ایل زعفرانلو
زعفرانلو، از ایلات کُرد استان خراسان.
خاستگاه اصلی زعفرانلوها را کردستان کشور عثمانی دانستهاند. گروههای بزرگی از آنها در زمان حکومت صفویان برای دفاع از سرحدات ایران در برابر هجوم ازبکها و مغولان از کردستان ایران به خراسان کوچانده شدند. برخی نام اصلی زعفرانلوها را پیش از مهاجرت به خراسان «چَمُشگَزِکْ» عنوان کردهاند[۱]. گروههای باقیمانده کردهای زعفرانلو امروزه در نواحی شاهین (صائین)در استان آذربایجان غربی پراکندهاند[۲]. در گذشته زعفرانلوهای خراسان و آذربایجان اکثراً کوچنده بودند. در چند سال اخیر همه زعفرانلوهای خراسان یکجانشین شدهاند و در نواحی قوچان، درگز، اسفراین و... سکونت دارند[۱].
گروه کوچکی از زعفرانلوهای آذربایجان برای چرای دامهایشان به مناطق سردسیر و گرمسیر منطقه کوچ میکنند[۳]. ایل زعفرانلوها از اجتماع چندین ایل و طایفه و تیره و... تشکیل شده است. در رأس ساختار قدرت ایلخان قرار دارد که پس از او ایل بیگ و ریش سفیدان قرار میگیرند[۴]. برخی از مهمترین ایلات زعفرانلو عبارتند از: باچوانلو، میلانلو، ورانلو، کاویانلو[۵] و ...
جمعیت کل زعفرانلوهای خراسان را در 1346ش 100000 نفر تخمین زدهاند[۶]. شمار کوچندگان زغفرانلوهای آذربایجان را در 1377ش 244 خانوار و 1676 نفر برآورد کردهاند[۷]. کشاورزی و دامداری و صنایعدستی از عمدهترین مشاغل زعفرانلوهاست[۸].
نیز نگاه کنید به
مآخذ
1. توحدی، کلیمالله. حرکت تاریخی کرد به خراسان. مشهد: 1364، ج2/163.
2. اسکندرینیا، ابراهیم. ساختار سازمان ایلات و شیوه معیشت عشایر آذربایجان غربی. بندرانزلی: 1366، ص 401،76؛
3. توحدی. همانجا.
4. سرشماری اجتماعی، اقتصادی عشایر کوچنده 1377، جمعیت عشایری دهستانها. تهران: 1378، ص26-27.
5. افشار سیستانی، ایرج. مقدمهای بر شناخت ایلها، چادرنشینان و طوایف عشایری ایران. تهران: 1366، ج2/1001.
6. توحدی، کلیمالله. حرکت تاریخی کرد به خراسان. مشهد: 1364، جلد 2، ص 163-223.
7. شاکری، رمضانعلی. جغرافیای تاریخی قوچان. مشهد: 1346، ص 33.
8. سرشماری اجتماعی اقتصادی عشایر کوچنده 1377، نتایج تفصیلی. تهران: 1378، ص 17.
9. توحدی، کلیمالله. حرکت تاریخی کرد به خراسان. مشهد: 1364، جلد2، ص 163-223.
- ↑ ۱٫۰ ۱٫۱ توحدی، کلیمالله. حرکت تاریخی کرد به خراسان. مشهد: 1364، جلد 2، ص. 163.
- ↑ اسکندرینیا، ابراهیم. ساختار سازمان ایلات و شیوه معیشت عشایر آذربایجان غربی. بندرانزلی: 1366، ص 401،76.
- ↑ سرشماری اجتماعی، اقتصادی عشایر کوچنده 1377، جمعیت عشایری دهستانها. تهران: 1378، ص26-27.
- ↑ افشار سیستانی، ایرج. مقدمهای بر شناخت ایلها، چادرنشینان و طوایف عشایری ایران. تهران: 1366، جلد 2، ص. 1001.
- ↑ توحدی، کلیمالله. حرکت تاریخی کرد به خراسان. مشهد: 1364، جلد 2، ص 163-223.
- ↑ شاکری، رمضانعلی. جغرافیای تاریخی قوچان. مشهد: 1346، ص 33.
- ↑ سرشماری اجتماعی اقتصادی عشایر کوچنده 1377، نتایج تفصیلی. تهران: 1378، ص 17.
- ↑ توحدی، کلیمالله. حرکت تاریخی کرد به خراسان. مشهد: 1364، جلد2، ص 163-223.
منبع اصلی
سازمان فرهنگ و ارتباطات اسلامی، مرکز مطالعات راهبردی روابط فرهنگی (1398). دانشنامه ایران. تهران: موسسه فرهنگی هنری و انتشارات بین المللی الهدی،
نویسنده مقاله
معصومه ابراهیمی