محمدجواد باهنر

محمدجواد باهنر برگرفته از وبسایت رکنا قابل بازیابی ازhttps://www.rokna.net/%D8%A8%D8%AE%D8%B4-%D8%A7%D8%AE%D8%A8%D8%A7%D8%B1-%D8%B3%DB%8C%D8%A7%D8%B3%DB%8C-74/782735-%D8%A8%DB%8C%D9%88%DA%AF%D8%B1%D8%A7%D9%81%DB%8C-%D8%B4%D9%87%DB%8C%D8%AF-%D9%85%D8%AD%D9%85%D8%AF-%D8%AC%D9%88%D8%A7%D8%AF-%D8%A8%D8%A7%D9%87%D9%86%D8%B1

باهنر، محمدجواد (1312-1360ش). سومین نخست‌وزیر جمهوری اسلامی ایران، دومین دبیر كل حزب جمهوری اسلامی^* و نویسنده كتاب‌های دینی مدارس و دانشگاه‌ها.

باهنر در كرمان متولد شد. نخست در مكتبخانه و سپس در مدرسه علمیه معصومیه كرمان به فراگیری علوم دینی پرداخت و هم زمان به قم رفت و در حوزه علمیه این شهر از محضر استادانی مانند آیت‌الله بروجردی، امام خمینی، و علامه طباطبایی بهره برد. او همزمان با تحصیل در حوزه، تحصیلات دانشگاهی را نیز دنبال كرد و موفق به اخذ درجه دكتری الاهیات از دانشگاه تهران شد.

باهنر در انتشار سالنامه و فصلنامه مكتب تشیع (1336ش) و تأسیس كانون توحید، دفتر نشر فرهنگ اسلامی، مدرسه رفاه و بنای چند مسجد همكاری كرد. او در 1342ش به استخدام وزارت آموزش و پرورش در آمد و ضمن تدریس، با همكاری دكتر بهشتی حدود 30 جلد كتاب درسی دینی تألیف كرد. او چند بار به سبب همكاری با تشكل هیئت مؤتلفه و سخنرانی‌های متعدد بر ضد حكومت پهلوی دستگیر و زندانی شد. در جریان انقلاب اسلامی به فرمان امام خمینی به عضویت كمیته اعتصاب‌ها و شورای انقلاب درآمد.

باهنر پس از پیروزی انقلاب^* ضمن عضویت در ستاد انقلاب فرهنگی در بازگشایی مدارس و هماهنگ كردن آموزش و پرورش با آرمان‌ها و ارزش‌های انقلاب اسلامی، تشكیل نهضت سوادآموزی و حزب جمهوری اسلامی^* شركت داشت. پس از تشكیل مجلس خبرگان^* به نمایندگی از مردم كرمان به این مجلس راه یافت و در اولین دوره مجلس شورای اسلامی^* به عنوان نماینده مردم تهران انتخاب شد. در 1359ش در كابینه محمدعلی رجایی^* به وزارت آموزش و پرورش منصوب شد و پس از شهادت دكتر بهشتی^* (7 تیر 1360) به دبیر كلی حزب جمهوری اسلامی برگزیده شد و پس از انتخاب محمدعلی رجایی به ریاست جمهوری (14 مرداد 1360)، به نخست‌وزیری گمارده شد. سرانجام در 8 شهریور 1360ش در حادثه بمب‌گذاری در ساختمان نخست‌وزیری به هنگام حضور در جلسه شورای عالی امنیت ملی به شهادت رسید.⁶ آثار باقی‌مانده از ایشان عبارتند از: 1- سیری در عقاید و اخلاق اسلامی 2- انسان و خودسازی 3- فرهنگ انقلاب اسلامی 4- گذرگاه‌های الحاد 5- مواضع ما در ولایت و رهبری 6- درس‌هایی از اسلام برای نوجوانان 7- اصول دین و احكام برای خانواده (تألیف همراه با سید رضا برقعی).

نیز نگاه کنید

• حزب جمهوری اسلامی
• انقلاب اسلامی
• مجلس خبرگان

منبع اصلی

سازمان فرهنگ و ارتباطات اسلامی، مرکز مطالعات راهبردی روابط فرهنگی (1398). دانشنامه ایران. تهران: موسسه فرهنگی هنری و انتشارات بین المللی الهدی،

نویسنده مقاله

الهه جواهری