پرش به محتوا

مینوی خرد: تفاوت میان نسخه‌ها

از ویکی ایران
Samei (بحث | مشارکت‌ها)
صفحه‌ای تازه حاوی «'''مَینوی‌ِ خِرَدْ،''' یا دانای مینوگ خرد (Dānāye minug xerad)، یكی‌ از كتاب‌های‌ دینی‌ به زبان پهلوی دربارة مسایل دینی و اندرزهای اخلاقی در دین زردشتی. این كتاب به‌ لحاظ‌ مطالب‌ اخلاقی‌ و اساطیری‌ و معرفت‌ به‌ امور دینی‌ اهمیت بس...» ایجاد کرد
 
Samei (بحث | مشارکت‌ها)
بدون خلاصۀ ویرایش
خط ۱: خط ۱:
'''مَینوی‌ِ خِرَدْ،''' یا دانای مینوگ خرد (Dānāye minug xerad)، یكی‌ از كتاب‌های‌ دینی‌ به زبان پهلوی دربارة مسایل دینی و اندرزهای اخلاقی در [[زرتشتی، دین|دین زردشتی]].  
'''مَینوی‌ِ خِرَدْ،''' یا دانای مینوگ خرد (Dānāye minug xerad)، یکی‌ از کتاب‌های‌ دینی‌ به زبان پهلوی درباره مسایل دینی و اندرزهای اخلاقی در [[زرتشتی، دین|دین زردشتی]].  


این كتاب به‌ لحاظ‌ مطالب‌ اخلاقی‌ و اساطیری‌ و معرفت‌ به‌ امور دینی‌ اهمیت بسیار دارد و از جهت‌ دربر داشتن‌ اندرز و حكم‌ بسیار و توجة‌ خاص‌ به‌ خرد می‌توان‌ آن را درشمار اندرزنامه‌ها آورد. كتاب‌ دارای‌ یك‌ دیباچه‌ و 62 پرسش‌ و پاسخ‌ است‌ كه‌ مجموعاً 63 فصل‌كتاب‌ را تشكیل‌ می‌دهد. سؤال‌ كننده‌ شخصیتی‌ خیالی‌ است‌ كه‌ به‌ گونه‌ای‌ نمادین‌ «دانا» نامیده‌ شده و پاسخ‌ دهنده‌ نیز «خرد» شخصیت‌ یافته‌ای‌ با نام‌ مینوی‌ خرد است‌. نام‌ گردآورندة‌ كتاب‌ مشخص‌نیست.<sup>1</sup>
این کتاب به‌ لحاظ‌ مطالب‌ اخلاقی‌ و اساطیری‌ و معرفت‌ به‌ امور دینی‌ اهمیت بسیار دارد و از جهت‌ دربر داشتن‌ اندرز و حکم‌ بسیار و توجه‌ خاص‌ به‌ خرد می‌توان‌ آن را درشمار اندرزنامه‌ها آورد. کتاب‌ دارای‌ یک‌ دیباچه‌ و 62 پرسش‌ و پاسخ‌ است‌ که‌ مجموعاً 63 فصل‌کتاب‌ را تشکیل‌ می‌دهد. سؤال‌ کننده‌ شخصیتی‌ خیالی‌ است‌ که‌ به‌ گونه‌ای‌ نمادین‌ «دانا» نامیده‌ شده و پاسخ‌ دهنده‌ نیز «خرد» شخصیت‌ یافته‌ای‌ با نام‌ مینوی‌ خرد است‌. نام‌ گردآورنده‌ کتاب‌ مشخص‌نیست<ref>تفضلی‌، احمد. '''''تاریخ ادبیات‌ ایران‌ پیش‌ از اسلام‌'''''. به‌ کوشش‌ ژاله‌ آموزگار، تهران‌: سخن‌، 1376، ص‌ 196.</ref>. متن‌ پازند این‌ کتاب‌ به‌ زبان‌ سانسکریت‌ و اوستایی‌ نیز نقل‌ شده‌ و ترجمه‌ اوستایی‌ آن‌ توسط‌ یکی‌ ازموبدان‌ بزرگ‌ به‌ نام‌ نریوسنگ[Neriusangh] در سده‌ 15م صورت‌ گرفته‌ است‌. وست[E. W. West]، خاورشناس انگلیسی‌ ترجمه‌ آن‌ را همراه‌ مقدمه‌ای‌ جامع‌ در 1871 م‌ منتشر کرد<ref name=":0">صفا، ذبیح‌الله‌. '''''حماسه‌سرایی‌ در ایران‌'''''. تهران‌: امیرکبیر، چ‌ 3، 1352، ص‌ 55.</ref>. می‌توان‌ احتمال‌ داد که‌ تدوین کتاب‌ در اواخر [[ساسانیان|دوره‌ ساسانی‌]] صورت‌ گرفته‌، زیرا در آن‌ کوچک‌ترین‌ اشاره‌ای‌ به‌ عرب‌ها‌ یا [[اسلام|اسلام‌]] نشده است‌<ref> تفضلی‌، احمد. '''''تاریخ ادبیات‌ ایران‌ پیش‌ از اسلام‌'''''. به‌ کوشش‌ ژاله‌ آموزگار، تهران‌: سخن‌، 1376،  ص 198.</ref>.


متن‌ پازند این‌ كتاب‌ به‌ زبان‌ سانسكریت‌ و اوستایی‌ نیز نقل‌ شده‌ و ترجمة‌ اوستایی‌ آن‌ توسط‌ یكی‌ ازموبدان‌ بزرگ‌ به‌ نام‌ نریوسنگ[1] در سدة‌ 15م صورت‌ گرفته‌ است‌. وست[2]، خاورشناس انگلیسی‌ ترجمة‌ آن‌ را همراه‌ مقدمه‌ای‌ جامع‌ در 1871 م‌ منتشر كرد.<sup>2</sup> می‌توان‌ احتمال‌ داد كه‌ تدوین كتاب‌ در اواخر دورة‌ ساسانی‌ صورت‌ گرفته‌، زیرا در آن‌ كوچك‌ترین‌ اشاره‌ای‌ به‌ عرب‌ها‌ یا اسلام‌ نشده است‌.<sup>3</sup>
''مینوی‌ خرد'' شامل‌ 11000 واژه‌ است‌. نویسنده‌ آن‌ خرد را می‌ستاید و آن‌ را بهترین‌ عامل‌ در سلامت‌تن‌ و روان‌ می‌داند. خردستایی‌ نویسنده‌ یادآور ستایش‌ خرد در دیباچه‌ ''[[شاهنامه فردوسی|شاهنامه‌]]'' است‌. سبک‌ بیان ''مینوی‌ خرد'' شاعرانه‌ و پیچیده‌ نیست‌<ref>سمیعی‌، احمد. '''''ادبیات‌ ساسانی‌'''''. تهران‌: دانشگاه‌ آزاد ایران‌، 1355، ص‌ 34.</ref>.


''مینوی‌ خرد'' شامل‌ 11000 واژه‌ است‌. نویسندة‌ آن‌ خرد را می‌ستاید و آن‌ را بهترین‌ عامل‌ در سلامت‌تن‌ و روان‌ می‌داند. خردستایی‌ نویسنده‌ یادآور ستایش‌ خرد در دیباچة‌ ''شاهنامه‌'' است‌. سبك‌ بیان ''مینوی‌ خرد'' شاعرانه‌ و پیچیده‌ نیست‌.<sup>4</sup>
مهم‌ترین‌ فصل‌ این‌ کتاب‌ (فصل‌ بیست‌ و هفتم‌) از 76 بند تشکیل‌ شده‌ و بزرگ‌ترین‌ اعمال‌ پادشاهان ایران‌ تا گشتاسپ‌ را در بر دارد<ref name=":0" />.


مهم‌ترین‌ فصل‌ این‌ كتاب‌ (فصل‌ بیست‌ و هفتم‌) از 76 بند تشكیل‌ شده‌ و بزرگ‌ترین‌ اعمال‌ پادشاهان ایران‌ تا گشتاسپ‌ را در بر دارد.<sup>5</sup>
== نیز نگاه کنید به ==


'''مآخذ:'''
* [[ساسانیان]]
* [[اوستا]]


1.     تفضلی‌، احمد. '''''تاریخ ادبیات‌ ایران‌ پیش‌ از اسلام‌'''''. به‌ كوشش‌ ژاله‌ آموزگار، تهران‌: سخن‌، 1376، ص‌ 196.
== مآخذ ==
1.     تفضلی‌، احمد. '''''تاریخ ادبیات‌ ایران‌ پیش‌ از اسلام‌'''''. به‌ کوشش‌ ژاله‌ آموزگار، تهران‌: سخن‌، 1376، ص‌ 196.


2.     صفا، ذبیح‌الله‌. '''''حماسه‌سرایی‌ در ایران‌'''''. تهران‌: امیركبیر، چ‌ 3، 1352، ص‌ 55.
2.     صفا، ذبیح‌الله‌. '''''حماسه‌سرایی‌ در ایران‌'''''. تهران‌: امیرکبیر، چ‌ 3، 1352، ص‌ 55.


3.     تفضلی. همان. ص 198.
3.    تفضلی‌، احمد. '''''تاریخ ادبیات‌ ایران‌ پیش‌ از اسلام‌'''''. به‌ کوشش‌ ژاله‌ آموزگار، تهران‌: سخن‌، 1376،  ص 198.


4.     سمیعی‌، احمد. '''''ادبیات‌ ساسانی‌'''''. تهران‌: دانشگاه‌ آزاد ایران‌، 1355، ص‌ 34.
4.     سمیعی‌، احمد. '''''ادبیات‌ ساسانی‌'''''. تهران‌: دانشگاه‌ آزاد ایران‌، 1355، ص‌ 34.
خط ۲۱: خط ۲۳:
5.     صفا. همانجا.  
5.     صفا. همانجا.  


----[1]. Neriusangh
----[1].


[2]. E. W. West
[2].


ابوالقاسم رادفر
ابوالقاسم رادفر

نسخهٔ ‏۸ ژوئن ۲۰۲۵، ساعت ۱۷:۵۱

مَینوی‌ِ خِرَدْ، یا دانای مینوگ خرد (Dānāye minug xerad)، یکی‌ از کتاب‌های‌ دینی‌ به زبان پهلوی درباره مسایل دینی و اندرزهای اخلاقی در دین زردشتی.

این کتاب به‌ لحاظ‌ مطالب‌ اخلاقی‌ و اساطیری‌ و معرفت‌ به‌ امور دینی‌ اهمیت بسیار دارد و از جهت‌ دربر داشتن‌ اندرز و حکم‌ بسیار و توجه‌ خاص‌ به‌ خرد می‌توان‌ آن را درشمار اندرزنامه‌ها آورد. کتاب‌ دارای‌ یک‌ دیباچه‌ و 62 پرسش‌ و پاسخ‌ است‌ که‌ مجموعاً 63 فصل‌کتاب‌ را تشکیل‌ می‌دهد. سؤال‌ کننده‌ شخصیتی‌ خیالی‌ است‌ که‌ به‌ گونه‌ای‌ نمادین‌ «دانا» نامیده‌ شده و پاسخ‌ دهنده‌ نیز «خرد» شخصیت‌ یافته‌ای‌ با نام‌ مینوی‌ خرد است‌. نام‌ گردآورنده‌ کتاب‌ مشخص‌نیست[۱]. متن‌ پازند این‌ کتاب‌ به‌ زبان‌ سانسکریت‌ و اوستایی‌ نیز نقل‌ شده‌ و ترجمه‌ اوستایی‌ آن‌ توسط‌ یکی‌ ازموبدان‌ بزرگ‌ به‌ نام‌ نریوسنگ[Neriusangh] در سده‌ 15م صورت‌ گرفته‌ است‌. وست[E. W. West]، خاورشناس انگلیسی‌ ترجمه‌ آن‌ را همراه‌ مقدمه‌ای‌ جامع‌ در 1871 م‌ منتشر کرد[۲]. می‌توان‌ احتمال‌ داد که‌ تدوین کتاب‌ در اواخر دوره‌ ساسانی‌ صورت‌ گرفته‌، زیرا در آن‌ کوچک‌ترین‌ اشاره‌ای‌ به‌ عرب‌ها‌ یا اسلام‌ نشده است‌[۳].

مینوی‌ خرد شامل‌ 11000 واژه‌ است‌. نویسنده‌ آن‌ خرد را می‌ستاید و آن‌ را بهترین‌ عامل‌ در سلامت‌تن‌ و روان‌ می‌داند. خردستایی‌ نویسنده‌ یادآور ستایش‌ خرد در دیباچه‌ شاهنامه‌ است‌. سبک‌ بیان مینوی‌ خرد شاعرانه‌ و پیچیده‌ نیست‌[۴].

مهم‌ترین‌ فصل‌ این‌ کتاب‌ (فصل‌ بیست‌ و هفتم‌) از 76 بند تشکیل‌ شده‌ و بزرگ‌ترین‌ اعمال‌ پادشاهان ایران‌ تا گشتاسپ‌ را در بر دارد[۲].

نیز نگاه کنید به

مآخذ

1.     تفضلی‌، احمد. تاریخ ادبیات‌ ایران‌ پیش‌ از اسلام‌. به‌ کوشش‌ ژاله‌ آموزگار، تهران‌: سخن‌، 1376، ص‌ 196.

2.     صفا، ذبیح‌الله‌. حماسه‌سرایی‌ در ایران‌. تهران‌: امیرکبیر، چ‌ 3، 1352، ص‌ 55.

3.    تفضلی‌، احمد. تاریخ ادبیات‌ ایران‌ پیش‌ از اسلام‌. به‌ کوشش‌ ژاله‌ آموزگار، تهران‌: سخن‌، 1376، ص 198.

4.     سمیعی‌، احمد. ادبیات‌ ساسانی‌. تهران‌: دانشگاه‌ آزاد ایران‌، 1355، ص‌ 34.

5.     صفا. همانجا.


[1].

[2].

ابوالقاسم رادفر

  1. تفضلی‌، احمد. تاریخ ادبیات‌ ایران‌ پیش‌ از اسلام‌. به‌ کوشش‌ ژاله‌ آموزگار، تهران‌: سخن‌، 1376، ص‌ 196.
  2. ۲٫۰ ۲٫۱ صفا، ذبیح‌الله‌. حماسه‌سرایی‌ در ایران‌. تهران‌: امیرکبیر، چ‌ 3، 1352، ص‌ 55.
  3.  تفضلی‌، احمد. تاریخ ادبیات‌ ایران‌ پیش‌ از اسلام‌. به‌ کوشش‌ ژاله‌ آموزگار، تهران‌: سخن‌، 1376، ص 198.
  4. سمیعی‌، احمد. ادبیات‌ ساسانی‌. تهران‌: دانشگاه‌ آزاد ایران‌، 1355، ص‌ 34.