صفی الدین اردبیلی

صفی الدین اردبیلی، قابل بازیابی از https://www.irna.ir/news/84415832/%D8%B4%DB%8C%D8%AE-%D8%B5%D9%81%DB%8C-%D8%A7%D9%84%D8%AF%DB%8C%D9%86-%D8%A7%D8%B1%D8%AF%D8%A8%DB%8C%D9%84%DB%8C-%D9%88-%D8%B8%D9%87%D9%88%D8%B1-%D9%86%D9%87%D8%B6%D8%AA-%D8%B5%D9%81%D9%88%DB%8C%D9%87

صفی‌الدین اردبیلی، شیخ صفی‌الدین اسحاق اردبیلی (736-650ق / ؟ م) از مشایخ بزرگ صوفیه. او پسر امین‌الدین جبرائیل و جد اعلای سلسله صفویان بود و سلسله صفوی نام خود را از او گرفته بود.

صفی‌الدین در آغاز برای طی طریق و تزکیه نفس نزد نجیب‌الدین بزغوش راهی شیراز شد. اما پیش از رسیدن او به شیراز نجیب‌الدین درگذشت. بنابراین صفی‌الدین به دیدار سعدی شیرازی شتافت اما معاشرت او را نپسندید و به توصیه برخی نزد شیخ زاهد گیلانی در لاهیجان رفت. شیخ زاهد در تحولات روحی و فکری او تأثیر بسیار داشت، او را صفی خطاب کرد و به مراتب علیه و مقامات سینه مژده داد.  با مرگ شیخ زاهد، صفی دختر او را به زنی گرفت. او که کرامات بسیار داشت، چندان بر مریدانش افزوده شد که در دوران ایلخانان از شکوه، جلال، قدرت و شوکت بسیار برخوردار بود.

او چندان با حکومت دنیوی سروکاری نداشت، اما عاری از نفوذ سیاسی هم نبود و در عرفان و تصوف ایران، به ویژه آذربایجان، تأثیر بسیار گذارد. رشیدالدین فضل‌الله همدانی وزیر ایلخانان و پسرش، ارادت خاصی به او داشتند. پس از شیخ صفی پسرش صدرالدین موسی جانشین او شد و آرامگاه پدر را که در دوره صفویان کانون مذهبی آنان بود توسعه داد.

نیز نگاه کنید به

• صفویان
• صوفیه
• شیراز
• ایلخانان

منبع اصلی

سازمان فرهنگ و ارتباطات اسلامی، مرکز مطالعات راهبردی روابط فرهنگی (1398). دانشنامه ایران. تهران: موسسه فرهنگی هنری و انتشارات بین المللی الهدی،

نویسنده مقاله

مهدی ابوالحسنی ترقی