پرش به محتوا

گرگان: تفاوت میان نسخه‌ها

از ویکی ایران
→ تفاوت با ویرایش قدیمی‌تر
دیداریویکی‌متن
Samei (بحث | مشارکت‌ها)
deletegroup
۸٬۷۱۸ ویرایش‌ها
بدون خلاصۀ ویرایش
Samei (بحث | مشارکت‌ها)
deletegroup
۸٬۷۱۸ ویرایش‌ها
بدون خلاصۀ ویرایش
 
(۳ نسخهٔ میانی ویرایش شده توسط یک کاربر دیگر نشان داده نشد)
خط ۱: خط ۱:
'''گرگان'''، نام مرکز استان، شهرستان و شهر و رودی، در [[استان گلستان]]، در خاور دریای خزر، در همسایگی کشور ترکمنستان.
[[پرونده:جنگل ناهار خوران.jpg|بندانگشتی|جنگل ناهار خوران گرگان، برگرفته از سایت سفر مارکت، قابل بازیابی از<nowiki/>https://safarmarket.com/]]
گرگان، نام مرکز استان، شهرستان و شهر و رودی، در [[استان گلستان]]، در خاور [[دریاچه خزر|دریای خزر]]، در همسایگی کشور ترکمنستان.


'''شهرستان گرگان،''' بر پایه آخرین تغییرات تقسیمات کشوری در 1383ش، دارای 2 شهر و 2 بخش و 5 دهستان است.<sup>1</sup> این شهرستان از غرب با شهرستان‌های ''کردکوی'' و بندر ترکمن، از شمال با شهرستان  ''آق‌قلا''، از شرق با شهرستان علی آباد ، از جنوب با شهرستان‌های شاهرود و دامغان (در استان سمنان) همسایه است.<sup>2</sup> نواحی جنوبی آن را کوهستان‌های مرتفع و پوشیده از جنگل که «گاوکشان» با ارتفاع 3813 و «پیرگرده» به بلندی 3204 متر مرتفع‌ترین آنهاست، تشکیل می‌دهد و در دشت جنوبی «گرگان رود» و «قره سو» جاری است که به خزر می‌ریزد.<sup>3</sup>  
شهرستان گرگان، بر پایه آخرین تغییرات تقسیمات کشوری در 1383ش، دارای 2 شهر و 2 بخش و 5 دهستان است<ref>دفتر تقسیمات کشوری'''''. نشریه عناصر و واحدهای تقسیمات کشوری'''''. تهران: دفتر تقسیمات کشوری (وزارت کشور)، 1383.</ref>. این شهرستان از غرب با شهرستان‌های کردکوی و [[ترکمن|بندر ترکمن]]، از شمال با شهرستان  آق‌قلا، از شرق با شهرستان علی آباد، از جنوب با شهرستان‌های شاهرود و دامغان (در [[استان سمنان]]) همسایه است<ref>سازمان نقشه‌برداری کشور. '''''نقشه تقسیمات کشوری'''''. تهران: سازمان نقشه‌برداری کشور (سازمان مدیریت و برنامه‌ریزی کشور)، 1383.</ref>. نواحی جنوبی آن را کوهستان‌های مرتفع و پوشیده از جنگل که «گاوکشان» با ارتفاع 3813 و «پیرگرده» به بلندی 3204 متر مرتفع‌ترین آنهاست، تشکیل می‌دهد و در دشت جنوبی «گرگان رود» و «قره سو» جاری است که به [[دریاچه خزر|خزر]] می‌ریزد<ref name=":0">جعفری، عباس. '''''گیتاشناسی ایران'''''. ج 3، ''دایره‌المعارف جغرافیایی ایران''، چ 1، تهران: گیتاشناسی، 1379، ص 1084 و 1085.</ref>.


'''شهر گرگان'''  با مختصات جغرافیایی "00 '26  ْ54 طول شرقی و "30 '50  ْ36 عرض شمالی، با ارتفاع 160 متر،<sup>4</sup> در فاصله 30 کیلومتری دریا  و 381 کیلومتری از تهران<sup>5</sup> و در آخرین نقطه خط‌آهن به  خزر و در جلگه‌ای حاصلخیز که موجب رونق کشاورزی در منطقه است، قرار دارد.  
شهر گرگان  با مختصات جغرافیایی "00 '26  ْ54 طول شرقی و "30 '50  ْ36 عرض شمالی، با ارتفاع 160 متر<ref name=":0" />، در فاصله 30 کیلومتری دریا  و 381 کیلومتری از [[استان تهران|تهران]]<ref>سازمان حمل و نقل و پایانه‌های کشور (وزارت راه و ترابری). '''''اطلس جاده‌های ایران''''' (ویرایش دوم). تهران: همشهری، 1380، ص 133 و 134. </ref> و در آخرین نقطه خط‌آهن به [[دریاچه خزر|خزر]] و در جلگه‌ای حاصلخیز که موجب رونق کشاورزی در منطقه است، قرار دارد.  


گرگان از شهرهای قدیمی ایران است که به نام‌های دیگری از جمله هیرکانیا شهرت داشته است.<sup>6</sup> یعقوبی در ''البلدان'' (تألیف 278ق / 891م) می‌نویسد: «شهر گرگان بر نهر دیلم واقع است و سرزمین گرگان را سعید بن عثمان در حکومت معاویه فتح کرد، سپس یاغی گشت و مردم آن از اسلام بازگشتند، تا آن‌که یزید بن مهلب در حکومت سلیمان بن عبدالملک بن مروان آن را فتح نمود، و خراج سرزمین گرگان ده میلیون درهم است، و افزارهای چوبی نیک از خدنگ و جز آن، و انواع جامه‌های حریر در آن‌جا ساخته می‌‌شود...».<sup>7</sup> در ''حدودالعالم'' (تألیف 372ق / 982م) نیز آمده است که گرگان: «شهریست مر او را ناحیتی بزرگست و سوادی خرم و کشت و برز بسیار و نعمت فراخ و سرحد میان دیلمان و خراسان و مردمانی‌اند درست صورت و جنگی و پاک جامه و با مروت و میهمان‌دار ... و مستقر پادشاه طبرستان...».<sup>8</sup> بارتولد می‌گوید که ”جرجان یا گرگان به فاصله کمی در سمت غربی استرآباد امتداد یافته بود“.<sup>9</sup> بدین ترتیب گرگان دقیقاً استرآباد نیست. ”این شهر تا اواخر دوره قاجاریه به نام «استرآباد» مشهور بود و تمام جغرافیانویسان در کتاب‌های خود از آن، با همین عنوان یاد کرده‌اند“.<sup>10</sup> «لسترنج» هم استرآباد را دومین شهر ایالت گرگان قدیم می‌داند. وی می‌نویسد: بندرگاه شهر گرگان (جرجان) و استرآباد، در دریای خزر، جزیره «آبسکون» بوده که با هر یک از این دو شهر، یک روز راه فاصله داشت».<sup>11</sup>
گرگان از شهرهای قدیمی [[کشور ایران|ایران]] است که به نام‌های دیگری از جمله هیرکانیا شهرت داشته است<ref>لسترنج، گای. '''''جغرافیای تاریخی سرزمین‌های خلافت شرقی'''''. ترجمه محمود عرفان، تهران: شرکت انتشارات علمی و فرهنگی، 1383، ص8.


مقدسی هم می‌نویسد: «آب استرآباد از گرگان (جرجان) گواراتر و بیشتر است».<sup>12</sup> به هر حال فرهنگستان در 1316ش نام گرگان را بر استرآباد نهاد.<sup>13</sup> استرآباد (گرگان) جایگاه ایل قاجار بود و در دوره صفویه به دلیل وجود مزاری به نام «گورسرخ» که مدفن یکی از فرزندان علی بن ابی طالب(ع) است، بسیار مشهور بود.<sup>14</sup> بیشتر بناهای تاریخی گرگان بر اثر زلزله و یا جنگ و غارت مهاجمان از بین رفته است. امام‌زاده نور، مسجد گلشن و پل آق‌قلا از جمله آثار تاریخی مهم شهر و پارک جنگلی نهار خوران و پارک جنگلی قرق، از جاذبه‌های طبیعی گردشگری در این شهر است. دانشگاه علوم کشاورزی و منابع طبیعی از جمله مراکز آموزشی با سابقه گرگان است که به همراه مراکز آموزشی و فرهنگی دولتی و غیردولتی دیگر، این شهر را به یکی از کانون‌های علمی و آموزشی مهم در شمال شرق کشور تبدیل کرده است. جمعیت شهر گرگان در 1375 تعداد 188710 <sup>15</sup> و در 1384، بر اساس برآوردهای انجام گرفته، تعداد 241085 تن بوده است.<sup>16</sup>
</ref><ref>Lestrange, G. '''''The Lands of the Eastern Caliphate'''''. Cambridge: University Press, 1905, P. 160.</ref>. یعقوبی در البلدان (تألیف 278ق / 891م) می‌نویسد: <blockquote>«شهر گرگان بر نهر دیلم واقع است و سرزمین گرگان را سعید بن عثمان در حکومت معاویه فتح کرد، سپس یاغی گشت و مردم آن از [[اسلام]] بازگشتند، تا آن‌که یزید بن مهلب در حکومت سلیمان بن عبدالملک بن مروان آن را فتح نمود، و خراج سرزمین گرگان ده میلیون درهم است، و افزارهای چوبی نیک از خدنگ و جز آن، و انواع جامه‌های حریر در آن‌جا ساخته می‌‌شود...»<ref>یعقوبی، ابن‌ واضح (احمد بن ابی‌یعقوب). '''''البلدان'''''. بیروت: دار احیاء التراث العربی، 1408ق / 1988م، ص 46.</ref>.</blockquote>در حدودالعالم (تألیف 372ق / 982م) نیز آمده است که گرگان: <blockquote>«شهریست مر او را ناحیتی بزرگست و سوادی خرم و کشت و برز بسیار و نعمت فراخ و سرحد میان دیلمان و خراسان و مردمانی‌اند درست صورت و جنگی و پاک جامه و با مروت و میهمان‌دار ... و مستقر پادشاه طبرستان...»<ref>'''''حدودالعالم من المشرق الی المغرب'''''. به کوشش دکتر منوچهر ستوده، تهران: کتابخانه طهوری، 1362، ص 143.</ref>. </blockquote>بارتولد می‌گوید که ”جرجان یا گرگان به فاصله کمی در سمت غربی استرآباد امتداد یافته بود“<ref>بارتولد، و. '''''تذکره جغرافیای تاریخی ایران'''''. ترجمه حمزه سردادور (طالب‌زاده)، چ 3، تهران: توس، 1372، ص 142.</ref>.بدین ترتیب گرگان دقیقاً استرآباد نیست. ”این شهر تا اواخر [[قاجاریه|دوره قاجاریه]] به نام «استرآباد» مشهور بود و تمام جغرافیانویسان در کتاب‌های خود از آن، با همین عنوان یاد کرده‌اند“<ref>نهچیری، عبدالحسین. '''''جغرافیای تاریخی شهرها.''''' چ 1، تهران: 1370، ص 195-196.</ref>. «لسترنج» هم استرآباد را دومین شهر ایالت گرگان قدیم می‌داند. وی می‌نویسد: <blockquote>بندرگاه شهر گرگان (جرجان) و استرآباد، در [[دریاچه خزر|دریای خزر]]، جزیره «آبسکون» بوده که با هر یک از این دو شهر، یک روز راه فاصله داشت»<ref>لسترنج، گای. '''''جغرافیای تاریخی سرزمین‌های خلافت شرقی'''''. ترجمه محمود عرفان، تهران: شرکت انتشارات علمی و فرهنگی، 1383.</ref><ref>Lestrange, G. '''''The Lands of the Eastern Caliphate'''''. Cambridge: University Press, 1905, P. 160. ص 403، 404.</ref>.</blockquote>مقدسی هم می‌نویسد: <blockquote>«آب استرآباد از گرگان (جرجان) گواراتر و بیشتر است»<ref>مقدسی، ابو عبدالله محمد بن احد. '''''احسن التقاسیم فی معرفت الاقالیم'''''. ترجمه علینقی منزوی، چ 1، تهران: شرکت مؤلفان و مترجمان ایران، 1361، ص 525. </ref>. </blockquote>به هر حال فرهنگستان در 1316ش نام گرگان را بر استرآباد نهاد<ref>جعفری، عباس. '''''گیتاشناسی ایران'''''. ج 3، ''دایره‌المعارف جغرافیایی ایران''، چ 1، تهران: گیتاشناسی، 1379. ص 1085. </ref>. استرآباد (گرگان) جایگاه ایل [[قاجاریه|قاجار]] بود و در [[صفویان|دوره صفویه]] به دلیل وجود مزاری به نام «گورسرخ» که مدفن یکی از فرزندان [[علی بن ابی طالب امیرالمومنین(ع)|علی بن ابی طالب(ع)]] است، بسیار مشهور بود<ref>لسترنج، گای. '''''جغرافیای تاریخی سرزمین‌های خلافت شرقی'''''. ترجمه محمود عرفان، تهران: شرکت انتشارات علمی و فرهنگی، 1383،</ref><ref>Lestrange, G. '''''The Lands of the Eastern Caliphate'''''. Cambridge: University Press, 1905, P. 160. ص 403.</ref>. بیشتر بناهای تاریخی گرگان بر اثر زلزله و یا جنگ و غارت مهاجمان از بین رفته است. امام‌زاده نور، مسجد گلشن و پل آق‌قلا از جمله آثار تاریخی مهم شهر و پارک جنگلی نهار خوران و پارک جنگلی قرق، از جاذبه‌های طبیعی گردشگری در این شهر است. دانشگاه علوم کشاورزی و منابع طبیعی از جمله مراکز آموزشی با سابقه گرگان است که به همراه مراکز آموزشی و فرهنگی دولتی و غیردولتی دیگر، این شهر را به یکی از کانون‌های علمی و آموزشی مهم در شمال شرق کشور تبدیل کرده است. جمعیت شهر گرگان در 1375 تعداد 188710 <ref>نورالهی، طه. '''''توزیع و طبقه‌بندی جمعیت شهرهای ایران در سرشماری‌های 75-1335'''''. تهران: مرکز آمار ایران (سازمان مدیریت و برنامه‌ریزی کشور)، 1382، ص 112.</ref> و در 1384، بر اساس برآوردهای انجام گرفته، تعداد 241085 تن بوده است<ref>مرکز آمار ایران. '''''بازسازی و برآورد جمعیت شهرستان‌های کشور بر اساس محدوده سال 1380'''''. تهران: مرکز آمار ایران (سازمان مدیریت و برنامه‌ریزی کشور)، 1382، ص 194.</ref>.


'''مآخذ:'''
== نیز نگاه کنید به ==


1.     دفتر تقسیمات کشوری'''''. نشریه عناصر و واحدهای تقسیمات کشوری'''''. تهران: دفتر تقسیمات کشوری (وزارت کشور)، 1383.
* [[استان گلستان]]
* [[استان سمنان]]


2.     سازمان نقشه‌برداری کشور. '''''نقشه تقسیمات کشوری'''''. تهران: سازمان نقشه‌برداری کشور (سازمان مدیریت و برنامه‌ریزی کشور)، 1383.
== مآخذ ==
<references />


3.     جعفری، عباس. '''''گیتاشناسی ایران'''''. ج 3، ''دایره‌المعارف جغرافیایی ایران''، چ 1، تهران: گیتاشناسی، 1379، ص 1084 و 1085.
== منبع اصلی ==
 
[https://icro.ir/ سازمان فرهنگ و ارتباطات اسلامی، مرکز مطالعات راهبردی روابط فرهنگی] (1398). دانشنامه ایران. تهران: [https://alhoda.ir/ موسسه فرهنگی هنری و انتشارات بین المللی الهدی]،
4.     همانجا.
 
5.     سازمان حمل و نقل و پایانه‌های کشور (وزارت راه و ترابری). '''''اطلس جاده‌های ایران''''' (ویرایش دوم). تهران: همشهری، 1380، ص 133 و 134.
 
6.     لسترنج، گای. '''''جغرافیای تاریخی سرزمین‌های خلافت شرقی'''''. ترجمه محمود عرفان، تهران: شرکت انتشارات علمی و فرهنگی، 1383، ص8؛
 
Lestrange, G. '''''The Lands of the Eastern Caliphate'''''. Cambridge: University Press, 1905, P. 160.
 
7.     یعقوبی، ابن‌ واضح (احمد بن ابی‌یعقوب). '''''البلدان'''''. بیروت: دار احیاء التراث العربی، 1408ق / 1988م، ص 46.
 
8.     '''''حدودالعالم من المشرق الی المغرب'''''. به کوشش دکتر منوچهر ستوده، تهران: کتابخانه طهوری، 1362، ص 143.
 
9.     بارتولد، و. '''''تذکره جغرافیای تاریخی ایران'''''. ترجمه حمزه سردادور (طالب‌زاده)، چ 3، تهران: توس، 1372، ص 142.
 
10.  نهچیری، عبدالحسین. '''''جغرافیای تاریخی شهرها.''''' چ 1، تهران: 1370، ص 195-196.
 
11.  لسترنج. همان. ص 403، 404.
 
12.  مقدسی، ابو عبدالله محمد بن احد. '''''احسن التقاسیم فی معرفت الاقالیم'''''. ترجمه علینقی منزوی، چ 1، تهران: شرکت مؤلفان و مترجمان ایران، 1361، ص 525.
 
13.  جعفری. همان. ص 1085.
 
14.  لسترنج. همان. ص 403.
 
15.  نورالهی، طه. '''''توزیع و طبقه‌بندی جمعیت شهرهای ایران در سرشماری‌های 75-1335'''''. تهران: مرکز آمار ایران (سازمان مدیریت و برنامه‌ریزی کشور)، 1382، ص 112.
 
16.  مرکز آمار ایران. '''''بازسازی و برآورد جمعیت شهرستان‌های کشور بر اساس محدوده سال 1380'''''. تهران: مرکز آمار ایران (سازمان مدیریت و برنامه‌ریزی کشور)، 1382، ص 194.


== نویسنده مقاله ==
غلامحسین تکمیل همایون
غلامحسین تکمیل همایون
[[رده:جغرافیا]]

نسخهٔ کنونی تا ‏۱۲ مهٔ ۲۰۲۵، ساعت ۰۵:۰۴

جنگل ناهار خوران گرگان، برگرفته از سایت سفر مارکت، قابل بازیابی ازhttps://safarmarket.com/

گرگان، نام مرکز استان، شهرستان و شهر و رودی، در استان گلستان، در خاور دریای خزر، در همسایگی کشور ترکمنستان.

شهرستان گرگان، بر پایه آخرین تغییرات تقسیمات کشوری در 1383ش، دارای 2 شهر و 2 بخش و 5 دهستان است[۱]. این شهرستان از غرب با شهرستان‌های کردکوی و بندر ترکمن، از شمال با شهرستان  آق‌قلا، از شرق با شهرستان علی آباد، از جنوب با شهرستان‌های شاهرود و دامغان (در استان سمنان) همسایه است[۲]. نواحی جنوبی آن را کوهستان‌های مرتفع و پوشیده از جنگل که «گاوکشان» با ارتفاع 3813 و «پیرگرده» به بلندی 3204 متر مرتفع‌ترین آنهاست، تشکیل می‌دهد و در دشت جنوبی «گرگان رود» و «قره سو» جاری است که به خزر می‌ریزد[۳].

شهر گرگان  با مختصات جغرافیایی "00 '26  ْ54 طول شرقی و "30 '50  ْ36 عرض شمالی، با ارتفاع 160 متر[۳]، در فاصله 30 کیلومتری دریا  و 381 کیلومتری از تهران[۴] و در آخرین نقطه خط‌آهن به خزر و در جلگه‌ای حاصلخیز که موجب رونق کشاورزی در منطقه است، قرار دارد.

گرگان از شهرهای قدیمی ایران است که به نام‌های دیگری از جمله هیرکانیا شهرت داشته است[۵][۶]. یعقوبی در البلدان (تألیف 278ق / 891م) می‌نویسد:

«شهر گرگان بر نهر دیلم واقع است و سرزمین گرگان را سعید بن عثمان در حکومت معاویه فتح کرد، سپس یاغی گشت و مردم آن از اسلام بازگشتند، تا آن‌که یزید بن مهلب در حکومت سلیمان بن عبدالملک بن مروان آن را فتح نمود، و خراج سرزمین گرگان ده میلیون درهم است، و افزارهای چوبی نیک از خدنگ و جز آن، و انواع جامه‌های حریر در آن‌جا ساخته می‌‌شود...»[۷].

در حدودالعالم (تألیف 372ق / 982م) نیز آمده است که گرگان:

«شهریست مر او را ناحیتی بزرگست و سوادی خرم و کشت و برز بسیار و نعمت فراخ و سرحد میان دیلمان و خراسان و مردمانی‌اند درست صورت و جنگی و پاک جامه و با مروت و میهمان‌دار ... و مستقر پادشاه طبرستان...»[۸].

بارتولد می‌گوید که ”جرجان یا گرگان به فاصله کمی در سمت غربی استرآباد امتداد یافته بود“[۹].بدین ترتیب گرگان دقیقاً استرآباد نیست. ”این شهر تا اواخر دوره قاجاریه به نام «استرآباد» مشهور بود و تمام جغرافیانویسان در کتاب‌های خود از آن، با همین عنوان یاد کرده‌اند“[۱۰]. «لسترنج» هم استرآباد را دومین شهر ایالت گرگان قدیم می‌داند. وی می‌نویسد:

بندرگاه شهر گرگان (جرجان) و استرآباد، در دریای خزر، جزیره «آبسکون» بوده که با هر یک از این دو شهر، یک روز راه فاصله داشت»[۱۱][۱۲].

مقدسی هم می‌نویسد:

«آب استرآباد از گرگان (جرجان) گواراتر و بیشتر است»[۱۳].

به هر حال فرهنگستان در 1316ش نام گرگان را بر استرآباد نهاد[۱۴]. استرآباد (گرگان) جایگاه ایل قاجار بود و در دوره صفویه به دلیل وجود مزاری به نام «گورسرخ» که مدفن یکی از فرزندان علی بن ابی طالب(ع) است، بسیار مشهور بود[۱۵][۱۶]. بیشتر بناهای تاریخی گرگان بر اثر زلزله و یا جنگ و غارت مهاجمان از بین رفته است. امام‌زاده نور، مسجد گلشن و پل آق‌قلا از جمله آثار تاریخی مهم شهر و پارک جنگلی نهار خوران و پارک جنگلی قرق، از جاذبه‌های طبیعی گردشگری در این شهر است. دانشگاه علوم کشاورزی و منابع طبیعی از جمله مراکز آموزشی با سابقه گرگان است که به همراه مراکز آموزشی و فرهنگی دولتی و غیردولتی دیگر، این شهر را به یکی از کانون‌های علمی و آموزشی مهم در شمال شرق کشور تبدیل کرده است. جمعیت شهر گرگان در 1375 تعداد 188710 [۱۷] و در 1384، بر اساس برآوردهای انجام گرفته، تعداد 241085 تن بوده است[۱۸].

نیز نگاه کنید به

مآخذ

  1. ↑ دفتر تقسیمات کشوری. نشریه عناصر و واحدهای تقسیمات کشوری. تهران: دفتر تقسیمات کشوری (وزارت کشور)، 1383.
  2. ↑ سازمان نقشه‌برداری کشور. نقشه تقسیمات کشوری. تهران: سازمان نقشه‌برداری کشور (سازمان مدیریت و برنامه‌ریزی کشور)، 1383.
  3. ↑ ۳٫۰ ۳٫۱ جعفری، عباس. گیتاشناسی ایران. ج 3، دایره‌المعارف جغرافیایی ایران، چ 1، تهران: گیتاشناسی، 1379، ص 1084 و 1085.
  4. ↑ سازمان حمل و نقل و پایانه‌های کشور (وزارت راه و ترابری). اطلس جاده‌های ایران (ویرایش دوم). تهران: همشهری، 1380، ص 133 و 134.
  5. ↑ لسترنج، گای. جغرافیای تاریخی سرزمین‌های خلافت شرقی. ترجمه محمود عرفان، تهران: شرکت انتشارات علمی و فرهنگی، 1383، ص8.
  6. ↑ Lestrange, G. The Lands of the Eastern Caliphate. Cambridge: University Press, 1905, P. 160.
  7. ↑ یعقوبی، ابن‌ واضح (احمد بن ابی‌یعقوب). البلدان. بیروت: دار احیاء التراث العربی، 1408ق / 1988م، ص 46.
  8. ↑ حدودالعالم من المشرق الی المغرب. به کوشش دکتر منوچهر ستوده، تهران: کتابخانه طهوری، 1362، ص 143.
  9. ↑ بارتولد، و. تذکره جغرافیای تاریخی ایران. ترجمه حمزه سردادور (طالب‌زاده)، چ 3، تهران: توس، 1372، ص 142.
  10. ↑ نهچیری، عبدالحسین. جغرافیای تاریخی شهرها. چ 1، تهران: 1370، ص 195-196.
  11. ↑ لسترنج، گای. جغرافیای تاریخی سرزمین‌های خلافت شرقی. ترجمه محمود عرفان، تهران: شرکت انتشارات علمی و فرهنگی، 1383.
  12. ↑ Lestrange, G. The Lands of the Eastern Caliphate. Cambridge: University Press, 1905, P. 160. ص 403، 404.
  13. ↑ مقدسی، ابو عبدالله محمد بن احد. احسن التقاسیم فی معرفت الاقالیم. ترجمه علینقی منزوی، چ 1، تهران: شرکت مؤلفان و مترجمان ایران، 1361، ص 525.
  14. ↑ جعفری، عباس. گیتاشناسی ایران. ج 3، دایره‌المعارف جغرافیایی ایران، چ 1، تهران: گیتاشناسی، 1379. ص 1085.
  15. ↑ لسترنج، گای. جغرافیای تاریخی سرزمین‌های خلافت شرقی. ترجمه محمود عرفان، تهران: شرکت انتشارات علمی و فرهنگی، 1383،
  16. ↑ Lestrange, G. The Lands of the Eastern Caliphate. Cambridge: University Press, 1905, P. 160. ص 403.
  17. ↑ نورالهی، طه. توزیع و طبقه‌بندی جمعیت شهرهای ایران در سرشماری‌های 75-1335. تهران: مرکز آمار ایران (سازمان مدیریت و برنامه‌ریزی کشور)، 1382، ص 112.
  18. ↑ مرکز آمار ایران. بازسازی و برآورد جمعیت شهرستان‌های کشور بر اساس محدوده سال 1380. تهران: مرکز آمار ایران (سازمان مدیریت و برنامه‌ریزی کشور)، 1382، ص 194.

منبع اصلی

سازمان فرهنگ و ارتباطات اسلامی، مرکز مطالعات راهبردی روابط فرهنگی (1398). دانشنامه ایران. تهران: موسسه فرهنگی هنری و انتشارات بین المللی الهدی،

نویسنده مقاله

غلامحسین تکمیل همایون

برگرفته از «https://iranology-e.ir/index.php?title=گرگان&oldid=8225»