ایلات کهگیلویه: تفاوت میان نسخهها
بدون خلاصۀ ویرایش |
بدون خلاصۀ ویرایش |
||
| (یک نسخهٔ میانی ویرایش شده توسط یک کاربر دیگر نشان داده نشد) | |||
| خط ۱: | خط ۱: | ||
'''[[ایلات کهگیلویه]]،''' شش گروه | '''[[ایلات کهگیلویه]]،''' شش گروه [[ایل]]<nowiki/>ی از ایلات لر شیعه مذهب که در [[استان کهگیلویه و بویراحمد]]<sup>*</sup> در جنوب خاک [[ایران]] و در میان دو [[استان فارس]] و [[استان خوزستان|خوزستان]] زندگی میکنند. | ||
کهگیلویه از یک هزار سال پیش زیستگاه گروههای کوچنده چادرنشین بوده است. در سده 4ق/10م در ناحیه کوهستانی | کهگیلویه از یک هزار سال پیش زیستگاه گروههای کوچنده چادرنشین بوده است. در سده 4ق/10م در ناحیه کوهستانی [[استان فارس|فارس]]، که بعداً کهگیلویه نامیده شد، 5 زمَه کُرد (کوچنده شبان) مسکن و چراگاه داشتند<ref>Le Strange , G., The Lands of The Eastern Caliphate. Cambridge: 1905, 266.</ref>. از قدیم تا اوایل دوره اسلامی، ناحیه رِوِن کهگیلویه در میانه شمال و شرق بهبهان ییلاق یا «تابستاننشین» طایفه شبانکاره فارس بوده است<ref> حسینیفسایی، حسن. '''''فارسنامه ناصری''.''' به کوشش منصور رستگارفسایی، تهران: 1367، امیرکبیر، 2/1473.</ref>. | ||
3 گروه ایلی- قومی جاکی، اقاجری<sup>*</sup> و باوی<sup>*</sup>، یا بابویی از دیرباز در سرزمین کهگیلویه شناخته شده بودند و از | 3 گروه ایلی- قومی جاکی، اقاجری<sup>*</sup> و [[باوی]]<sup>*</sup>، یا بابویی از دیرباز در سرزمین کهگیلویه شناخته شده بودند و از آنها در متون جغرافیایی و تاریخی قدیم یاد شده است. جاکیها از مهاجران لُر به این سرزمین بودند که به دو شاخه عمده چاربنیچه، و لیراوی تقسیم میشدند<ref>باور، محمود. '''''کوه گیلویه و ایلات ان'''''. گچساران: 1324.</ref>. چاربنیچه به 4 [[ایل بویراحمدی]]<sup>*</sup>، [[ایل چَرام|چَرام]]<sup>*</sup>، [[ایل دشمن زیاری|دشمنزیاری]]<sup>*</sup> و نویی، و لیراوی به دو دسته ایلات لیراوی کوه و لیراوی دشت تقسیم میشدند. ایلات لیراوی کوه شامل [[ایل بَهمئی|بَهْمئی]]<sup>*</sup>، تِیْبی<sup>*</sup> (طیبی)، شیرالی (شیرعالی) و یوسفی و ایلات لیراوی دشت، که در صحرای بین بلوک زیدون و حیات داود زندگی میکردند، شامل [[باوی]] و آقاجری بودند<ref> باور. محمود. '''''کوه گیلویه و ایلات ان'''''. گچساران: 1324، ص86-87.</ref>. امروزه فقط 6 ایل مستقل [[ایل بویراحمدی|بویراحمدی]]، [[ایل بَهمئی|بهمئی]]، چرام، دشمنزیاری، تیبی و باوی در این استان میزیند و [[ایل بویراحمدی|بویراحمدی]] مهمترین و بزرگترین آنها به شمار میرود. | ||
== نیز نگاه کنید به == | == نیز نگاه کنید به == | ||
== | * [[استان کهگیلویه و بویراحمد]] | ||
* [[ایل بویراحمدی]] | |||
* [[ایل بَهمئی]] | |||
* [[ایل دشمن زیاری]] | |||
* [[ایل چَرام]] | |||
== مآخذ == | |||
<references /> | <references /> | ||
== منبع اصلی == | == منبع اصلی == | ||
سازمان فرهنگ و ارتباطات اسلامی، مرکز مطالعات راهبردی روابط فرهنگی (1398). دانشنامه ایران. تهران: موسسه فرهنگی هنری و انتشارات بین المللی | [https://icro.ir/ سازمان فرهنگ و ارتباطات اسلامی، مرکز مطالعات راهبردی روابط فرهنگی] (1398). دانشنامه ایران. تهران: [https://alhoda.ir/ موسسه فرهنگی هنری و انتشارات بین المللی الهدی]، | ||
== نویسنده مقاله == | == نویسنده مقاله == | ||
علی بلوکباشی | علی بلوکباشی | ||
[[رده:جامعه و نظام اجتماعی]] | |||
[[رده:مردم شناسی]] | |||
نسخهٔ کنونی تا ۹ مهٔ ۲۰۲۵، ساعت ۲۳:۱۴
ایلات کهگیلویه، شش گروه ایلی از ایلات لر شیعه مذهب که در استان کهگیلویه و بویراحمد* در جنوب خاک ایران و در میان دو استان فارس و خوزستان زندگی میکنند.
کهگیلویه از یک هزار سال پیش زیستگاه گروههای کوچنده چادرنشین بوده است. در سده 4ق/10م در ناحیه کوهستانی فارس، که بعداً کهگیلویه نامیده شد، 5 زمَه کُرد (کوچنده شبان) مسکن و چراگاه داشتند[۱]. از قدیم تا اوایل دوره اسلامی، ناحیه رِوِن کهگیلویه در میانه شمال و شرق بهبهان ییلاق یا «تابستاننشین» طایفه شبانکاره فارس بوده است[۲].
3 گروه ایلی- قومی جاکی، اقاجری* و باوی*، یا بابویی از دیرباز در سرزمین کهگیلویه شناخته شده بودند و از آنها در متون جغرافیایی و تاریخی قدیم یاد شده است. جاکیها از مهاجران لُر به این سرزمین بودند که به دو شاخه عمده چاربنیچه، و لیراوی تقسیم میشدند[۳]. چاربنیچه به 4 ایل بویراحمدی*، چَرام*، دشمنزیاری* و نویی، و لیراوی به دو دسته ایلات لیراوی کوه و لیراوی دشت تقسیم میشدند. ایلات لیراوی کوه شامل بَهْمئی*، تِیْبی* (طیبی)، شیرالی (شیرعالی) و یوسفی و ایلات لیراوی دشت، که در صحرای بین بلوک زیدون و حیات داود زندگی میکردند، شامل باوی و آقاجری بودند[۴]. امروزه فقط 6 ایل مستقل بویراحمدی، بهمئی، چرام، دشمنزیاری، تیبی و باوی در این استان میزیند و بویراحمدی مهمترین و بزرگترین آنها به شمار میرود.
نیز نگاه کنید به
مآخذ
منبع اصلی
سازمان فرهنگ و ارتباطات اسلامی، مرکز مطالعات راهبردی روابط فرهنگی (1398). دانشنامه ایران. تهران: موسسه فرهنگی هنری و انتشارات بین المللی الهدی،
نویسنده مقاله
علی بلوکباشی