بروجرد
بروجرد، نام شهرستان و شهری در استان لرستان، در غرب كشور.
شهرستان بروجرد، از شمال با شهرستانهای نهاوند و ملایر (در استان همدان)، از شرق با شهرستان شازند (در استان مركزی)، از غرب و جنوب با شهرستانهای نورآباد و الشتر، خرمآباد و درود، (در استان لرستان) همسایه است[۱]. برابر آخرین تغییرات تقسیمات كشوری در 1383ش، دارای 2 شهر، 2 بخش و 7 دهستان بوده است[۲].
شهر بروجرد، با "30 '45 ْ48 طول شرقی و "45 '53 ْ33 عرض شمالی و ارتفاع 1580 متر از سطح دریا[۳]، در سال 1375ش تعداد 217804 تن [۴]جمعیت داشته و در برآورد انجام شده، جمعیت آن در سال 1384ش به 244205 تن رسیده است[۵].
شهر بروجرد در دشت حاصلخیزی قرار دارد كه از غرب به كوههای زاگرس میپیوندد و به لحاظ جغرافیای طبیعی، منطقهای مناسب برای توسعه كشاورزی و دامداری است. فاصله بروجرد تا تهران 380 كیلومتر و از مركز استان (خرمآباد)، 104 كیلومتر است[۶]. بروجرد در كنار ارتفاعات متعددی چون گرین 3645 متر، میش پرور 3606 متر و رنجه 2735 متر قرار گرفته است. آب و هوای آن معتدل مایل به سرد تا سرد است و از جریانهای آبی بلندیهای اطراف خود مشروب میشود[۳].
بروجرد از شهرهای باستانی ایران است كه در منابع تاریخی از آن به نامهای اروگرد، براوگرد، بروگرد، پیروزگرد و... یاد شده است[۷]. ابن حوقل، در قرن چهارم در وصف بروجرد گوید:
«شهری نیكوست، طولش به قدر نیم فرسخ است... زعفرانش فراوان است...»[۸][۹].
و حمدالله مستوفی در قرن هشتم درباره بروجرد مینویسد:
«از اقلیم چهارمست و شهر بزرگ طولانی و درو دو جامع عتیق و حدیث بوده است. آب و هوایش وسط است... و درو زعفران بسیار بُوَد»[۱۰].
نیز نگاه کنید به
مآخذ
- ↑ سازمان نقشهبرداري كشور. نقشة تقسيمات كشوري. تهران: سازمان نقشهبرداري كشور (سازمان مديريت و برنامهريزي كشور)، 1383.
- ↑ دفتر تقسیمات كشوری. نشریة عناصر و واحدهای تقسیمات كشوری. تهران: دفتر تقسیمات كشوری (وزارت كشور)، 1383.
- ↑ ۳٫۰ ۳٫۱ جعفری، عباس. گیتاشناسی ایران. ج 3، دایره المعارف جغرافیایی ایران، چ 1، تهران: گیتاشناسی، 1379، ص 178.
- ↑ نورالهی، طه. توزیع و طبقهبندی جمعیت شهرهای ایران در سرشماریهای 75-1335. تهران: مركز آمار ایران (سازمان مدیریت و برنامهریزی كشور)، 1382، ص 177.
- ↑ مركز آمار ایران. بازسازی و برآورد جمعیت شهرستانهای كشور. تهران: مركز آمار ایران (سازمان مدیریت و برنامهریزی كشور)، 1382، ص 210.
- ↑ سازمان حمل و نقل و پایانههای كشور (وزارت راه و ترابری). اطلس جادههای ایران (ویرایش دوم). تهران: همشهری، 1380، ص133 و 134 و 143.
- ↑ چكنگی، علیرضا. فرهنگنامة تطبیقی نامهای قدیم و جدید مكانهای جغرافیایی ایران و نواحی مجاور. چ 1، مشهد: بنیاد پژوهشهای اسلامی، 1378، ص 175.
- ↑ لسترنج، گای. جغرافیای تاریخی سرزمینهای خلافت شرقی. ترجمه محمود عرفان. چ 6، تهران: شركت انتشارات علمی و فرهنگی، 1383، ص 216.
- ↑ Lestrange, G. The Lands of the Eastern Caliphate. Cambridge: University Press, 1905, P. 200.
- ↑ - مستوفی، حمدالله. نزهةالقلوب. به كوشش گای لسترنج، لیدن: بریل، 1333ق/1915م، ص 70.
منبع اصلی
سازمان فرهنگ و ارتباطات اسلامی، مرکز مطالعات راهبردی روابط فرهنگی (1398). دانشنامه ایران. تهران: موسسه فرهنگی هنری و انتشارات بین المللی الهدی،
نویسنده مقاله
غلامحسین تکمیل همایون