پرش به محتوا

ایل دشمن زیاری: تفاوت میان نسخه‌ها

از ویکی ایران
Samei (بحث | مشارکت‌ها)
صفحه‌ای تازه حاوی «'''دشمن زياري'''، از ايلات بزرگ لر استان كهگيلويه و بويراحمد. مردم دشمن زياري نام خود را برگرفته از نام نياي بزرگ‌شان ـ علاءالدوله عضدالدين ابوجعفرمحمد بن دشمن زيار (دشمن زيار ديلمي) و نخستين خاستگاه جغرافيايي خود را سرزمين‌هاي آل كاكويه مانن...» ایجاد کرد
 
Samei (بحث | مشارکت‌ها)
بدون خلاصۀ ویرایش
 
(۲ نسخهٔ میانیِ ایجادشده توسط همین کاربر نشان داده نشد)
خط ۱: خط ۱:
'''دشمن زياري'''، از ايلات بزرگ لر استان كهگيلويه و بويراحمد.
'''دشمن زیاری'''، از ایلات بزرگ [[لری|لر]] [[استان کهگیلویه و بویراحمد|استان كهگیلویه و بویراحمد]].


مردم دشمن زياري نام خود را برگرفته از نام نياي بزرگ‌شان ـ علاءالدوله عضدالدين ابوجعفرمحمد بن دشمن زيار (دشمن زيار ديلمي) و نخستين خاستگاه جغرافيايي خود را سرزمين‌هاي آل كاكويه مانند يزد، اصفهان، لرستان و... مي‌دانند.<sup>1</sup> در زمان صفويان شاخه‌اي از ايل دشمن زياري كهگيلويه و بويراحمد جدا شد و به همراه ايلات و طوايف ممسني در شولستان (سرزمين ممسني) سكني گزيد. اين شاخه به ايل دشمن‌زياري ممسني معروف است.<sup>2</sup>   
مردم دشمن زیاری نام خود را برگرفته از نام نیای بزرگ‌شان ـ علاءالدوله عضدالدین ابوجعفرمحمد بن دشمن زیار (دشمن زیار دیلمی) و نخستین خاستگاه جغرافیایی خود را سرزمین‌های آل كاكویه مانند [[یزد]]، [[اصفهان]]، [[استان لرستان|لرستان]] و... می‌دانند<ref name=":0">مجیدی، نورمحمد. '''''تاریخ و جغرافیای ممسنی'''''. تهران: 1371، ص 267. </ref>. در [[صفویان|زمان صفویان]] شاخه‌ای از ایل دشمن زیاری [[استان کهگیلویه و بویراحمد|كهگیلویه و بویراحمد]] جدا شد و به همراه ایلات و طوایف [[ممسنی]] در شولستان (سرزمین [[ممسنی]]) سكنی گزید. این شاخه به ایل دشمن‌زیاری [[ممسنی]] معروف است<ref name=":0" />.   


دشمن زياري‌ها از تيره‌ها و طايفه‌هايي چند، مانند تيره‌هاي الياسي، باورديناري (= ورداني، باورداني)، سادات ونوئي ... و هر كدام از اولادهاي متعدد، تشكيل شده است.<sup>3</sup> رؤسا و خان‌هاي ايل از طايفة شيرمحمديِ تيرة الياسي برخاسته‌اند.<sup>4</sup> شماري از دشمن‌زياري‌ها اسكان يافته‌اند و شمار زيادي كوچنده‌اند. كوچندگان دشمن‌زياري  بين دهستان‌هاي شهرستان‌هاي بويراحمد و كهگيلويه ييلاق و قشلاق مي‌كنند.<sup>5</sup> 
دشمن زیاری‌ها از تیره‌ها و طایفه‌هایی چند، مانند تیره‌های الیاسی، باوردیناری (= وردانی، باوردانی)، سادات ونوئی ... و هر كدام از اولادهای متعدد، تشكیل شده است<ref>'''''جمعیت و شناسنامه ایلات كهگیلویه'''''. تهران: 1347، ص 344-362. </ref>. رؤسا و خان‌های ایل از طایفه شیرمحمدیِ تیره الیاسی برخاسته‌اند<ref>افشار سیستانی، ایرج. '''''مقدمه‌ای بر شناخت ایل‌ها، چادرنشینان و طوایف عشایری ایران'''''. تهران: 1366،  جلد 1، ص. 593.</ref>. شماری از دشمن‌زیاری‌ها اسكان یافته‌اند و شمار زیادی كوچنده‌اند. كوچندگان دشمن‌زیاری بین دهستان‌های شهرستان‌های [[استان کهگیلویه و بویراحمد|بویراحمد و كهگیلویه]] ییلاق و قشلاق می‌كنند<ref>'''''سرشماری اجتماعی اقتصادی عشایر كوچنده 1377، جمعیت عشایری دهستان‌ها'''''. تهران: 1378، ص 140-143.</ref>.


شمار كوچندگان دشمن‌زياري در 1377ش 1138 خانوار و 7207 نفر گزارش شده است.<sup>6</sup> دامداري و كشاورزي از مشاغل اصلي دشمن‌زياري‌‌هاست. زنان دشمن‌زياري نيز براي كمك به اقتصاد خانواده به بافتن و فروش گبه، قاليچه، جاجيم و... مي‌پردازند.<sup>7</sup>  
شمار كوچندگان دشمن‌زیاری در 1377ش 1138 خانوار و 7207 نفر گزارش شده است<ref>'''''سرشماری اجتماعی اقتصادی عشایر كوچنده 1377، نتایج تفصیلی'''''. تهران: 1378، ص 16.</ref>. دامداری و كشاورزی از مشاغل اصلی دشمن‌زیاری هاست. زنان دشمن‌زیاری نیز برای كمک به اقتصاد خانواده به بافتن و فروش گبه، قالیچه، جاجیم و... می‌پردازند<ref>افشار سیستانی، ایرج. '''''مقدمه‌ای بر شناخت ایل‌ها، چادرنشینان و طوایف عشایری ایران'''''. تهران: 1366، جلد 1، ص. 598. </ref>.


== نیز نگاه کنید به ==


'''مآخذ:'''
* [[استان کهگیلویه و بویراحمد]]
* [[ممسنی]]


1.   مجيدي، نورمحمد. '''''تاريخ و جغرافياي ممسني'''''. تهران: 1371، ص 267.
== مآخذ ==
 
<references />
2.   همو، همانجا.
 
3.   '''''جمعيت و شناسنامة ايلات كهگيلويه'''''. تهران: 1347، ص 344-362.
 
4.   افشار سيستاني، ايرج. '''''مقدمه‌اي بر شناخت ايل‌ها، چادرنشينان و طوايف عشايري ايران'''''. تهران: 1366، ص 1/593.
 
5.   '''''سرشماري اجتماعي اقتصادي عشاير كوچنده 1377، جمعيت عشايري دهستان‌ها'''''. تهران: 1378، ص 140-143.
 
6.   '''''سرشماري اجتماعي اقتصادي عشاير كوچنده 1377، نتايج تفصيلي'''''. تهران: 1378، ص 16.
 
7.    افشارسيستاني، ايرج. '''''همان'''''. 1/598.


== منبع اصلی ==
[https://icro.ir/ سازمان فرهنگ و ارتباطات اسلامی، مرکز مطالعات راهبردی روابط فرهنگی] (1398). دانشنامه ایران. تهران: [https://alhoda.ir/ موسسه فرهنگی هنری و انتشارات بین المللی الهدی]،


== نویسنده مقاله ==
معصومه ابراهیمی
معصومه ابراهیمی
[[رده:جامعه و نظام اجتماعی]]
[[رده:مردم شناسی]]

نسخهٔ کنونی تا ‏۱۷ مهٔ ۲۰۲۵، ساعت ۱۹:۴۰

دشمن زیاری، از ایلات بزرگ لر استان كهگیلویه و بویراحمد.

مردم دشمن زیاری نام خود را برگرفته از نام نیای بزرگ‌شان ـ علاءالدوله عضدالدین ابوجعفرمحمد بن دشمن زیار (دشمن زیار دیلمی) و نخستین خاستگاه جغرافیایی خود را سرزمین‌های آل كاكویه مانند یزد، اصفهان، لرستان و... می‌دانند[۱]. در زمان صفویان شاخه‌ای از ایل دشمن زیاری كهگیلویه و بویراحمد جدا شد و به همراه ایلات و طوایف ممسنی در شولستان (سرزمین ممسنی) سكنی گزید. این شاخه به ایل دشمن‌زیاری ممسنی معروف است[۱]

دشمن زیاری‌ها از تیره‌ها و طایفه‌هایی چند، مانند تیره‌های الیاسی، باوردیناری (= وردانی، باوردانی)، سادات ونوئی ... و هر كدام از اولادهای متعدد، تشكیل شده است[۲]. رؤسا و خان‌های ایل از طایفه شیرمحمدیِ تیره الیاسی برخاسته‌اند[۳]. شماری از دشمن‌زیاری‌ها اسكان یافته‌اند و شمار زیادی كوچنده‌اند. كوچندگان دشمن‌زیاری بین دهستان‌های شهرستان‌های بویراحمد و كهگیلویه ییلاق و قشلاق می‌كنند[۴].

شمار كوچندگان دشمن‌زیاری در 1377ش 1138 خانوار و 7207 نفر گزارش شده است[۵]. دامداری و كشاورزی از مشاغل اصلی دشمن‌زیاری هاست. زنان دشمن‌زیاری نیز برای كمک به اقتصاد خانواده به بافتن و فروش گبه، قالیچه، جاجیم و... می‌پردازند[۶].

نیز نگاه کنید به

مآخذ

  1. ۱٫۰ ۱٫۱ مجیدی، نورمحمد. تاریخ و جغرافیای ممسنی. تهران: 1371، ص 267.
  2. جمعیت و شناسنامه ایلات كهگیلویه. تهران: 1347، ص 344-362.
  3. افشار سیستانی، ایرج. مقدمه‌ای بر شناخت ایل‌ها، چادرنشینان و طوایف عشایری ایران. تهران: 1366، جلد 1، ص. 593.
  4. سرشماری اجتماعی اقتصادی عشایر كوچنده 1377، جمعیت عشایری دهستان‌ها. تهران: 1378، ص 140-143.
  5. سرشماری اجتماعی اقتصادی عشایر كوچنده 1377، نتایج تفصیلی. تهران: 1378، ص 16.
  6. افشار سیستانی، ایرج. مقدمه‌ای بر شناخت ایل‌ها، چادرنشینان و طوایف عشایری ایران. تهران: 1366، جلد 1، ص. 598.

منبع اصلی

سازمان فرهنگ و ارتباطات اسلامی، مرکز مطالعات راهبردی روابط فرهنگی (1398). دانشنامه ایران. تهران: موسسه فرهنگی هنری و انتشارات بین المللی الهدی،

نویسنده مقاله

معصومه ابراهیمی