مهرداد: تفاوت میان نسخهها
بدون خلاصۀ ویرایش |
بدون خلاصۀ ویرایش |
||
| خط ۱: | خط ۱: | ||
'''[[مهرداد]]،''' نام چهارتن از پادشاهان | [[پرونده:555556666.jpg|بندانگشتی|تصویر مهرداد اول، پادشاه اشکانی، قابل بازیابی از https://fa.wikipedia.org/wiki/%D9%85%D9%87%D8%B1%D8%AF%D8%A7%D8%AF_%DB%8C%DA%A9%D9%85]] | ||
'''[[مهرداد]]،''' نام چهارتن از پادشاهان اشکانی<sup>*</sup>. | |||
'''مهرداد اول''' ( | '''مهرداد اول''' (حک171-138ق.م) جانشین فرهاد اول، توانست [[پارتیان|دولت کوچک پارت]] را با گسترش قلمرو در آسیای مرکزی در شمال شرقی، رود هیداسپ[Hidasp] در هند، <ref>میرسعیدی، نادر. '''''ایران باستان'''، '''(از ایران چه میدانم؟/35).''''' تهران: 1383، دفتر پژوهشهای فرهنگی، ص75.</ref>کرانههای فرات در غرب، [[استان خوزستان|خوزستان]]، پارس، بابل و [[سلوکیان|سلوکیه]] <ref>دوبواز، نلسون. '''''تاریخ سیاسی پارت'''''. ترجمة علی اصغر حكمت، تهران: 1342، ابنسینا، ص14-19.</ref> در نهایت بر سپاهیان دمتریوس دوم[ Demetrius II] شاه [[سلوکیان|سلوکی]]<sup>*</sup> پیروز شد و درکنار سلوکیه [[تیسفون]]<sup>*</sup> را بنا نهاد. او نخستین پادشاه اشکانی بود که لقب شاهنشاه بر خود نهاد<ref>ولسكی، یوزف. '''''شاهنشاهی اشكانی'''''. ترجمة مرتضی ثاقبفر، 1383، ققنوس، ص95.</ref>. | ||
'''مهرداد دوم''' (124-87 ق.م) پسر اردوان | '''مهرداد دوم''' (124-87 ق.م) پسر اردوان یکم، در زمانی به پادشاهی رسید که سکاها از شرق به ایران حمله کرده و حتی پدر او را کشته بودند. مهرداد دوم سرزمینهای از دست رفته را باز پس گرفت،<ref>Schippmann. "Aršacids" , '''''in Encyclopaedia Iranica''''', vol 2. p. 527.</ref> خاندانهای بزرگ ایرانی (ویسپوهرگان) [Vispohar] را حذب دولت کرد اگر چه تیگران [Tigran]شاه ارمنستان از اطاعت اشکانیان سر باز زد <ref>فرای، ریچارد. '''''میراث باستانی ایران'''''. ترجمه مسعود رجبنیا، تهران: 1368، علمی و فرهنگی، ص301.</ref> اما مهرداد برای اتحاد سفیری نزد سولا[Suilla] سردار رومی فرستاد و سفیرانی بین ایران و چین رد و بدل شدند و گذشته از روابط خارجی در امور داخلی شکوفاییهایی نائل شد<ref>واتسن. «ایران و چین» در '''''تاریخ ایران كمبریج'''''. به كوشش احسان یارشاطر، ترجمه حسن انوشه، تهران: 1373، امیركبیر، ج3 بخش1، ص652-655. </ref>. زبان پهلوی از همین زمان در مکاتبات سلطنتی به کار رفت. | ||
'''مهرداد سوم''' (60-56ق.م) پسر فرهاد سوم | '''مهرداد سوم''' (60-56ق.م) پسر فرهاد سوم که با برادرش اُرُد دوم پدر را کشتند، همیشه با برادرش درگیر جنگ و رقابت بود. سرانجام نیز به دست سورنا سردار معروف ایرانی شکست خورد و در 53ق.م به قتل رسید<ref>بیوار. «تاریخ سیاسی ایران در دوره اشكانیان» در '''''تاریخ ایران كمبریج'''''. به كوشش احسان یارشاطر، ترجمه حسن انوشه، تهران: 1373، امیركبیر، ج3 بخش1، ص151.</ref>. | ||
'''مهرداد چهارم.''' تنها منابع | '''مهرداد چهارم.''' تنها منابع درباره وی سکهها و کتیبه بلاش چهارم میباشد که اشاره بر شکست او از بلاش دارد<ref>كالج، مالكوم. اشكانیان '''''(پارتیان).''''' ترجمه مسعود رجبنیا، تهران: 1381، هیرمند، ص149.</ref><ref>مورانو، انریكو. «ترجمهای نو از كتیبه دو زبانه یونانی- پارتی مجسمه هركول در سلوكیه». ترجمه حسن رضایی باغبیدی، '''''مجله زبانشناسی'''''. س9، ش2، 1371، ص51-60.</ref> | ||
== نیز نگاه کنید به == | == نیز نگاه کنید به == | ||
* [[سلوکیان]] | |||
* [[تیسفون]] | |||
== مآخذ == | == مآخذ == | ||
<references /> | |||
== منبع اصلی == | == منبع اصلی == | ||
دانشنامه ایران | [https://icro.ir/ سازمان فرهنگ و ارتباطات اسلامی، مرکز مطالعات راهبردی روابط فرهنگی] (1398). دانشنامه ایران. تهران: [https://alhoda.ir/ موسسه فرهنگی هنری و انتشارات بین المللی الهدی]، | ||
== نویسنده مقاله == | == نویسنده مقاله == | ||
حسین شیخ | حسین شیخ | ||
نسخهٔ ۳ مهٔ ۲۰۲۵، ساعت ۱۵:۵۸
مهرداد، نام چهارتن از پادشاهان اشکانی*.
مهرداد اول (حک171-138ق.م) جانشین فرهاد اول، توانست دولت کوچک پارت را با گسترش قلمرو در آسیای مرکزی در شمال شرقی، رود هیداسپ[Hidasp] در هند، [۱]کرانههای فرات در غرب، خوزستان، پارس، بابل و سلوکیه [۲] در نهایت بر سپاهیان دمتریوس دوم[ Demetrius II] شاه سلوکی* پیروز شد و درکنار سلوکیه تیسفون* را بنا نهاد. او نخستین پادشاه اشکانی بود که لقب شاهنشاه بر خود نهاد[۳].
مهرداد دوم (124-87 ق.م) پسر اردوان یکم، در زمانی به پادشاهی رسید که سکاها از شرق به ایران حمله کرده و حتی پدر او را کشته بودند. مهرداد دوم سرزمینهای از دست رفته را باز پس گرفت،[۴] خاندانهای بزرگ ایرانی (ویسپوهرگان) [Vispohar] را حذب دولت کرد اگر چه تیگران [Tigran]شاه ارمنستان از اطاعت اشکانیان سر باز زد [۵] اما مهرداد برای اتحاد سفیری نزد سولا[Suilla] سردار رومی فرستاد و سفیرانی بین ایران و چین رد و بدل شدند و گذشته از روابط خارجی در امور داخلی شکوفاییهایی نائل شد[۶]. زبان پهلوی از همین زمان در مکاتبات سلطنتی به کار رفت.
مهرداد سوم (60-56ق.م) پسر فرهاد سوم که با برادرش اُرُد دوم پدر را کشتند، همیشه با برادرش درگیر جنگ و رقابت بود. سرانجام نیز به دست سورنا سردار معروف ایرانی شکست خورد و در 53ق.م به قتل رسید[۷].
مهرداد چهارم. تنها منابع درباره وی سکهها و کتیبه بلاش چهارم میباشد که اشاره بر شکست او از بلاش دارد[۸][۹]
نیز نگاه کنید به
مآخذ
- ↑ میرسعیدی، نادر. ایران باستان، (از ایران چه میدانم؟/35). تهران: 1383، دفتر پژوهشهای فرهنگی، ص75.
- ↑ دوبواز، نلسون. تاریخ سیاسی پارت. ترجمة علی اصغر حكمت، تهران: 1342، ابنسینا، ص14-19.
- ↑ ولسكی، یوزف. شاهنشاهی اشكانی. ترجمة مرتضی ثاقبفر، 1383، ققنوس، ص95.
- ↑ Schippmann. "Aršacids" , in Encyclopaedia Iranica, vol 2. p. 527.
- ↑ فرای، ریچارد. میراث باستانی ایران. ترجمه مسعود رجبنیا، تهران: 1368، علمی و فرهنگی، ص301.
- ↑ واتسن. «ایران و چین» در تاریخ ایران كمبریج. به كوشش احسان یارشاطر، ترجمه حسن انوشه، تهران: 1373، امیركبیر، ج3 بخش1، ص652-655.
- ↑ بیوار. «تاریخ سیاسی ایران در دوره اشكانیان» در تاریخ ایران كمبریج. به كوشش احسان یارشاطر، ترجمه حسن انوشه، تهران: 1373، امیركبیر، ج3 بخش1، ص151.
- ↑ كالج، مالكوم. اشكانیان (پارتیان). ترجمه مسعود رجبنیا، تهران: 1381، هیرمند، ص149.
- ↑ مورانو، انریكو. «ترجمهای نو از كتیبه دو زبانه یونانی- پارتی مجسمه هركول در سلوكیه». ترجمه حسن رضایی باغبیدی، مجله زبانشناسی. س9، ش2، 1371، ص51-60.
منبع اصلی
سازمان فرهنگ و ارتباطات اسلامی، مرکز مطالعات راهبردی روابط فرهنگی (1398). دانشنامه ایران. تهران: موسسه فرهنگی هنری و انتشارات بین المللی الهدی،
نویسنده مقاله
حسین شیخ