پرش به محتوا

طالب آملی

از ویکی ایران

طالب آملی، (حـ 987 یا 991 ـ 1036 ق/ حـ 579 یا 1583 ـ 1626م) متخلص به طالب و مشهور به طالبا، شاعر و ‌خوشنویس.

محمد آملی مازندرانی در آمل به دنیا آمد و در آنجا به تحصیل دانش و ادب پرداخت[۱]. در ح‍ 1010ق/ 1601م به اصفهان رفت و با تقی اوحدی مولف تذکره عرفات العاشقین* ملاقات کرد[۲]. سپس جهت رهیابی به دربار شاه عباس اول صفوی (حک 996 ـ 1038ق) به کاشان رفت[۳] آنگاه مدتی را در مرو، هندوستان و قندهار گذراند[۴]. در آگره به دربار جهانگیر، پادشاه گورکانی (حک 1014 ـ 1037ق) راه یافت و در 1028ق / 1618م از وی لقب ملک الشعرایی گرفت[۵]. همچنین ضمن سیر و سیاحت در هندوستان در لاهور با ارشاد شاه ابوالمعالی لاهوری به تصوف گرایید[۶]. طالب در جوانی به جنون مبتلا شد و چندی بعد درگذشت[۷]. او در خوشنویسی تبحّر داشت و انواع خط را نیکو  می نوشت. دیوان شعری از او شامل قصیده، غزل، مثنوی، رباعی و... باقی مانده است[۸]. زبان شعر او ادامه شیوه زبانی عرفی و ظهوری ترشیزی و در واقع در میانه دو جریان عمده شعر عهد صفوی ـ سبک هندی شاخه هندوستانی و شاخه ایرانی است[۹].9 صائب تبریزی شاعر بزرگ سبک هندی نیز از او تأثیر بسیار گرفت[۱۰][۱۱].

نیز نگاه کنید به

مآخذ

  1. صفا، ذبیح الله. تاریخ ادبیات در ایران. تهران: فردوس ، چ 7، 1373، ج5 ، ب2، ص 1056 ـ 1057.
  2. گلچین معانی، احمد. کاروان هند. مشهد: آستان قدس رضوی، چ1، 1369، ص 758 ـ 759.
  3. گودرزی، فرامرز. طالب آملی. ‌تهران: سازمان چاپ و انتشارات وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی،1382، ص 25، 32.
  4. اثر آفرینان. زیر نظر عبدالحسین نوایی، تهران: انجمن آثار و مفاخر فرهنگی، چ1، 1379، ج4، ص79.
  5. زرین کوب، عبدالحسین. سیری در شعر فارسی. تهران: نوین، چ1، 1363، ص114.
  6. طالب آملی. کلیات اشعار ملک الشعرا طالب آملی. به اهتمام، ‌تصحیح و تحشیة طاهری شهاب، تهران: سنایی، 1346  (تاریخ مقدمه)، ص سی و نه (مقدمة مصحح).
  7. طالب آملی. کلیات اشعار ملک الشعرا طالب آملی. به اهتمام، ‌تصحیح و تحشیة طاهری شهاب، تهران: سنایی، 1346  (تاریخ مقدمه)، ص سی و هشت (مقدمة مصحح).
  8. زرین کوب، عبدالحسین. سیری در شعر فارسی. تهران: نوین، چ1، 1363، ص114-115.
  9. حسن‌پور آلاشتی، حسین. طرز تازه؛ سبک شناسی غزل سبک هندی. تهران: سخن، 1384، ص127.
  10. گودرزی، فرامرز. طالب آملی. ‌تهران: سازمان چاپ و انتشارات وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی،1382، ص1291.
  11. برون، ‌ادوارد. تاریخ ادبیات ایران. ترجمه غلامرضا رشید یاسمی، تهران: ابن سینا، چ3، 1345، ج4، ص 191 ـ 192.

منبع اصلی

سازمان فرهنگ و ارتباطات اسلامی، مرکز مطالعات راهبردی روابط فرهنگی (1398). دانشنامه ایران. تهران: موسسه فرهنگی هنری و انتشارات بین المللی الهدی،

نویسنده مقاله

ابوالقاسم رادفر