جهانگردی و صنعت گردشگری
گشت و گذار از دیرباز یکی از نیازهای جدی انسان بوده است. پاسخگویی به حس کنجکاوی بشر، آشنایی با سرزمینهای دیگر و تجارت، آشنایی با آداب و رِسوم دیگر اقوام و ملل از علل و انگیزههای جهانگردی بوده است. امروزه جهانگردی از حالت مخاطرهآمیز و انحصاریگذشته خارج شده است و تبدیل به یک رخدادی عادی برای کسب آرامش، آموزش و تفریح شده است. جهانگردی علاوه بر نقش مهم ارتباط فرهنگی بین اقوام و ملل، یکی از ارکان مهم اقتصادی، اجتماعی و سیاسی بین کشورها و یک ضرورت مهم به شمار میرود.
ایران با دارا بودن سابقه کهن تاریخی و تمدن باسِتانی، جاذبههای طبیعی، فرهنگی، هنری و اقوام گوناگون با آداب و رسوم و فرهنگهای جذاب و دیدنی، آثار و ابنیه باستانی و تاریخی، وجود شهرهای مذهبی مشهد و قم و شیراز و سایر اماکن متبرکه در گوشه و کنار کشور، وجود شهرهای تاریخی اصفهان، همدان و شوش و وجود مقابر نامآوران فرهنگی و ادبی نظیر فردوسی، حافظ، سعدی و باباطاهر عریان، استاد شهریار و... همواره مورد توجه بسیاری از جهانگردان است. تا قبل از انقلاب اسلامی، نگرش به مقوله جهانگردی عمدتاً از دید اقتصادی بوده است، اما پس از آن، تحولات گستردهای در ابعاد اقتصادی، اجتماعی، سیاسی و فرهنگی بوجود آمده است. این تحولات بر صنعت جهانگردی نیز تأثیر بسزایی بر جاگذاردهاند. به نحوی که در ایران امروز، جهانگردی به عنوان فرایندی با هویت فرهنگی، اقتصادی، سیاسی مورد تو جه دستاندر کاران نظام است.
برنامههای توسعه اقتصادی، اجتماعی و فرهنگی کشور نیز توجه خاصی به امر جهانگردی و ایرانگردی در کشور نمودهاند. هدف اصلی از اجرای این برنامهها، انجام مجموعهای از فعالیتهای سیاستگذاری، برنامه ریزی و اجرایی است که امکان بازدید جهانگردان خارجی و همچنین ایرانگردان داخلی را از نقاط مختلف کشور فراهم سازد تا به این ترتیب علاوه بر ایجاد زمینه آشنایی جهانگردان خارجی با فرهنگ و تمدن اسلامی -ایرانی و کسب درآمدهای ارزی، زمینه آشنائی اقوام مختلف با یکدیگر و در نتیجه تحکیم همبستگی ملی بین آنها ایجاد شود[۱].
براساس اطلاعات موجود در سال ۱۳۶۸ تعداد ۹۴ هزار جهانگرد برای بازدید از مراکز و جاذبههای مختلف کشور به ایران وارد شدهاند که این تعداد در سال ۱۳۷۵ به ۵۵۰ هزار نفر و در سال ۱۳۷۶ به ۷۰۰ هزار نفر رسیده است. در حال حاضر کشور با ۳۳۵ واحد هتل یک تا پنج ستاره با جمعاً ۱۵۰۰۰ اتاق و ۳۵۰۰۰ تخت آماده پذیرایی از میهمانان خارجی است. به دنبال ایجاد آرامش پس از جنگ عراق علیه ایران، توجه جهانگردان خارجی نیز به سفر ایران بیشتر شده است.
جاذبههای جدید از جمله سفر برای شکار، زندگی به عنوان عضوی از یک ایل چادرنشین و یا سفرهای باستانشناسی نگاه جهانگردان را بیش از پیش متوجه ایران نموده است. خاویار و فرش، پسته و انواع صنایع دستی و استفاده از آب و هوای چهار فصل و مناظر بدیع و چشم نواز از دیگر دلایل افزایش سفرهای توریستها و خارجیها به ایران است. تلاشهای ایران برای توسعه صنعت جهانگردی، بخش مهمی از تلاشهای این کشور برای تقویت درآمدهای غیرنفتی است.
نیز نگاه کنید به
- جمهوری اسلامی ایران، احیاگر جاده ابریشم
- جمعیت ایران
- ساختار سنی و جنسی جمعیت ایران
- شهرنشینی و روستانشینی ایران
مآخذ
- ↑ ایران آباد، روابط عمومی سازمان برنامه و بودجه، صص ۷۲ و ۷۳.
منبع اصلی
کیانی هفت لنگ، کیانوش (1379). کتاب ایران: گذری بر جغرافیای ایران. تهران: موسسه فرهنگی، هنری و انتشاراتی بین المللی الهدی.