نهضت آزادی ایران: تفاوت میان نسخهها
بدون خلاصۀ ویرایش |
بدون خلاصۀ ویرایش |
||
| خط ۱: | خط ۱: | ||
''' | '''نهضت آزادی ایران،''' حزبی با گرایش ملی و مذهبی تأسیس 27 اردیبهشت1340ش. | ||
این نهضت زائیده اندیشه سه مبارز به نام سید محمود طالقانی، مهندس مهدی بازرگان و دكتر یدالله سحابی در زمان اعلام فضای نسبتاً باز سیاسی در سالهای 1339 تا 1340ش بود<ref> نجاتی، غلامرضا. '''''تاریخ سیاسی بیست و پنج ساله ایران'''''. تهران: 1371، رسا، ج1، ص163'''.'''</ref>. ایدئولوژی نهضت «حفظ اصالت نهضت ملی در چارچوب وحدت با جنبش نوین اسلامی» است<ref>'''''اسناد نهضت آزادی، جریان محاكمه سران و فعالین'''''. تهران: 1363، سازمان انتشارات نهضت آزادی، ج3، ص8-7.</ref>. مطابق مرامنامه حزب اعضای آن خود را وفادار به دكتر محمد | این نهضت زائیده اندیشه سه مبارز به نام سید محمود طالقانی، مهندس [[مهدی بازرگان]] و دكتر یدالله سحابی در زمان اعلام فضای نسبتاً باز سیاسی در سالهای 1339 تا 1340ش بود<ref> نجاتی، غلامرضا. '''''تاریخ سیاسی بیست و پنج ساله ایران'''''. تهران: 1371، رسا، ج1، ص163'''.'''</ref>. ایدئولوژی نهضت «حفظ اصالت [[نهضت مقاومت ملی|نهضت ملی]] در چارچوب وحدت با جنبش نوین اسلامی» است<ref>'''''اسناد نهضت آزادی، جریان محاكمه سران و فعالین'''''. تهران: 1363، سازمان انتشارات نهضت آزادی، ج3، ص8-7.</ref>. مطابق مرامنامه حزب اعضای آن خود را وفادار به دكتر [[محمد مصدق]]، مسلمان و ایرانی میدانستند. این گروه در سازماندهی [[نهضت مقاومت ملی]] پس از كودتای 28 مرداد 1322ش مؤثر بودند. | ||
در سالهای چهل به دنبال مخالفت با [[انقلاب سفید]] شاه و موضعگیری در مقابل سركوب قیام15 خرداد 1342ش دستگیر و به زندان محكوم شدند. اما برخی اعضای آن در اروپا و آمریكا به فعالیت خود علیه [[سلسله پهلوی|رژیم پهلوی]] ادامه دادند. [[سازمان مجاهدین خلق ایران|سازمان مجاهدین خلق]] پیش از [[انقلاب اسلامی ایران|انقلاب]] و گروه ایران فردا پس از [[انقلاب اسلامی ایران|انقلاب اسلامی]] از بدنه نهضت آزادی جدا شدند<ref>بازرگان، مهدی'''. ''شصت سال خدمت''.''' تهران: رسا، ج2، ص139-137'''.'''</ref>. با پیروزی [[انقلاب اسلامی ایران]]، برخی از اعضای نهضت در دولت موقت [[مهدی بازرگان|مهندس بازرگان]] عهدهدار امور اجرایی و كشوری شدند و با كنارهگیری این دولت و موضعگیری در مقابل برخی اصول قانون اساسی و جنگ تحمیلی عراق برخی از آنان زندانی شدند اما فعالیت سیاسی- اجتماعی این نهضت به دبیركلی دكتر ابراهیم یزدی همچنان ادامه یافت. | |||
== | == نیز نگاه کنید به == | ||
* [[نهضت مقاومت ملی]] | |||
* [[مهدی بازرگان]] | |||
== مآخذ == | |||
<references /> | |||
== منبع اصلی == | == منبع اصلی == | ||
دانشنامه ایران | [https://icro.ir/ سازمان فرهنگ و ارتباطات اسلامی، مرکز مطالعات راهبردی روابط فرهنگی] (1398). دانشنامه ایران. تهران: [https://alhoda.ir/ موسسه فرهنگی هنری و انتشارات بین المللی الهدی]، | ||
== نویسنده مقاله == | == نویسنده مقاله == | ||
غلامرضا زعیمی | غلامرضا زعیمی | ||
نسخهٔ ۲۶ آوریل ۲۰۲۵، ساعت ۱۸:۴۲
نهضت آزادی ایران، حزبی با گرایش ملی و مذهبی تأسیس 27 اردیبهشت1340ش.
این نهضت زائیده اندیشه سه مبارز به نام سید محمود طالقانی، مهندس مهدی بازرگان و دكتر یدالله سحابی در زمان اعلام فضای نسبتاً باز سیاسی در سالهای 1339 تا 1340ش بود[۱]. ایدئولوژی نهضت «حفظ اصالت نهضت ملی در چارچوب وحدت با جنبش نوین اسلامی» است[۲]. مطابق مرامنامه حزب اعضای آن خود را وفادار به دكتر محمد مصدق، مسلمان و ایرانی میدانستند. این گروه در سازماندهی نهضت مقاومت ملی پس از كودتای 28 مرداد 1322ش مؤثر بودند.
در سالهای چهل به دنبال مخالفت با انقلاب سفید شاه و موضعگیری در مقابل سركوب قیام15 خرداد 1342ش دستگیر و به زندان محكوم شدند. اما برخی اعضای آن در اروپا و آمریكا به فعالیت خود علیه رژیم پهلوی ادامه دادند. سازمان مجاهدین خلق پیش از انقلاب و گروه ایران فردا پس از انقلاب اسلامی از بدنه نهضت آزادی جدا شدند[۳]. با پیروزی انقلاب اسلامی ایران، برخی از اعضای نهضت در دولت موقت مهندس بازرگان عهدهدار امور اجرایی و كشوری شدند و با كنارهگیری این دولت و موضعگیری در مقابل برخی اصول قانون اساسی و جنگ تحمیلی عراق برخی از آنان زندانی شدند اما فعالیت سیاسی- اجتماعی این نهضت به دبیركلی دكتر ابراهیم یزدی همچنان ادامه یافت.
نیز نگاه کنید به
مآخذ
منبع اصلی
سازمان فرهنگ و ارتباطات اسلامی، مرکز مطالعات راهبردی روابط فرهنگی (1398). دانشنامه ایران. تهران: موسسه فرهنگی هنری و انتشارات بین المللی الهدی،
نویسنده مقاله
غلامرضا زعیمی