مهرداد

مهرداد، نام چهارتن از پادشاهان اشکانی^*.

مهرداد اول (حک171-138ق.م) جانشین فرهاد اول، توانست دولت کوچک پارت را با گسترش قلمرو در آسیای مرکزی در شمال شرقی، رود هیداسپ[Hidasp] در هند، ^[۱]کرانه‌های فرات در غرب، خوزستان، پارس، بابل و سلوکیه ^[۲] در نهایت بر سپاهیان دمتریوس دوم[ Demetrius II] شاه سلوکی^* پیروز شد و درکنار سلوکیه تیسفون^* را بنا نهاد. او نخستین پادشاه اشکانی بود که لقب شاهنشاه بر خود نهاد^[۳].

مهرداد دوم (124-87 ق.م) پسر اردوان یکم، در زمانی به پادشاهی رسید که سکاها از شرق به ایران حمله کرده و حتی پدر او را کشته بودند. مهرداد دوم سرزمین‌های از دست رفته را باز پس گرفت،^[۴] خاندان‌های بزرگ ایرانی (ویسپوهرگان) [Vispohar] را حذب دولت کرد اگر چه تیگران [Tigran]شاه ارمنستان از اطاعت اشکانیان سر باز زد ^[۵] اما مهرداد برای اتحاد سفیری نزد سولا[Suilla] سردار رومی فرستاد و سفیرانی بین ایران و چین رد و بدل شدند و گذشته از روابط خارجی در امور داخلی شکوفایی‌هایی نائل شد^[۶]. زبان پهلوی از همین زمان در مکاتبات سلطنتی به کار رفت.

مهرداد سوم (60-56ق.م) پسر فرهاد سوم که با برادرش اُرُد دوم پدر را کشتند، همیشه با برادرش درگیر جنگ و رقابت بود. سرانجام نیز به دست سورنا سردار معروف ایرانی شکست خورد و در 53ق.م به قتل رسید^[۷].

مهرداد چهارم. تنها منابع درباره وی سکه‌ها و کتیبه بلاش چهارم می‌باشد که اشاره بر شکست او از بلاش دارد^[۸]^[۹]

نیز نگاه کنید به

مآخذ

↑ میرسعیدی، نادر. ایران باستان، (از ایران چه می‌دانم؟/35). تهران: 1383، دفتر پژوهش‌های فرهنگی، ص75.
↑ دوبواز، نلسون. تاریخ سیاسی پارت. ترجمة علی اصغر حكمت، تهران: 1342، ابن‌سینا، ص14-19.
↑ ولسكی، یوزف. شاهنشاهی اشكانی. ترجمة مرتضی ثاقب‌فر، 1383، ققنوس، ص95.
↑ Schippmann. "Aršacids" , in Encyclopaedia Iranica, vol 2. p. 527.
↑ فرای، ریچارد. میراث باستانی ایران. ترجمه مسعود رجب‌نیا، تهران: 1368، علمی و فرهنگی، ص301.
↑ واتسن. «ایران و چین» در تاریخ ایران كمبریج. به كوشش احسان یارشاطر، ترجمه حسن انوشه، تهران: 1373، امیركبیر، ج3 بخش1، ص652-655.
↑ بیوار. «تاریخ سیاسی ایران در دوره اشكانیان» در تاریخ ایران كمبریج. به كوشش احسان یارشاطر، ترجمه حسن انوشه، تهران: 1373، امیركبیر، ج3 بخش1، ص151.
↑ كالج، مالكوم. اشكانیان (پارتیان). ترجمه مسعود رجب‌نیا، تهران: 1381، هیرمند، ص149.
↑ مورانو، انریكو. «ترجمه‌ای نو از كتیبه دو زبانه یونانی- پارتی مجسمه هركول در سلوكیه». ترجمه حسن رضایی باغ‌بیدی، مجله زبان‌شناسی. س9، ش2، 1371، ص51-60.

منبع اصلی

سازمان فرهنگ و ارتباطات اسلامی، مرکز مطالعات راهبردی روابط فرهنگی (1398). دانشنامه ایران. تهران: موسسه فرهنگی هنری و انتشارات بین المللی الهدی،

نویسنده مقاله

حسین شیخ

[1] میرسعیدی، نادر. ایران باستان، (از ایران چه می‌دانم؟/35). تهران: 1383، دفتر پژوهش‌های فرهنگی، ص75.

[2] دوبواز، نلسون. تاریخ سیاسی پارت. ترجمة علی اصغر حكمت، تهران: 1342، ابن‌سینا، ص14-19.

[3] ولسكی، یوزف. شاهنشاهی اشكانی. ترجمة مرتضی ثاقب‌فر، 1383، ققنوس، ص95.

[4] Schippmann. "Aršacids" , in Encyclopaedia Iranica, vol 2. p. 527.

[5] فرای، ریچارد. میراث باستانی ایران. ترجمه مسعود رجب‌نیا، تهران: 1368، علمی و فرهنگی، ص301.

[6] واتسن. «ایران و چین» در تاریخ ایران كمبریج. به كوشش احسان یارشاطر، ترجمه حسن انوشه، تهران: 1373، امیركبیر، ج3 بخش1، ص652-655.

[7] بیوار. «تاریخ سیاسی ایران در دوره اشكانیان» در تاریخ ایران كمبریج. به كوشش احسان یارشاطر، ترجمه حسن انوشه، تهران: 1373، امیركبیر، ج3 بخش1، ص151.

[8] كالج، مالكوم. اشكانیان (پارتیان). ترجمه مسعود رجب‌نیا، تهران: 1381، هیرمند، ص149.

[9] مورانو، انریكو. «ترجمه‌ای نو از كتیبه دو زبانه یونانی- پارتی مجسمه هركول در سلوكیه». ترجمه حسن رضایی باغ‌بیدی، مجله زبان‌شناسی. س9، ش2، 1371، ص51-60.

[۱]

[۲]

[۳]

[۴]

[۵]

[۶]

[۷]

[۸]

[۹]