امام حسین بن علی(ع)
حسین بن علی (ع)، (4ـ61 ق)، امام سوم از ائمه اثنیعشر و پنجمین معصوم از چهارده معصوم (ع). فرزند دوم علی بن ابیطالب از حضرت فاطمه (س)، در سوم یا پنجم شعبان سال چهارم هجری در مدینه بهدنیا آمد. مدت حملش را شش ماه و ده روز نوشتهاند[۱][۲].
پیامبر اکرم او را پسر و پاره تن خود، گل خوشبوی خویش و سید جوانان اهل بهشت خواند. حسین چراغ هدایت و کشتی نجات و سالار شهیدان و ثارالله (کسی که خونخواه او خداست) میباشد، در تربت پاکش شفا و در زیر قبهاش استجابت دعا و در زیارت قبر مطهرش ثواب بسیار روزی میشود. امام احمد بن حنبل روایت کرده است که حسین فرمود: هر کس در مصیبت من حتا یکبار اشک بریزد، خدای عز و جل بهشت را روزی او خواهد فرمود[۳][۴].
قیام آن حضرت بر ضدّ یزید بن معاویه و امتناع از بیعت با یزید، که او را بههیچوجه شایسته خلافت مسلمین نمیدانست و مقاومت بیمانند او و یارانش در برابر سپاه یزید و سر فرود نیاوردن او به ننگ تسلیم و استقبال او از شهادت در راه عقیده خود و در اسلام، او را از برجستهترین چهرههای دینی و سیاسی تاریخ اسلام نمود. شیعیان یاد او را چنان گرامی میدارند که در هیچیک از ادیان و مذاهب عالم سابقه ندارد؛ حتی یادی که مسیحیان جهان از رنجها و آلام مسیح میکنند، هرگز به پای آنچه شیعیان در ذکر مصائب و آلام آن حضرت و یاران و اهل بیتش و در اقامه سوگواری برای او بهعمل میآورند، نمیرسد[۵][۶].
عزاداری امام حسین و شهدای کربلا که در سرتاسر سال بهطور عموم و در ایام محرم بهطور خاص در میان شیعیان مرسوم است، بهصورت رمزی برای اقامه شعائر دین و زنده نگاه داشتن شور و شوق عمیق مذهبی و تمثل و مقاومت در برابر ظلم ظالمان و سرپیچی از حکم حکام جور زمان درآمده است. شیعیان با اقامه مراسم سوگواری بر سیدالشهداء (ع)، در حقیقت از بیعدالتی و زورگویی نفرت میجویند و انزجار خود را از گردنکشان زمانه اظهار میدارند و اشکشان بر فضیلت و تقوا و فداکاری در راه اعتقاد و لعنتشان بر رذیلت و فسق و پایمالساختن حقوق ضعیفان است و این تولی و تبری را بهصورت قالبی دینی و عبادی درآوردهاند و با این مراسم و با این اشکها در حقیقت درخت تقوا را آبیاری میکنند و آن را باردار میسازند و مهمتر از همه آنکه دین را بهصورت نهادی سیاسی که سر فرود نیاوردن به متغلّبان جهان و سر فرود آوردن در برابر حکومت عدل الهی باشد، درمیآورند[۷].
امام حسین پس از وفات برادرش تا زمانی که معاویه زنده بود، در ظاهر مخالفتی با معاویه نکرد، زیرا برحسب ظاهر و بنا بر مصلحت با معاویه بیعت کرده بود و این بیعت اگرچه به معنی شناختن او بهعنوان خلیفه مسلمین نبود، امّا به این معنی بود که امام در ظاهر مخالفتی با او ندارد و نمیخواهد بر ضدّ او قیام کند[۸].
امام حسین پس از شهادت برادرش حسن (ع)، از روز پنجشنبه 28 صفر سال 50 ق، به امامت رسید و حدود 11 سال این وظیفه خطیر را عهدهدار بود. تا آنکه در روز دهم محرم (عاشورا) در 61 ق در سر راه کوفه شهید شد[۹][۱۰][۱۱][۱۲][۱۳]. قبر او در کربلا، زیارتگاه شیعیان جهان است. مزار امام حسین را نخستینبار اعراب بنیاسد مشخص نمودند و پس از آن بارها دستخوش تبدیل و تغییر و تخریب و تعمیر گردید تا به سال 767 ق در عهد سلطان اویس ایلخان، بنای فعلی روضه مطهره حسینی ساخته شد[۱۴][۷].
نیز نگاه کنید به
مآخذ
- ↑ علامه حلی. منهاج الكرامه. ص 135-142
- ↑ مدرسی، سید محمدتقی. زندگینامة چهارده معصوم. ترجمة محمدصادق شریعت، تهران: انتشارات محبانالحسین، 1380، ص 389ـ425.
- ↑ جامی. شواهد النبوﺓ. ص 346-351.
- ↑ علامه طباطبایی، سید محمدحسین. شیعه در اسلام. دفتر تبلیغات، 1348، ص 132-138.
- ↑ مسعودی. اثبات الوصیة. 1320، ص 125.
- ↑ مدرسی، سید محمدتقی. زندگینامة چهارده معصوم. ترجمة محمدصادق شریعت، تهران: انتشارات محبانالحسین، 1380، ص. 414 به بعد.
- ↑ ۷٫۰ ۷٫۱ مدرسی، سید محمدتقی. زندگینامه چهارده معصوم. ترجمه محمدصادق شریعت، تهران: انتشارات محبانالحسین، 1380، ص 425ـ439.
- ↑ یعقوبی. تاریخ. ج 2، ص 229.
- ↑ شیخ مفید. ارشاد. ج 2، ص 24-137.
- ↑ ابن صباغ مالکی. فصول المهمه. ص 170، 200.
- ↑ امینالاسلام طبرسی. اعلام الوری باعلام الهدی. ص 213، 215.
- ↑ خصایص نسائی. 122، 124.
- ↑ خطیب بغدادی. تاریخ بغداد. ج 2، ص 204.
- ↑ کاشفی. روضه الشهدا. چاپ علی عقیقی بخشایشی، نوید اسلام، 1379، ص 242ـ441.
منبع اصلی
سازمان فرهنگ و ارتباطات اسلامی، مرکز مطالعات راهبردی روابط فرهنگی (1398). دانشنامه ایران. تهران: موسسه فرهنگی هنری و انتشارات بین المللی الهدی،
نویسنده مقاله
سید حسن امین