پرش به محتوا

صوراسرافیل: تفاوت میان نسخه‌ها

از ویکی ایران
Samei (بحث | مشارکت‌ها)
بدون خلاصۀ ویرایش
Samei (بحث | مشارکت‌ها)
بدون خلاصۀ ویرایش
 
(۳ نسخهٔ میانی ویرایش شده توسط ۲ کاربر نشان داده نشد)
خط ۱: خط ۱:
'''صوراسرافيل،''' هفته‌نامة صوراسرافيل از نشريات مهم و اثرگذار عصر مشروطيت از 1325ق/ 1907م در [[استان تهران|تهران]] به مديريت ميرزا جهانگيرخان شيرازي معروف به صوراسرافيل به طبع مي‌رسيد. جهانگيرخان از مبارزان اصلي راه آزادي و از مشروطه‌خواهان برجستة ايران بود. او در 1292ق در شيراز متولد شد در 1311ق به تهران رفت و در دارالفنون به كسب دانش پرداخت. نخستين  شمارة صوراسرافيل 17 ربيع‌الثاني 1325ق/ 30 مه 1907م انتشار يافت. [افشار، 511]. اين نشريه در شماره‌هاي مختلف بين 8 تا 12 صفحه داشت و در طول دوران انتشار جمعاً 35 شماره از آن در دو نوبت در ايران و اروپا منتشر گرديد. در دورة اول 32 شماره هنگامي كه مجلس اول تشكيل شده بود و مطبوعات به سبب سخت‌گيري‌هاي محمدعلي شاه دوران سختي را مي‌گذراندند انتشار يافت (افشار، ص509). مطالب اصلي اين نشريه به قلم علامه علي‌اكبر دهخداست. ليكن نام دهخدا رسماً از شمارة 15 به بعد به عنوان دبير و نگارنده ياد شده است. اين روزنامه در دوران انتشار چندين بار دچار توقيف و تعطيل شد. نخستين بار پس از نشر 6 شماره در 10 شعبان 1325 مدتي توقيف بود (وحيدنيا، ص219 به بعد) آخرين شمارة صوراسرافيل در 20 جمادي‌الاول 1326 پيش از بمباران مجلس و كشته‌شدن جهانگيرخان منتشر شد. در اثر اين واقعه، دهخدا به خارج از كشور گريخت و نشرية صوراسرافيل در ايران به كلي تعطيل شد. پس از استقرار دهخدا و ياران مشروطه‌‌خواه او، وي با همكاري و كمك مالي معاضد‌السلطنه پيرنيا انتشار مجدد روزنامه را در ايوردون سويس آغاز نمود و جمعاً سه شمارة آن در اين شهر انتشار يافت و با نشر شمارة 35 به كلي تعطيل شد (برون، ص498 به بعد). شمارة اول روزنامه در سويس در غرة محرم 1327ق و آخرين شماره در 15 صفر همان سال منتشر گرديده است.
[[پرونده:11912 107.jpg|بندانگشتی|صوراسرافیل برگرفته از وبسایت دانشگاه علامه طباطبایی قابل بازیابی از<nowiki/>https://atna.atu.ac.ir/fa/news/304989/%D8%AF%D8%B1%D8%A8%D8%A7%D8%B1%D9%87-%D8%B1%D9%88%D8%B2%D9%86%D8%A7%D9%85%D9%87-%D8%B5%D9%88%D8%B1-%D8%A7%D8%B3%D8%B1%D8%A7%D9%81%DB%8C%D9%84-%DA%86%D9%87-%D9%85%DB%8C-%D8%AF%D8%A7%D9%86%DB%8C%D8%AF]]
'''[[صوراسرافیل]]،''' هفته‌نامه صوراسرافیل از نشریات مهم و اثرگذار [[نهضت مشروطه|عصر مشروطیت]] از 1325ق/ 1907م در [[استان تهران|تهران]] به مدیریت میرزا جهانگیرخان شیرازی معروف به [[صوراسرافیل]] به طبع می‌رسید. جهانگیرخان از مبارزان اصلی راه [[آزادی]] و از [[نهضت مشروطه|مشروطه‌خواهان]] برجسته [[ایران]] بود. او در 1292ق در [[شیراز]] متولد شد در 1311ق به [[تهران مصور|تهران]] رفت و در دارالفنون به کسب [[دانش]] پرداخت. نخستین  شماره صوراسرافیل 17 ربیع‌الثانی 1325ق/ 30 مه 1907م انتشار یافت<ref name=":0">افشار، ایرج. '''''صوراسرافیل'''''. مجله آینده، سال 5 ش 7- 9 [پائیز 1358]، ص 509.</ref>.  


صوراسرافيل از روزنامه‌هاي مهم عصر مشروطيت است كه با روش انتقادي خود در تنوير افكار عمومي مردم ايران سهم به سزايي ايفا نمود. مطالب اين روزنامه همه در حمايت از مشروطه و مجلس شوراي ملي و حمايت از طبقات محروم جامعه بود و به اين سبب در زماني اندك شهرت فراوان به دست آورد. موضوع ستون اصلي اين نشريه «چرند و پرند» كه به قلم دهخدا نوشته مي‌شد نقد كارهاي ستمگران و جاهلان و زورگويان بود كه با انشائي دلپذير و سبكي جديد و نو و ساده و عوام فهم نوشته مي‌شد و به زودي جاي خود را باز كرد و اهميت فراوان به دست آورد. چرند و پرند نوع تازه‌اي از نقد و بيان مطالب اجتماعي و سياسي بود كه به زبان‌ طنز و فكاهي ارائه مي‌گرديد و خوانندگان بسيار داشت. مقالات سياسي و اجتماعي اين روزنامه هم بي‌ترديد دسته‌اي از طبقات تحصيل كرده را جلب مي‌كرد. (افشار، 529) در اين نشريه مقالاتي هم راجع به سلطنت، تفكيك قوا و ساير موضوعات مربوط به حقوق اساسي درج مي‌گرديد.
این نشریه در شماره‌های مختلف بین 8 تا 12 صفحه داشت و در طول دوران انتشار جمعاً 35 شماره از آن در دو نوبت در [[ایران]] و اروپا منتشر گردید. در دوره اول 32 شماره هنگامی که [[مجلس شورای ملی|مجلس]] اول تشکیل شده بود و مطبوعات به سبب سخت‌گیری‌های [[محمد علی شاه|محمدعلی شاه]] دوران سختی را می‌گذراندند انتشار یافت<ref name=":0" />. مطالب اصلی این نشریه به قلم علامه علی‌اکبر [[علی اکبر دهخدا|دهخدا]]<nowiki/>ست. لیکن نام [[علی اکبر دهخدا|دهخدا]] رسماً از شماره 15 به بعد به عنوان دبیر و نگارنده یاد شده است. این روزنامه در دوران انتشار چندین بار دچار توقیف و تعطیل شد.  


شيوة نگارش صوراسرافيل، روان و ساده بود و در روش روزنامه‌نگاري ايران تغييرات عمده‌اي ايجاد كرد، مطالب را با عباراتي خوش و پسنديده به اطلاع عموم مي‌رسانيد. (وحيدنيا، ص219). همراه و همكار اصلي ميرزا جهانگيرخان در ادارة اين نشريه به جز دهخدا، ميرزا قاسم‌خان تبريزي بود كه او هم بعدها ملقب به صوراسرافيل گرديد.
نخستین بار پس از نشر 6 شماره در 10 شعبان 1325 مدتی توقیف بود (وحیدنیا، ص219 به بعد)<ref name=":1">وحیدنیا، سیف‌الله. '''''مرگ ستارگان'''''. تهران: 1379، ص219- 242.</ref> آخرین شماره [[صوراسرافیل]] در 20 جمادی‌الاول 1326 پیش از بمباران [[مجلس شورای ملی|مجلس]] و کشته‌شدن جهانگیرخان منتشر شد. در اثر این واقعه، [[علی اکبر دهخدا|دهخدا]] به خارج از کشور گریخت و نشریه صوراسرافیل در [[کشور ایران|ایران]] به کلی تعطیل شد. پس از استقرار [[علی اکبر دهخدا|دهخدا]] و یاران [[نهضت مشروطه|مشروطه‌‌خواه]] او، وی با همکاری و کمک مالی معاضد‌السلطنه پیرنیا انتشار مجدد روزنامه را در ایوردون سویس آغاز نمود و جمعاً سه شماره آن در این شهر انتشار یافت و با نشر شماره 35 به کلی تعطیل شد<ref>برون، ادوارد'''''. تاریخ مطبوعات و ادبیات ایران در دوره مشروطیت.''''' ترجمه محمد عباسی، تهران: بی‌تا، ص 498- 502.</ref>. شماره اول روزنامه در سویس در غره [[محرم اروانه|محرم]] 1327ق و آخرین شماره در 15 صفر همان سال منتشر گردیده است.


[[صوراسرافیل]] از روزنامه‌های مهم [[نهضت مشروطه|عصر مشروطیت]] است که با روش انتقادی خود در تنویر افکار عمومی مردم [[ایران]] سهم به سزایی ایفا نمود. مطالب این روزنامه همه در حمایت از [[نهضت مشروطه|مشروطه]] و [[مجلس شورای ملی]] و حمایت از طبقات محروم جامعه بود و به این سبب در زمانی اندک شهرت فراوان به دست آورد. موضوع ستون اصلی این نشریه «چرند و پرند» که به قلم [[علی اکبر دهخدا|دهخدا]] نوشته می‌شد نقد کارهای ستمگران و جاهلان و زورگویان بود که با انشائی دلپذیر و سبکی جدید و نو و ساده و عوام فهم نوشته می‌شد و به زودی جای خود را باز کرد و اهمیت فراوان به دست آورد. چرند و پرند نوع تازه‌ای از نقد و بیان مطالب اجتماعی و سیاسی بود که به زبان‌ طنز و فکاهی ارائه می‌گردید و خوانندگان بسیار داشت. مقالات سیاسی و اجتماعی این روزنامه هم بی‌تردید دسته‌ای از طبقات تحصیل کرده را جلب می‌کرد<ref name=":0" />. در این نشریه مقالاتی هم راجع به سلطنت، تفکیک قوا و سایر موضوعات مربوط به [[حقوق]] اساسی درج می‌گردید.


'''مآخذ:'''
شیوه نگارش صوراسرافیل، روان و ساده بود و در روش روزنامه‌نگاری [[ایران]] تغییرات عمده‌ای ایجاد کرد، مطالب را با عباراتی خوش و پسندیده به اطلاع عموم می‌رسانید<ref name=":1" />. همراه و همکار اصلی میرزا جهانگیرخان در اداره این نشریه به جز [[علی اکبر دهخدا|دهخدا]]، میرزا قاسم‌خان تبریزی بود که او هم بعدها ملقب به [[صوراسرافیل]] گردید.


افشار، ايرج. '''''صوراسرافيل'''''. مجلة آينده، سال 5 ش 7- 9 [پائيز 1358]، ص 509- 537؛ برون، ادوارد'''''. تاريخ مطبوعات و ادبيات ايران در دورة مشروطيت.''''' ترجمة محمد عباسي، تهران: بي‌تا، ص 498- 502؛ وحيدنيا، سيف‌الله. '''''مرگ ستارگان'''''. تهران: 1379، ص219- 242.
== نیز نگاه کنید به ==


* [[مجلس شورای ملی]]
* [[محمد علی شاه|محمدعلی شاه]]
* [[آزادی]]
* [[علی اکبر دهخدا|دهخدا]]
== '''مآخذ''' ==
<references />
== منبع اصلی ==
[https://icro.ir/ سازمان فرهنگ و ارتباطات اسلامی، مرکز مطالعات راهبردی روابط فرهنگی] (1398). دانشنامه ایران. تهران: [https://alhoda.ir/ موسسه فرهنگی هنری و انتشارات بین المللی الهدی]،
== نویسنده مقاله ==
ابوالحسن آل داود
ابوالحسن آل داود
[[رده:رسانه ها و ارتباطات]]
[[رده:مطبوعات]]

نسخهٔ کنونی تا ‏۱۶ مهٔ ۲۰۲۵، ساعت ۲۱:۳۶

صوراسرافیل برگرفته از وبسایت دانشگاه علامه طباطبایی قابل بازیابی ازhttps://atna.atu.ac.ir/fa/news/304989/%D8%AF%D8%B1%D8%A8%D8%A7%D8%B1%D9%87-%D8%B1%D9%88%D8%B2%D9%86%D8%A7%D9%85%D9%87-%D8%B5%D9%88%D8%B1-%D8%A7%D8%B3%D8%B1%D8%A7%D9%81%DB%8C%D9%84-%DA%86%D9%87-%D9%85%DB%8C-%D8%AF%D8%A7%D9%86%DB%8C%D8%AF

صوراسرافیل، هفته‌نامه صوراسرافیل از نشریات مهم و اثرگذار عصر مشروطیت از 1325ق/ 1907م در تهران به مدیریت میرزا جهانگیرخان شیرازی معروف به صوراسرافیل به طبع می‌رسید. جهانگیرخان از مبارزان اصلی راه آزادی و از مشروطه‌خواهان برجسته ایران بود. او در 1292ق در شیراز متولد شد در 1311ق به تهران رفت و در دارالفنون به کسب دانش پرداخت. نخستین  شماره صوراسرافیل 17 ربیع‌الثانی 1325ق/ 30 مه 1907م انتشار یافت[۱].

این نشریه در شماره‌های مختلف بین 8 تا 12 صفحه داشت و در طول دوران انتشار جمعاً 35 شماره از آن در دو نوبت در ایران و اروپا منتشر گردید. در دوره اول 32 شماره هنگامی که مجلس اول تشکیل شده بود و مطبوعات به سبب سخت‌گیری‌های محمدعلی شاه دوران سختی را می‌گذراندند انتشار یافت[۱]. مطالب اصلی این نشریه به قلم علامه علی‌اکبر دهخداست. لیکن نام دهخدا رسماً از شماره 15 به بعد به عنوان دبیر و نگارنده یاد شده است. این روزنامه در دوران انتشار چندین بار دچار توقیف و تعطیل شد.

نخستین بار پس از نشر 6 شماره در 10 شعبان 1325 مدتی توقیف بود (وحیدنیا، ص219 به بعد)[۲] آخرین شماره صوراسرافیل در 20 جمادی‌الاول 1326 پیش از بمباران مجلس و کشته‌شدن جهانگیرخان منتشر شد. در اثر این واقعه، دهخدا به خارج از کشور گریخت و نشریه صوراسرافیل در ایران به کلی تعطیل شد. پس از استقرار دهخدا و یاران مشروطه‌‌خواه او، وی با همکاری و کمک مالی معاضد‌السلطنه پیرنیا انتشار مجدد روزنامه را در ایوردون سویس آغاز نمود و جمعاً سه شماره آن در این شهر انتشار یافت و با نشر شماره 35 به کلی تعطیل شد[۳]. شماره اول روزنامه در سویس در غره محرم 1327ق و آخرین شماره در 15 صفر همان سال منتشر گردیده است.

صوراسرافیل از روزنامه‌های مهم عصر مشروطیت است که با روش انتقادی خود در تنویر افکار عمومی مردم ایران سهم به سزایی ایفا نمود. مطالب این روزنامه همه در حمایت از مشروطه و مجلس شورای ملی و حمایت از طبقات محروم جامعه بود و به این سبب در زمانی اندک شهرت فراوان به دست آورد. موضوع ستون اصلی این نشریه «چرند و پرند» که به قلم دهخدا نوشته می‌شد نقد کارهای ستمگران و جاهلان و زورگویان بود که با انشائی دلپذیر و سبکی جدید و نو و ساده و عوام فهم نوشته می‌شد و به زودی جای خود را باز کرد و اهمیت فراوان به دست آورد. چرند و پرند نوع تازه‌ای از نقد و بیان مطالب اجتماعی و سیاسی بود که به زبان‌ طنز و فکاهی ارائه می‌گردید و خوانندگان بسیار داشت. مقالات سیاسی و اجتماعی این روزنامه هم بی‌تردید دسته‌ای از طبقات تحصیل کرده را جلب می‌کرد[۱]. در این نشریه مقالاتی هم راجع به سلطنت، تفکیک قوا و سایر موضوعات مربوط به حقوق اساسی درج می‌گردید.

شیوه نگارش صوراسرافیل، روان و ساده بود و در روش روزنامه‌نگاری ایران تغییرات عمده‌ای ایجاد کرد، مطالب را با عباراتی خوش و پسندیده به اطلاع عموم می‌رسانید[۲]. همراه و همکار اصلی میرزا جهانگیرخان در اداره این نشریه به جز دهخدا، میرزا قاسم‌خان تبریزی بود که او هم بعدها ملقب به صوراسرافیل گردید.

نیز نگاه کنید به

مآخذ

  1. ۱٫۰ ۱٫۱ ۱٫۲ افشار، ایرج. صوراسرافیل. مجله آینده، سال 5 ش 7- 9 [پائیز 1358]، ص 509.
  2. ۲٫۰ ۲٫۱ وحیدنیا، سیف‌الله. مرگ ستارگان. تهران: 1379، ص219- 242.
  3. برون، ادوارد. تاریخ مطبوعات و ادبیات ایران در دوره مشروطیت. ترجمه محمد عباسی، تهران: بی‌تا، ص 498- 502.

منبع اصلی

سازمان فرهنگ و ارتباطات اسلامی، مرکز مطالعات راهبردی روابط فرهنگی (1398). دانشنامه ایران. تهران: موسسه فرهنگی هنری و انتشارات بین المللی الهدی،

نویسنده مقاله

ابوالحسن آل داود