جلفا: تفاوت میان نسخه‌ها

نسخهٔ کنونی تا ‏۷ مهٔ ۲۰۲۵، ساعت ۲۳:۴۳

جلفا ، برگرفته از سایت سفر مارکت، قابل بازیابی ازhttps://safarmarket.com/

جلفا، نام شهرستان و شهری است در شمال استان آذربایجان شرقی، در مرز جمهوری آذربایجان (جمهوری خودمختار نخجوان)، همنام با شهری در آن سوی مرز.

شهرستان جلفا برابر آخرین تغییرات کشوری در 1384ش، دارای 3 شهر، 2 بخش و 5 دهستان است^[۱] که از شمال با نخجوان و ارمنستان، از شرق با شهرستان کلیبر، از غرب با شهرستان ماکو و از جنوب با شهرستان‌های ورزقان و مرند، همسایه است^[۲]. آب و هوای آن نیمه خشک و معتدل مایل به گرم با بارندگی اندک است^[۳].

شهر جلفا با مختصات جغرافیایی "00 '38 ْ45 طول شرقی و "30 '56 ْ38 عرض شمالی^[۴]، با نام‌های «اریام»، «جولاهه» و ارتفاع 710 متر از سطح دریا^[۵]، در فاصله 137 کیلومتری مرکز استان (تبریز) و در فاصله 751 کیلومتری تهران واقع است^[۶]. جلفا با راه‌آهن و راه شوسه درجه یک به شهرهای استان و نیز به نخجوان مرتبط است^[۷] و به لحاظ موقعیت مرزی و مواصلاتی دارای اهمیت و از نظر مبادله کالا و رفت و آمد مسافران بین ایران و همسایگان شمالی در سال‌های اخیر رونق بسیار یافته است.

پل قدیمی بر روی رود مرزی ارس و نیز برخی آثار تاریخی دیگر چون کلیسای «سن استپانوس» و آتشکده «کُل تپه» حکایت از قدمت و نیز موقعیت مهم ارتباطی این شهر دارد^[۸].

شاه عباس اول، ارمنیان این شهر را به اصفهان کوچاند و آنان را در محله‌ای که بعدها جلفا نامیده شد، سکنا داد^[۹]^[۱۰]. این مهاجرت گرچه در آبادانی اصفهان مؤثر بود، اما تخلیه نسبی شهر کوچک جلفا از ساکنان آن، موجب کندی رشد و توسعه شهر، در مقطعی از تاریخ خود گردید. جمعیت شهر جلفا در 1375ش تعداد 5627 تن بود^[۱۱]، که برابر برآورد انجام شده، در 1384ش، به 5841 تن رسیده است^[۱۲].

نیز نگاه کنید به

مآخذ

↑ دفتر تقسیمات كشوری. نشریة عناصر و واحدهای تقسیمات كشوری. تهران: دفتر تقسیمات كشوری (وزارت كشور)، 1384.
↑ اطلس گیتاشناسی استان‌های كشور. تهران: گیتاشناسی، 1383.
↑ اهلرز، اكارت. ایران: مبانی یك كشورشناسی جغرافیایی. ترجمة محمدتقی رهنمایی، ج 1، چ 1، تهران: مؤسسة جغرافیایی و كارتوگرافی سحاب، 1365، ص 138 و 139.
↑ جعفری، عباس. نقشه‌خوانی گیتاشناسی. چ 9، تهران: گیتاشناسی، 1383، ص 114.
↑ چکنگی، علیرضا. فرهنگنامه تطبیقی نام‌های قدیم و جدید مکان‌های جغرافیایی ایران و نواحی مجاور. چ 1، مشهد: بنیاد پژوهش‌های اسلامی، 1378، ص 189.
↑ سازمان حمل و نقل و پایانه‌های کشور (وزارت راه و ترابری). اطلس جاده‌های ایران (ویرایش دوم). تهران: همشهری، 1380، ص 134.
↑ سازمان حمل و نقل و پایانه‌های کشور (وزارت راه و ترابری). اطلس جاده‌های ایران (ویرایش دوم). تهران: همشهری، 1380، ص 2.
↑ جعفری، عباس. گیتاشناسی ایران. ج 3، دایره‌المعارف جغرافیایی ایران، چ 1، تهران: گیتاشناسی، 1379، ص 337.
↑ لسترنج، گای. جغرافیای تاریخی سرزمین‌های خلافت شرقی. ترجمه محمود عرفان. چ6، تهران: شرکت انتشارات علمی و فرهنگی، 1383، ص180.
↑ Lestrange, G. The Lands of the Eastern Caliphate. Cambridge: University Press, 1905, P. 167.
↑ نورالهی، طه. توزیع و طبقه‌بندی جمعیت شهرهای ایران در سرشماری‌های 75-1335. تهران: مرکز آمار ایران (سازمان مدیریت و برنامه‌ریزی کشور)، 1382، ص 179.
↑ مرکز آمار ایران. بازسازی و برآورد جمعیت شهرستان‌های کشور بر اساس محدوده سال 1380. تهران: مرکز آمار ایران (سازمان مدیریت و برنامه‌ریزی کشور)، 1382، ص 32.

منبع اصلی

سازمان فرهنگ و ارتباطات اسلامی، مرکز مطالعات راهبردی روابط فرهنگی (1398). دانشنامه ایران. تهران: موسسه فرهنگی هنری و انتشارات بین المللی الهدی،

نویسنده مقاله

غلامحسین تکمیل همایون

[1] دفتر تقسیمات كشوری. نشریة عناصر و واحدهای تقسیمات كشوری. تهران: دفتر تقسیمات كشوری (وزارت كشور)، 1384.

[2] اطلس گیتاشناسی استان‌های كشور. تهران: گیتاشناسی، 1383.

[3] اهلرز، اكارت. ایران: مبانی یك كشورشناسی جغرافیایی. ترجمة محمدتقی رهنمایی، ج 1، چ 1، تهران: مؤسسة جغرافیایی و كارتوگرافی سحاب، 1365، ص 138 و 139.

[4] جعفری، عباس. نقشه‌خوانی گیتاشناسی. چ 9، تهران: گیتاشناسی، 1383، ص 114.

[5] چکنگی، علیرضا. فرهنگنامه تطبیقی نام‌های قدیم و جدید مکان‌های جغرافیایی ایران و نواحی مجاور. چ 1، مشهد: بنیاد پژوهش‌های اسلامی، 1378، ص 189.

[6] سازمان حمل و نقل و پایانه‌های کشور (وزارت راه و ترابری). اطلس جاده‌های ایران (ویرایش دوم). تهران: همشهری، 1380، ص 134.

[7] سازمان حمل و نقل و پایانه‌های کشور (وزارت راه و ترابری). اطلس جاده‌های ایران (ویرایش دوم). تهران: همشهری، 1380، ص 2.

[8] جعفری، عباس. گیتاشناسی ایران. ج 3، دایره‌المعارف جغرافیایی ایران، چ 1، تهران: گیتاشناسی، 1379، ص 337.

[9] لسترنج، گای. جغرافیای تاریخی سرزمین‌های خلافت شرقی. ترجمه محمود عرفان. چ6، تهران: شرکت انتشارات علمی و فرهنگی، 1383، ص180.

[10] Lestrange, G. The Lands of the Eastern Caliphate. Cambridge: University Press, 1905, P. 167.

[11] نورالهی، طه. توزیع و طبقه‌بندی جمعیت شهرهای ایران در سرشماری‌های 75-1335. تهران: مرکز آمار ایران (سازمان مدیریت و برنامه‌ریزی کشور)، 1382، ص 179.

[12] مرکز آمار ایران. بازسازی و برآورد جمعیت شهرستان‌های کشور بر اساس محدوده سال 1380. تهران: مرکز آمار ایران (سازمان مدیریت و برنامه‌ریزی کشور)، 1382، ص 32.

[۱]

[۲]

[۳]

[۴]

[۵]

[۶]

[۷]

[۸]

[۹]

[۱۰]

[۱۱]

[۱۲]

@@ خط ۲: / خط ۲: @@
 جلفا، نام شهرستان و شهری است در شمال استان [[آذربایجان شرقی]]، در مرز جمهوری آذربایجان (جمهوری خودمختار نخجوان)، همنام با شهری در آن سوی مرز.
-شهرستان جلفا برابر آخرین تغییرات کشوری در 1384ش، دارای 3 شهر، 2 بخش و 5 دهستان است<ref>دفتر تقسیمات كشوری'''''. نشریة عناصر و واحدهای تقسیمات كشوری'''''. تهران: دفتر تقسیمات كشوری (وزارت كشور)، 1384.</ref> که از شمال  با نخجوان و ارمنستان، از شرق با شهرستان کلیبر، از غرب با شهرستان [[ماکو]] و از جنوب با شهرستان‌های ورزقان و مرند، همسایه است<ref>'''''اطلس گیتاشناسی استان‌های كشور'''''. تهران: گیتاشناسی، 1383.</ref>.آب و هوای آن نیمه خشک و معتدل مایل به گرم با بارندگی اندک است<ref>اهلرز، اكارت. ایران: '''''مبانی یك كشورشناسی جغرافیایی'''''. ترجمة محمدتقی رهنمایی، ج 1، چ 1، تهران: مؤسسة جغرافیایی و كارتوگرافی سحاب، 1365، ص 138 و 139.
+شهرستان جلفا برابر آخرین تغییرات کشوری در 1384ش، دارای 3 شهر، 2 بخش و 5 دهستان است<ref>دفتر تقسیمات كشوری'''''. نشریة عناصر و واحدهای تقسیمات كشوری'''''. تهران: دفتر تقسیمات كشوری (وزارت كشور)، 1384.</ref> که از شمال  با نخجوان و ارمنستان، از شرق با شهرستان کلیبر، از غرب با شهرستان [[ماکو]] و از جنوب با شهرستان‌های ورزقان و مرند، همسایه است<ref>'''''اطلس گیتاشناسی استان‌های كشور'''''. تهران: گیتاشناسی، 1383.</ref>. آب و هوای آن نیمه خشک و معتدل مایل به گرم با بارندگی اندک است<ref>اهلرز، اكارت. ایران: '''''مبانی یك كشورشناسی جغرافیایی'''''. ترجمة محمدتقی رهنمایی، ج 1، چ 1، تهران: مؤسسة جغرافیایی و كارتوگرافی سحاب، 1365، ص 138 و 139.
 </ref>.
-شهر جلفا با مختصات جغرافیایی "00 '38 ْ45 طول شرقی و "30 '56  ْ38 عرض شمالی<ref>جعفری، عباس. '''''نقشه‌خوانی گیتاشناسی'''''. چ 9، تهران: گیتاشناسی، 1383، ص 114.</ref>،با نام‌های «اریام»، «جولاهه» و ارتفاع 710 متر از سطح دریا<ref>   چکنگی، علیرضا. '''''فرهنگنامه تطبیقی نام‌های قدیم و جدید مکان‌های جغرافیایی ایران و نواحی مجاور'''''. چ 1، مشهد: بنیاد پژوهش‌های اسلامی، 1378، ص 189.</ref>، در فاصله 137 کیلومتری مرکز استان ([[تبریز]]) و در فاصله 751 کیلومتری [[استان تهران|تهران]] واقع است<ref>سازمان حمل و نقل و پایانه‌های کشور (وزارت راه و ترابری). '''''اطلس جاده‌های ایران''''' (ویرایش دوم). تهران: همشهری، 1380، ص 134. </ref>.جلفا با راه‌آهن و راه شوسه درجه یک به شهرهای استان و نیز به نخجوان مرتبط است<ref>'''''همان.''''' ص 2.</ref> و به لحاظ موقعیت مرزی و مواصلاتی دارای اهمیت و از نظر مبادله کالا و رفت و آمد مسافران بین ایران و همسایگان شمالی در سال‌های اخیر رونق بسیار یافته است.
+شهر جلفا با مختصات جغرافیایی "00 '38 ْ45 طول شرقی و "30 '56  ْ38 عرض شمالی<ref>جعفری، عباس. '''''نقشه‌خوانی گیتاشناسی'''''. چ 9، تهران: گیتاشناسی، 1383، ص 114.</ref>، با نام‌های «اریام»، «جولاهه» و ارتفاع 710 متر از سطح دریا<ref>   چکنگی، علیرضا. '''''فرهنگنامه تطبیقی نام‌های قدیم و جدید مکان‌های جغرافیایی ایران و نواحی مجاور'''''. چ 1، مشهد: بنیاد پژوهش‌های اسلامی، 1378، ص 189.</ref>، در فاصله 137 کیلومتری مرکز استان ([[تبریز]]) و در فاصله 751 کیلومتری [[استان تهران|تهران]] واقع است<ref>سازمان حمل و نقل و پایانه‌های کشور (وزارت راه و ترابری). '''''اطلس جاده‌های ایران''''' (ویرایش دوم). تهران: همشهری، 1380، ص 134. </ref>. جلفا با راه‌آهن و راه شوسه درجه یک به شهرهای استان و نیز به نخجوان مرتبط است<ref>سازمان حمل و نقل و پایانه‌های کشور (وزارت راه و ترابری). '''''اطلس جاده‌های ایران''''' (ویرایش دوم). تهران: همشهری، 1380، ص 2.</ref> و به لحاظ موقعیت مرزی و مواصلاتی دارای اهمیت و از نظر مبادله کالا و رفت و آمد مسافران بین ایران و همسایگان شمالی در سال‌های اخیر رونق بسیار یافته است.
 پل قدیمی بر روی رود مرزی ارس و نیز برخی آثار تاریخی دیگر چون کلیسای «سن استپانوس» و آتشکده «کُل تپه» حکایت از قدمت و نیز موقعیت مهم ارتباطی این شهر دارد<ref>جعفری، عباس. '''''گیتاشناسی ایران'''''. ج 3، ''دایره‌المعارف جغرافیایی ایران''، چ 1، تهران: گیتاشناسی، 1379، ص 337.</ref>.
-شاه عباس اول، ارمنیان این شهر را به [[اصفهان]] کوچاند و آنان را در محله‌ای که بعدها جلفا نامیده شد، سکنا داد<ref>   لسترنج، گای. '''''جغرافیای تاریخی سرزمین‌های خلافت شرقی'''''. ترجمه محمود عرفان. چ6، تهران: شرکت انتشارات علمی و فرهنگی، 1383، ص180؛
+شاه عباس اول، ارمنیان این شهر را به [[اصفهان]] کوچاند و آنان را در محله‌ای که بعدها جلفا نامیده شد، سکنا داد<ref> لسترنج، گای. '''''جغرافیای تاریخی سرزمین‌های خلافت شرقی'''''. ترجمه محمود عرفان. چ6، تهران: شرکت انتشارات علمی و فرهنگی، 1383، ص180.</ref><ref>Lestrange, G. '''''The Lands of the Eastern Caliphate'''''. Cambridge: University Press, 1905, P. 167.</ref>. این مهاجرت گرچه در آبادانی اصفهان مؤثر بود، اما تخلیه نسبی شهر کوچک جلفا از ساکنان آن، موجب کندی رشد و توسعه شهر، در مقطعی از تاریخ خود گردید. جمعیت شهر جلفا در 1375ش تعداد 5627 تن بود<ref>نورالهی، طه. '''''توزیع و طبقه‌بندی جمعیت شهرهای ایران در سرشماری‌های 75-1335'''''. تهران: مرکز آمار ایران (سازمان مدیریت و برنامه‌ریزی کشور)، 1382، ص 179.</ref>، که برابر برآورد انجام شده، در 1384ش، به 5841 تن رسیده است<ref>مرکز آمار ایران. '''''بازسازی و برآورد جمعیت شهرستان‌های کشور بر اساس محدوده سال 1380'''''. تهران: مرکز آمار ایران (سازمان مدیریت و برنامه‌ریزی کشور)، 1382، ص 32.</ref>.
-Lestrange, G. '''''The Lands of the Eastern Caliphate'''''. Cambridge: University Press, 1905, P. 167.</ref>.این مهاجرت گرچه در آبادانی اصفهان مؤثر بود، اما تخلیه نسبی شهر کوچک جلفا از ساکنان آن، موجب کندی رشد و توسعه شهر، در مقطعی از تاریخ خود گردید.
-جمعیت شهر جلفا در 1375ش تعداد 5627 تن بود<ref>نورالهی، طه. '''''توزیع و طبقه‌بندی جمعیت شهرهای ایران در سرشماری‌های 75-1335'''''. تهران: مرکز آمار ایران (سازمان مدیریت و برنامه‌ریزی کشور)، 1382، ص 179.</ref>، که برابر برآورد انجام شده، در 1384ش، به 5841 تن رسیده است<ref>مرکز آمار ایران. '''''بازسازی و برآورد جمعیت شهرستان‌های کشور بر اساس محدوده سال 1380'''''. تهران: مرکز آمار ایران (سازمان مدیریت و برنامه‌ریزی کشور)، 1382، ص 32.</ref>.
 == نیز نگاه کنید به ==
@@ خط ۲۹: / خط ۲۵: @@
 == نویسنده مقاله ==
 غلامحسین تکمیل همایون
+[[رده:جغرافیا]]