شِكند گُمانیک ویچار: تفاوت میان نسخهها
بدون خلاصۀ ویرایش |
بدون خلاصۀ ویرایش |
||
| خط ۳: | خط ۳: | ||
این رساله در 16700 واژه در نیمه دوم سده 3ق / 9م توسط مردان فرّخ پسر هرمزدداد نگارش یافته است. متن پهلوی این گزارش در [[کشور ایران|ایران]] و سپس در هند با پدید آمدن پازند و ترجمه سنسکریت نابود شد و جز بخشی از آن که ظاهراً بازنویسی از روی نسخه پازنداست، در دست نیست<ref>سمیعی، احمد. '''''ادبیات ساسانی'''''. تهران: دانشگاه آزاد ایران، 1355، ص 33.</ref>. | این رساله در 16700 واژه در نیمه دوم سده 3ق / 9م توسط مردان فرّخ پسر هرمزدداد نگارش یافته است. متن پهلوی این گزارش در [[کشور ایران|ایران]] و سپس در هند با پدید آمدن پازند و ترجمه سنسکریت نابود شد و جز بخشی از آن که ظاهراً بازنویسی از روی نسخه پازنداست، در دست نیست<ref>سمیعی، احمد. '''''ادبیات ساسانی'''''. تهران: دانشگاه آزاد ایران، 1355، ص 33.</ref>. | ||
هدف نویسنده از انتخاب نام گزارش گمانشکن بر نوشته خود کنار گذاشتن گمان (شک) نوآموزان و شناساندن ارج دینِبِه و کم ارزشی مخالفان دینِبِه و در نهایت دفاع از دوگانهپرستی [[زرتشتی، دین|زردشتی]] و انتقاد از ادیان دیگر است. بزرگترین فصل کتاب به | هدف نویسنده از انتخاب نام گزارش گمانشکن بر نوشته خود کنار گذاشتن گمان (شک) نوآموزان و شناساندن ارج دینِبِه و کم ارزشی مخالفان دینِبِه و در نهایت دفاع از دوگانهپرستی [[زرتشتی، دین|زردشتی]] و انتقاد از ادیان دیگر است. بزرگترین فصل کتاب به [[اسلام|اسلام]]، به ویژه فرقه معتزله اختصاص دارد. فصلی از کتاب نیز درباره خدانشناسان و دهریان است. در فصلی دیگر از نهاد بدی و راه رستگاری گفتگو و پاسخهای ادیان را به این مسئله بررسی میکند... نویسنده کتاب خود را آموزنده فراگیرنده میخواند. نوشته او هم بهترین نمونه زبان پهلوی و هم نمودار آخرین مرحله بررسیشرع [[زرتشتی، دین|زردشتی]] است<ref>سمیعی، احمد. '''''ادبیات ساسانی'''''. تهران: دانشگاه آزاد ایران، 1355، ص 34.</ref>. با بررسی این گزارش به بسیاری از اصول معتقدات ایرانیان در مسائل فلسفی پی میبریم و با بسیاری از اصطلاحات فلسفی در زبان پهلوی آشنا میشویم. این کتاب در 1887 م در بمبئی و بار دیگر در 1945 در [https://dmelal.ir/index.php?title=%D9%BE%D8%A7%D8%B1%DB%8C%D8%B3 پاریس] به چاپ رسید<ref>صفا، ذبیحالله. '''''تاریخ ادبیات در ایران'''''. تهران: ابن سینا، 1347، ج1، ص 138.</ref>. | ||
در شکند گُمانیک ویچار، برای اثبات عقاید زردشتی و مبارزه با ادیان دیگر از استدلال منطقی استفاده شده است. تفاوت اصلی آن با دینکرد در زبان ساده و روان آن است<ref>تفضّلی، احمد. '''''تاریخ ادبیات ایران پیش از اسلام'''''. به کوشش ژاله آموزگار، تهران: سخن، 1376، ص 163.</ref><ref>تاوادیا، ج. '''''زبان و ادبیات پهلوی'''''. ترجمه س. نجمآبادی، تهران: دانشگاه تهران، 1355، ص 119ـ126.</ref>. | در شکند گُمانیک ویچار، برای اثبات عقاید [[زرتشتی، دین|زردشتی]] و مبارزه با ادیان دیگر از استدلال منطقی استفاده شده است. تفاوت اصلی آن با دینکرد در زبان ساده و روان آن است<ref>تفضّلی، احمد. '''''تاریخ ادبیات ایران پیش از اسلام'''''. به کوشش ژاله آموزگار، تهران: سخن، 1376، ص 163.</ref><ref>تاوادیا، ج. '''''زبان و ادبیات پهلوی'''''. ترجمه س. نجمآبادی، تهران: دانشگاه تهران، 1355، ص 119ـ126.</ref>. | ||
== نیز نگاه کنید به == | == نیز نگاه کنید به == | ||
نسخهٔ کنونی تا ۹ ژوئن ۲۰۲۵، ساعت ۱۵:۲۰
شِکنْدْ گُمانیک ویچار (šekand gomānik vičār)، یا شکند گمانیک وزار، گزارش گُمانشِکَن، رسالهای دینی به زبان پهلوی.
این رساله در 16700 واژه در نیمه دوم سده 3ق / 9م توسط مردان فرّخ پسر هرمزدداد نگارش یافته است. متن پهلوی این گزارش در ایران و سپس در هند با پدید آمدن پازند و ترجمه سنسکریت نابود شد و جز بخشی از آن که ظاهراً بازنویسی از روی نسخه پازنداست، در دست نیست[۱].
هدف نویسنده از انتخاب نام گزارش گمانشکن بر نوشته خود کنار گذاشتن گمان (شک) نوآموزان و شناساندن ارج دینِبِه و کم ارزشی مخالفان دینِبِه و در نهایت دفاع از دوگانهپرستی زردشتی و انتقاد از ادیان دیگر است. بزرگترین فصل کتاب به اسلام، به ویژه فرقه معتزله اختصاص دارد. فصلی از کتاب نیز درباره خدانشناسان و دهریان است. در فصلی دیگر از نهاد بدی و راه رستگاری گفتگو و پاسخهای ادیان را به این مسئله بررسی میکند... نویسنده کتاب خود را آموزنده فراگیرنده میخواند. نوشته او هم بهترین نمونه زبان پهلوی و هم نمودار آخرین مرحله بررسیشرع زردشتی است[۲]. با بررسی این گزارش به بسیاری از اصول معتقدات ایرانیان در مسائل فلسفی پی میبریم و با بسیاری از اصطلاحات فلسفی در زبان پهلوی آشنا میشویم. این کتاب در 1887 م در بمبئی و بار دیگر در 1945 در پاریس به چاپ رسید[۳].
در شکند گُمانیک ویچار، برای اثبات عقاید زردشتی و مبارزه با ادیان دیگر از استدلال منطقی استفاده شده است. تفاوت اصلی آن با دینکرد در زبان ساده و روان آن است[۴][۵].
نیز نگاه کنید به
مآخذ
- ↑ سمیعی، احمد. ادبیات ساسانی. تهران: دانشگاه آزاد ایران، 1355، ص 33.
- ↑ سمیعی، احمد. ادبیات ساسانی. تهران: دانشگاه آزاد ایران، 1355، ص 34.
- ↑ صفا، ذبیحالله. تاریخ ادبیات در ایران. تهران: ابن سینا، 1347، ج1، ص 138.
- ↑ تفضّلی، احمد. تاریخ ادبیات ایران پیش از اسلام. به کوشش ژاله آموزگار، تهران: سخن، 1376، ص 163.
- ↑ تاوادیا، ج. زبان و ادبیات پهلوی. ترجمه س. نجمآبادی، تهران: دانشگاه تهران، 1355، ص 119ـ126.
منبع اصلی
سازمان فرهنگ و ارتباطات اسلامی، مرکز مطالعات راهبردی روابط فرهنگی (1398). دانشنامه ایران. تهران: موسسه فرهنگی هنری و انتشارات بین المللی الهدی،
نویسنده مقاله
ابوالقاسم رادفر