ویسپرد
ويسْپَرد (vispard)، دومين بخش از بخشهاي پنجگانه اوستا.
از دو بخش «ويسپ» به معنای همه و «رد» به معنی مولا، ترکيب شده است و در مجموع معنی «همه سروران» و «همه سران» میدهد. اين نامگذاری از آن روست که در اين بخشسراسر آفرينش نيک خداوندگار، به ويژه «ردان» و «بهتران» آنها ستوده شده است. در دين زردشتی هريک از موجودات ردی دارند. در جهان مينوی اهورهمزدا و در جهان مادی زردشت «رد» است. ازردها، گاه سياه موی زرد زانو ردِ گاوان است. چون اين بخش از اوستا در ستايش رده است، آن را ويسپرد ناميدهاند. ويسپرد کتاب مستقلی نيست، مطالب آن از يسنها و در حقيقت مکمل آن و يا گفتارهايی از يسنا و پيوسته و وابسته آن است. ويسپرد در مراسم دينی با يسنها و ونديداد و در مراسم ششگاهنبار (جشنهای ششگانه فصلی) به تنهايی خوانده می شود[۱].
اين بخش از اوستا در 24 کرده (فصل) تنظيم شده است و هر کرده بندهايی را دربرمی گيرد[۲]. شماره بندهای هر کرده با کرده ديگر متفاوت است.
ويسپرد در شيوه نگارش با يسنا (غير از گاتها) همسانی دارد. اين امر از آن روست که مطالب آن از يسنا اقتباس شده و مکمل آن است[۳]. بسياری از جملههای يسنا در ويسپرد نيز وجود دارد.
نیز نگاه کنید به
مآخذ
1. ابوالقاسمی، محسن. راهنمای زبانهای باستانی ايران. تهران: سمت، 1375، ج 1، ص 6.
2. زرشناس، زهره. زبان و ادبيات ايران باستان. تهران: دفتر پژوهشهای فرهنگی، 1382، ص 26.
3. تفضّلی، احمد. تاريخ ادبيات ايران پيش از اسلام. به کوشش ژاله آموزگار، تهران: سخن، 1376، ص 42.
ابوالقاسم رادفر