پرش به محتوا

سالنامه دنیا

از ویکی ایران

سالنامه دنیا، سالنامه عمومی مستند و قدیمی‌ترین سالنامه‌ای که تقریباً به طور منظم انتشار یافت. این سالنامه به صاحب امتیازی محمدعلی امیرجاهد در تهران تأسیس و با قطع جیبی تا 1332ش به طور سالانه منتشر می‌شد. امیرجاهد در ابتدای 1304ش تقویم کوچکی به نام سالنمای 1304 انتشار داد که آن مقدمه‌ای برای بنیادگذاری سالنامه پارس بود. اولین شماره این سالنامه در 24 بهمن 1304 منتشر شد[۱].در بعضی از شماره‌ها بر صفحه عنوان آن آمده:

«سالنامه رسمی مملکتی ایران مشتمل بر مطالب ادبی، اجتماعی، فلاحتی، خانه‌داری، فکاهی، فنی، بهداری، تجارتی، تاریخی و علمی» و نیز «راهنمای تشکیلات دولتی با مطالبی درباره حوادث سال و مسائل اجتماعی». این سالنامه یک‌بار به علت چاپ اعلامیه‌ای مبنی بر بهایی بودن اکثر رؤسای متنفذ ادارات دولتی و نفوذ آن در جریانات سیاسی و داخلی ادارات توقیف شد. از این رو مکاتباتی بین تشکیلات کل نظمیه مملکتی با وزارت دربار در این باره صورت گرفت[۲].امیرجاهد نیز برای رفع توقیف از آن نامه‌ای به وزیر دربار نوشت و متذکر شد که آن اعلان را با کمال بی‌طرفی چاپ کرده و چون وزارت معارف ناظر بر تمام مندرجات سالنامه بوده و آن را امضا کرده به چاپ رسانده است. همچنین اظهار خدمتگزاری و چاکری کرده و توضیح داده که مقصود اعلان دهنده ترویج کتاب کشف‌الحیل بوده که بر ردّ بهائیت نوشته شده است و در واقع بدین وسیله طلب بخشش و عفو می‌کند. عبدالحسین تیمورتاش نیز طی نامه‌ای به نظمیه از آن رفع توقیف کرد[۲].

نیز نگاه کنید به

مآخذ

  1. قاسمی، فرید. تاریخ روزنامه‌نگاری ایران. (مجموعه مقالات) جلد اول، تهران: سازمان چاپ و انتشارات وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی، 1379، ص239.
  2. ۲٫۰ ۲٫۱ اسنادی از مطبوعات و احزاب دوره رضاشاه. به کوشش علیرضا اسماعیلی، تهران: 1380، ص88- 86.

منبع اصلی

سازمان فرهنگ و ارتباطات اسلامی، مرکز مطالعات راهبردی روابط فرهنگی (1398). دانشنامه ایران. تهران: موسسه فرهنگی هنری و انتشارات بین المللی الهدی،

نویسنده مقاله

محمد گلبن