فعالیت نهضت ملی شدن نفت با محمد مصدق همکاری کرد ولی این همکاری بعداً به اختلاف بین آن‌ها انجامید^[۷].

از دیگر مواضع سیاسی کاشانی می‌توان به این موارد اشاره کرد: 1)حفظ استقلال سیاسی و اقتصادی و تأکید بر وجود استقلال؛ یکی از راه‌های تحصیل استقلال را بستن نفت به روی استعمارگران می‌دانست. 2) لزوم ملی شدن صنعت نفت؛ پیرو این تفکر و تلاش سرانجام مجلس شورا^* در 14 اسفند و مجلس سنا^* در 29 اسفند 1329ش صنعت نفت ایران را پس از 50 سال ملی اعلام کرد. 3) جلوگیری از تفرقه مسلمانان و متحد کردن آنها از طریق تشکیل کنگره اتحاد اسلامی و شکل دادن به بلوک اسلامی در جهان. 4) مبارزه با تفکرات الحادی و کمونیسم. 5) قطع نفوذ اجانب و سد راه مزدوران. 6) مخالفت با رژیم جمهوری و تلاش برای برقراری حکومت پادشاهی مشروطه خواهان به عنوان جلوه‌ای از اتحاد مردم با توجه به شرایط زمانی آن روز. 7) دادن آگاهی به مردم و انجام انتخابات آزاد؛ ولی در این راه بارها زندانی و تبعید شد^[۸]. در 1334ش در پی ترور حسین علا، نخست وزیر وقت، توسط فدائیان اسلام، پرونده قتل رزم‌آرا^* نیز که توسط آنان ترور شده بود و کاشانی هم متهم به همکاری با آنان بود، به جریان افتاد. کاشانی در بازجویی اعتراف به صدور فتوای قتل رزم‌آرا کرد. او پس از مدتی در بستر بیماری درگذشت و در شهرری به خاک سپرده شد^[۹].

نیز نگاه کنید به

مآخذ

↑ موسوی، سیدمحمد. زندگی‌نامه آیت‌الله کاشانی. تهران: بشیر، ]بی تا[، ص 4؛ نیزنک: عاقلی، باقر. شرح حال رجال سیاسی و نظامی معاصر ایران. تهران: گفتار علمی، 1380، ج 3، ص 1257-1258.
↑ سلسله پهلوی و نیروهای مذهبی به روایت تاریخ کمبریج. ترجمه عباس مختاری، تهران: طرح نو، 1371، ج 8، ص 289.
↑ رکن‌آبادی، غضنفر. سیاست، دیانت و آیت‌الله کاشانی. تهران: مؤسسه فرهنگی دانش اندیشه معاصر، 1379، ص 14.
↑ رکن‌آبادی، غضنفر.سیاست، دیانت و آیت‌الله کاشانی. تهران: مؤسسه فرهنگی دانش اندیشه معاصر، 1379 . ص 83.
↑ عاقلی، باقر.عاقلی، باقر. شرح حال رجال سیاسی و نظامی معاصر ایران. تهران: گفتار علمی، 1380، ج 3. ص 1275.
↑ مختاری، عباس. سلسله پهلوی و نیروهای مذهبی به روایت تاریخ کمبریج. ترجمه عباس مختاری، تهران: طرح نو، 1371، ج 8. ص 290، 291، 292، 293.
↑ مختاری، عباس. سلسله پهلوی و نیروهای مذهبی به روایت تاریخ کمبریج. ترجمه عباس مختاری، تهران: طرح نو، 1371، ج 8. ص 290، 291، 292، 293.
↑ رکن‌آبادی، غضنفر.سیاست، دیانت و آیت‌الله کاشانی. تهران: مؤسسه فرهنگی دانش اندیشه معاصر، 1379 . ص 79، 93، 106، 108، 113، 133، 147، 185.
↑ عاقلی، باقر. عاقلی، باقر. شرح حال رجال سیاسی و نظامی معاصر ایران. تهران: گفتار علمی، 1380، ج 3. ص 1278؛ نیزنک: علوی، مهوش‌السادات، آیت‌الله کاشانی و سیاست. تهران: سوره، 1376، ص 109.

منبع اصلی

سازمان فرهنگ و ارتباطات اسلامی، مرکز مطالعات راهبردی روابط فرهنگی (1398). دانشنامه ایران. تهران: موسسه فرهنگی هنری و انتشارات بین المللی الهدی،

نویسنده مقاله

مریم حسنی

[1] موسوی، سیدمحمد. زندگی‌نامه آیت‌الله کاشانی. تهران: بشیر، ]بی تا[، ص 4؛ نیزنک: عاقلی، باقر. شرح حال رجال سیاسی و نظامی معاصر ایران. تهران: گفتار علمی، 1380، ج 3، ص 1257-1258.

[2] سلسله پهلوی و نیروهای مذهبی به روایت تاریخ کمبریج. ترجمه عباس مختاری، تهران: طرح نو، 1371، ج 8، ص 289.

[3] رکن‌آبادی، غضنفر. سیاست، دیانت و آیت‌الله کاشانی. تهران: مؤسسه فرهنگی دانش اندیشه معاصر، 1379، ص 14.

[4] رکن‌آبادی، غضنفر.سیاست، دیانت و آیت‌الله کاشانی. تهران: مؤسسه فرهنگی دانش اندیشه معاصر، 1379 . ص 83.

[5] عاقلی، باقر.عاقلی، باقر. شرح حال رجال سیاسی و نظامی معاصر ایران. تهران: گفتار علمی، 1380، ج 3. ص 1275.

[6] مختاری، عباس. سلسله پهلوی و نیروهای مذهبی به روایت تاریخ کمبریج. ترجمه عباس مختاری، تهران: طرح نو، 1371، ج 8. ص 290، 291، 292، 293.

[7] مختاری، عباس. سلسله پهلوی و نیروهای مذهبی به روایت تاریخ کمبریج. ترجمه عباس مختاری، تهران: طرح نو، 1371، ج 8. ص 290، 291، 292، 293.

[8] رکن‌آبادی، غضنفر.سیاست، دیانت و آیت‌الله کاشانی. تهران: مؤسسه فرهنگی دانش اندیشه معاصر، 1379 . ص 79، 93، 106، 108، 113، 133، 147، 185.

[9] عاقلی، باقر. عاقلی، باقر. شرح حال رجال سیاسی و نظامی معاصر ایران. تهران: گفتار علمی، 1380، ج 3. ص 1278؛ نیزنک: علوی، مهوش‌السادات، آیت‌الله کاشانی و سیاست. تهران: سوره، 1376، ص 109.

[۱]

[۲]

[۳]

[۴]

[۵]

[۶]

[۷]

[۸]

[۹]

@@ خط ۱۵: / خط ۱۵: @@
 == مآخذ ==
+<references />
 == منبع اصلی ==
 [https://icro.ir/ سازمان فرهنگ و ارتباطات اسلامی، مرکز مطالعات راهبردی روابط فرهنگی] (1398). دانشنامه ایران. تهران: [https://alhoda.ir/ موسسه فرهنگی هنری و انتشارات بین المللی الهدی]،