نیرنگستان
نیرنگستان، عنوان کتابی در زمینه اعتقادها، پندارها، آداب و رسوم مردم در فرهنگ عامه ایران، گردآورده صادق هدایت (1320ق/ 1902م ـ 1330ش).
این کتاب، که نامش از کتابی به نام نیرنگستان در زبان پهلوی گرفته شده،[۱] نخستین بار در 1312ش و پس از آن چند بار چاپ و انتشار یافته است. نیرنگستان شامل یک دیباچه و 23 مبحث درباره موضوعات گوناگون، از جمله آداب زناشویی، آبستنی و زایمان، مرگ و خاکسپاری، جشنها و سوگواریها، آداب ناخوشیها، گیاهان دارویی، تَفَأل و تَطَیُّر، خزندگان و گزندگان و پرندگان، اعتقادها و باورها همراه با برخی توضیحات از گرداورنده مواد کتاب است.
هدایت در دیباچه کتاب با توجه به اهمیت دانش فولکور در کشورهای اروپایی، به ویژه فرانسه به ارزش علمی و روانشناسی کاوش و تحقیق درباره اعتقادات عوام در روشن کردن برخی نکات تاریک فلسفی و تاریخی اشاره میکند و تحقیق درباره آداب و اعتقادات گوناگون مردم ملل و تطبیق آنها با یکدیگر را کلید درک «ریشه و مبداء آداب و رسوم، ادیان، افسانهها و اعتقادات مختلف» میداند[۲].
هانریماسه، ایرانشناس فرانسوی، مطالب بسیاری از مباحث این کتاب را به فرانسه ترجمه و در کتاب «معتقدات و آداب ایرانی» که در 1938م انتشار یافت، آورده است[۳].
نیزنگاه کنید به
مآخذ
منبع اصلی
سازمان فرهنگ و ارتباطات اسلامی، مرکز مطالعات راهبردی روابط فرهنگی (1398). دانشنامه ایران. تهران: موسسه فرهنگی هنری و انتشارات بین المللی الهدی،
نویسنده مقاله
علی بلوکباشی