خداپرستان سوسیالیست: تفاوت میان نسخه‌ها

نسخهٔ کنونی تا ‏۱ مهٔ ۲۰۲۵، ساعت ۰۸:۳۷

خداپرستان سوسیالیست، عنوان اولین نهضت فكری ـ سیاسی با مضمون و هویت ملی ـ مذهبی.

این حزب در 1322ش توسط گروهی از جوانان مذهبی تشكیل شد^[۱]. نظریه‌پردازان این نهضت، محمد نخشب و جلال‌الدین آشتیانی، معتقد بودند كه باید سوسیالیسم را از قید ماتریالیسم و خداپرستی را از قید خرافات رها كرد. آنها در پی تحقق اهداف خود با تشكیل جلسات بحث و انتقاد مبارزات سیاسی و اجتماعی خود را آغاز كردند^[۲]. در اواسط 1329ش پس از ائتلاف با حزب ایران فعالیت‌های خود را در زمینه ملی شدن صنعت نفت گسترش دادند^[۱]^[۳].

بروز اختلاف بین جوانان نهضت خداپرستان سوسیالیست و گردانندگان حزب ایران منجر به انشعاب جوانان از حزب ایران شد و تشكیل جمعیت آزادی مردم ایران شد. هدف جمعیت ارتقاء سطح آگاهی مردم درباره خطر توطئه‌های دربار و عوامل ضدملی بود. این گروه با انتشار روزنامه مردم ایران در 1333ش حزب مردم ایران را پایه‌گذاری كردند^[۴]. بعد از كودتای نظامی 28 مرداد با انتشار روزنامه راه مصدق و برگزاری تظاهرات سهم مؤثری در مبارزات ملی داشتند. پس از برقراری جمهوری اسلامی و تشكیل كابینه موقت مهندس بازرگان تعدادی از اعضای این كابینه از اعضای قبلی این حزب بود^[۵]^[۶]. این حزب در حال حاضر فعالیت علنی ندارد.

نیز نگاه کنید به

مآخذ

↑ ^۱٫۰ ^۱٫۱ تربتی سنجابی، محمود. قربانیان باور و احزاب سیاسی ایران. تهران: آسیا، 1375، ص 221.
↑ نكوروح، محمود. نهضت خداپرستان سوسیالیست. تهران: چاپخش، 1377، ص 22-23.
↑ نكوروح. محمود. نهضت خداپرستان سوسیالیست. تهران: چاپخش، 1377 . ص 28-29.
↑ نخشب، محمد. مجموعه‌ای از آثار دكتر نخشب. تهران: چاپخش، 1381، ص 308.
↑ تربتی سنجابی. محمود. قربانیان باور و احزاب سیاسی ایران. تهران: آسیا، 1375. ص 222.
↑ نكوروح. محمود. نهضت خداپرستان سوسیالیست. تهران: چاپخش، 1377. ص 33.

منبع اصلی

سازمان فرهنگ و ارتباطات اسلامی، مرکز مطالعات راهبردی روابط فرهنگی (1398). دانشنامه ایران. تهران: موسسه فرهنگی هنری و انتشارات بین المللی الهدی،

نویسنده مقاله

الهه جواهری

[:0-1] ۱٫۰ ^۱٫۱ تربتی سنجابی، محمود. قربانیان باور و احزاب سیاسی ایران. تهران: آسیا، 1375، ص 221.

[2] نكوروح، محمود. نهضت خداپرستان سوسیالیست. تهران: چاپخش، 1377، ص 22-23.

[3] نكوروح. محمود. نهضت خداپرستان سوسیالیست. تهران: چاپخش، 1377 . ص 28-29.

[4] نخشب، محمد. مجموعه‌ای از آثار دكتر نخشب. تهران: چاپخش، 1381، ص 308.

[5] تربتی سنجابی. محمود. قربانیان باور و احزاب سیاسی ایران. تهران: آسیا، 1375. ص 222.

[6] نكوروح. محمود. نهضت خداپرستان سوسیالیست. تهران: چاپخش، 1377. ص 33.

[۱]

[۲]

[۳]

[۴]

[۵]

[۶]

@@ خط ۱: / خط ۱: @@
-'''خداپرستان سوسياليست،''' عنوان اولين نهضت فكري ـ سياسي با مضمون و هويت ملي ـ مذهبي.
+'''[[خداپرستان سوسیالیست]]،''' عنوان اولین نهضت فكری ـ سیاسی با مضمون و هویت ملی ـ مذهبی.
-اين حزب در 1322ش توسط گروهي از جوانان مذهبي تشكيل شد.<sup>1</sup> نظريه‌پردازان اين نهضت، محمد نخشب و جلال‌الدين آشتياني، معتقد بودند كه بايد سوسياليسم را از قيد ماترياليسم و خداپرستي را از قيد خرافات رها كرد. آنها در پي تحقق اهداف خود با تشكيل جلسات بحث و انتقاد مبارزات سياسي و اجتماعي خود را آغاز كردند.<sup>2</sup> در اواسط 1329ش پس از ائتلاف با حزب ايران فعاليت‌هاي خود را در زمينة ملي شدن صنعت نفت گسترش دادند.<sup>3</sup> بروز اختلاف بين جوانان نهضت خداپرستان سوسياليست و گردانندگان حزب ايران منجر به انشعاب جوانان از حزب ايران شد و تشكيل جمعيت آزادي مردم ايران شد. هدف جمعيت ارتقاء سطح آگاهي مردم دربارة خطر توطئه‌هاي دربار و عوامل ضدملي بود. اين گروه با انتشار روزنامة '''''مردم ايران''''' در 1333ش حزب مردم ايران را پايه‌گذاري كردند.<sup>4</sup> بعد از كودتاي نظامي 28 مرداد با انتشار روزنامة '''''راه مصدق''''' و برگزاري تظاهرات سهم مؤثري در مبارزات ملي داشتند. پس از برقراري جمهوري اسلامي و تشكيل كابينة موقت مهندس بازرگان تعدادي از اعضاي اين كابينه از اعضاي قبلي اين حزب بود.<sup>5</sup> اين حزب در حال حاضر فعاليت علني ندارد.
+این حزب در 1322ش توسط گروهی از جوانان مذهبی تشكیل شد<ref name=":0">تربتی سنجابی، محمود. '''''قربانیان باور و احزاب سیاسی ایران'''''. تهران: آسیا، 1375، ص 221.</ref>. نظریه‌پردازان این نهضت، محمد نخشب و جلال‌الدین آشتیانی، معتقد بودند كه باید سوسیالیسم را از قید ماتریالیسم و خداپرستی را از قید خرافات رها كرد. آنها در پی تحقق اهداف خود با تشكیل جلسات بحث و انتقاد مبارزات سیاسی و اجتماعی خود را آغاز كردند<ref>نكوروح، محمود. '''''نهضت خداپرستان سوسیالیست'''''. تهران: چاپخش، 1377، ص 22-23.</ref>. در اواسط 1329ش پس از ائتلاف با [[حزب ایران]] فعالیت‌های خود را در زمینه [[ملی شدن صنعت نفت]] گسترش دادند<ref name=":0" /><ref>   نكوروح. محمود. '''''نهضت خداپرستان سوسیالیست'''''. تهران: چاپخش، 1377 . ص 28-29.</ref>.
+بروز اختلاف بین جوانان نهضت خداپرستان سوسیالیست و گردانندگان [[حزب ایران]] منجر به انشعاب جوانان از [[حزب ایران]] شد و تشكیل جمعیت آزادی مردم ایران شد. هدف جمعیت ارتقاء سطح آگاهی مردم درباره خطر توطئه‌های دربار و عوامل ضدملی بود. این گروه با انتشار روزنامه '''''مردم ایران''''' در 1333ش [[حزب ملت ایران|حزب مردم ایران]] را پایه‌گذاری كردند<ref>نخشب، محمد. '''''مجموعه‌ای از آثار دكتر نخشب'''''. تهران: چاپخش، 1381، ص 308. </ref>. بعد از كودتای نظامی 28 مرداد با انتشار روزنامه '''''راه مصدق''''' و برگزاری تظاهرات سهم مؤثری در مبارزات ملی داشتند. پس از برقراری جمهوری اسلامی و تشكیل كابینه موقت [[مهدی بازرگان|مهندس بازرگان]] تعدادی از اعضای این كابینه از اعضای قبلی این حزب بود<ref>  تربتی سنجابی.  محمود. '''''قربانیان باور و احزاب سیاسی ایران'''''. تهران: آسیا، 1375. ص 222.</ref><ref>نكوروح. محمود. '''''نهضت خداپرستان سوسیالیست'''''. تهران: چاپخش، 1377. ص 33.</ref>. این حزب در حال حاضر فعالیت علنی ندارد.
-'''مآخذ:'''
+== نیز نگاه کنید به ==
--    تربتي سنجابي، محمود. '''''قربانيان باور و احزاب سياسي ايران'''''. تهران: آسيا، 1375، ص 221.
+* [[حزب ایران]]
+* [[حزب ملت ایران]]
--    نكوروح، محمود. '''''نهضت خداپرستان سوسياليست'''''. تهران: چاپخش، 1377، ص 22-23.
+== مآخذ ==
+<references />
+== منبع اصلی ==
+[https://icro.ir/ سازمان فرهنگ و ارتباطات اسلامی، مرکز مطالعات راهبردی روابط فرهنگی] (1398). دانشنامه ایران. تهران: [https://alhoda.ir/ موسسه فرهنگی هنری و انتشارات بین المللی الهدی]،
--    نكوروح. همان. ص 28-29؛ تربتي سنجابي. همانجا.
+== نویسنده مقاله ==
--    نخشب، محمد. '''''مجموعه‌اي از آثار دكتر نخشب'''''. تهران: چاپخش، 1381، ص 308.
--    تربتي سنجابي. همان. ص 222؛ نكوروح. همان. ص 33.
 الهه جواهری
+[[رده:علوم سیاسی]]