پرش به محتوا

ایل سنگسری

از ویکی ایران

سنگسری، از ایلات بزرگ و مهم استان سمنان.

برخی نام سنگسری را سَكْسَر یا سَگْسَر نوشته‌اند و سنگسر را تحریف شده آن و خاستگاه آنها را قوم سكایان (سیستانیان امروزی) دانسته‌اند[۱].

ایل سنگسری قلمرو وسیعی از دامنه‌های سلسله جبال البرز و فیرو‌زكوه تا منطقه طبس، بیرجند و كویرلوت و... را در بر می‌گیرد. مركز اصلی سنگسری‌ها شهر سنگسر سمنان معروف به مهدی‌شهر است[۲]. سنگسری‌ها از جهت شیوه كوچ و اسكان ویژگی خاصی در بین ایلات و عشایر ایران دارند. برخی آن‌ها را ایل شهری- شبانی نامیده‌اند[۳]. چون در زمان سكونت در سردسیر به شیوه شهروندان شهری زندگی می‌كنند و در تابستان كه برای چرای دام‌ها به مناطقی از استان‌های تهران، خراسان‌، سمنان، مازندران كوچ می‌كنند همچون ایل زندگی می‌كنند[۳][۴].

ایل سنگسری از چندین طایفه و تیره تشكیل شده است كه هر كدام به شاخه‌های متعددی نیز تقسیم می‌شود. برخی از مهمترین طایفه‌های سنگسری عبارتند از: كساییان، پارسا، صمدیان و...[۵].

شمار كوچندگان آن را در 1377ش 739 خانوار و 3113 نفر تخمین زده‌اند[۶].

سنگسری‌ها از اقتصاد بسیار پر رونقی برخوردارند و مالكان گله‌های بزرگ دام هستند. بسیاری از پژوهشگران مردم ایل سنگسری را از توانمند‌ترین دامداران ناحیه البرز و مركزی و شرقی معرفی كرده‌اند. همچنین صنایع‌دستی زنان ایل سنگسری مانند دستبافت‌های آن‌ها از شهرت خاصی برخوردار است[۳][۷].

نیز نگاه کنید به

مآخذ

  1. كسروی، احمد. نام‌های شهرها و دیه‌های ایران. تهران: 1308.
  2. شاه حسینی، علیرضا. ایل‌ها و عشایر استان سمنان. سمنان: 1378، ص21.
  3. ۳٫۰ ۳٫۱ ۳٫۲   هوركاد، برنار «كوچ و اقتصاد شبانی در دامنه‌های جنوبی البرز» مجموعه كتاب آگاه، ایلات و عشایر. تهران: 1362، ص 138.
  4. سرشماری اجتماعی، اقتصادی عشایر كوچنده 1377، جمعیت عشایری دهستان‌ها. تهران: 1378، ص 46، 48، 56،81-85، 155-156.
  5. شاه حسینی، علیرضا. ایل‌ها و عشایر استان سمنان. سمنان: 1378، ص24.
  6. سرشماری اجتماعی، اقتصادی عشایر كوچنده 1377، نتایج تفصیلی. تهران: 1378، ص17-18.
  7. شاه حسینی، علیرضا. ایل‌ها و عشایر استان سمنان. سمنان، 1378 ،ص.324-325.

منبع اصلی

سازمان فرهنگ و ارتباطات اسلامی، مرکز مطالعات راهبردی روابط فرهنگی (1398). دانشنامه ایران. تهران: موسسه فرهنگی هنری و انتشارات بین المللی الهدی،

نویسنده مقاله

معصومه ابراهیمی