جاماسب نامه: تفاوت میان نسخهها
بدون خلاصۀ ویرایش |
بدون خلاصۀ ویرایش |
||
| خط ۱: | خط ۱: | ||
[[پرونده:دانلود-کتاب-جاماسبنامه-1-600x600.jpg|بندانگشتی|جاماسب نامه برگرفته از وبسایت کتاب کهن قابل بازیابی از https://katabkohan.net/product-tag/%DA%A9%D8%AA%D8%A7%D8%A8-%D8%AC%D8%A7%D9%85%D8%A7%D8%B3%D8%A8-%D9%86%D8%A7%D9%85%D9%87-%D8%A7%D8%B2-%D8%AD%DA%A9%DB%8C%D9%85-%D8%AC%D8%A7%D9%85%D8%A7%D8%B3%D8%A8/]] | [[پرونده:دانلود-کتاب-جاماسبنامه-1-600x600.jpg|بندانگشتی|جاماسب نامه برگرفته از وبسایت کتاب کهن قابل بازیابی از [https://katabkohan.net/product-tag/%DA%A9%D8%AA%D8%A7%D8%A8-%D8%AC%D8%A7%D9%85%D8%A7%D8%B3%D8%A8-%D9%86%D8%A7%D9%85%D9%87-%D8%A7%D8%B2-%D8%AD%DA%A9%DB%8C%D9%85-%D8%AC%D8%A7%D9%85%D8%A7%D8%B3%D8%A8/ https://katabkohan.net/product-tag/]]] | ||
جاماسبنامه (یادگار جاماسبی)، رسالهای به [[فارسی]]، از آثار منسوب به مزدیسنان و شامل چندین سؤال و جواب كه بین گشتاسپ شاه و جاماسب حكیم ردّ و بدل شده است. در خلال این سؤال و جوابها، مسائل گوناگون دینی واخلاقی مطرح می شود و در پایان آن از پیشگویی هایی درباره سرنوشت [[ایران|ایران]] زمین و ظهور موعودهای [[زرتشتی، دین|زرتشتی]] (سوشیانت) سخن می رود. جاماسب كه در داستانهای دینی و ملّی قدیم [[ایران باستان|ایران]] وزیر گشتاسب و داماد [[زرتشت|زرتشت]] معرفی شده است، در اساطیر پهلوی حكیمی روشن بین خوانده می شود؛ و هموست كه در جنگ گشتاسب با ارجاسب كشته شدن پسر و 22 برادر گشتاسب را پیشگویی می كند<ref>مصاحب، غلامحسین. '''''دایره المعارف فارسی'''''. تهران: فرانكلین، 1345، ج1، ص 720 (ذیل جاماسبنامه).</ref>. | |||
احتمالاً متن پهلوی موجود از این اثر كه به صورت نثر و با زبانی شاعرانه نوشته شده، دارای اصلی منظوم بوده است. تحریر پازند و ترجمه [[فارسی]] این [[کتاب|كتاب]] نیز وجود دارد<ref>زرشناس، زهره. '''''زبان و ادبیات ایران باستان'''.'' تهران: دفتر پژوهشهای فرهنگی، 1382، ص 60.</ref>. | |||
فصل یكم [[کتاب|كتاب]] به اوضاع و احوال پایان هزاره [[زرتشت|زردشت]] و فصل دوم به آفتهای طبیعت و آشوبها و جنگها میپردازد. فصل سوم آن نیز گفت و شنودی میان اهرمزد و [[زرتشت|زردشت]] درباره رستاخیز است. پس دو فصل اخیر از افزودههای بعدی است<ref>سمیعی، احمد. '''''ادبیات ساسانی'''''. تهران: دانشگاه آزاد ایران، 1355، ص 41.</ref>. | |||
داستان ''جاماسبنامه'' برخلاف دعوی بعضی از اهل تحقیق، ظاهراً در ادوار بعد از [[اسلام|اسلام]] به نگارش درآمده است. با این حال، اصل پهلوی نیز دارد كه به نام آیاتكارجا مسپیک (یادگار جاماسب) بهاهتمام مسینا[Messina] با شرح و ترجمه ایتالیایی در 1939م در رم منتشر شده است<ref>مصاحب، غلامحسین. '''''دایره المعارف فارسی'''''. تهران: فرانكلین، 1345، ج1، ص 720.</ref>. نسخه پهلوی این [[کتاب|كتاب]] بیشتر نسخههای متأخراند. افزون بر ترجمه منثور [[فارسی]]، ''جاماسبنامه'' و ''یادگار جاماسبی'' به نظم [[فارسی]] نیز درآمده است<ref>تفضّلی، احمد. '''''تاریخ ادبیات ایران پیش از اسلام''.''' به كوشش ژاله آموزگار، تهران: سخن، 1376، ص 175ـ 176.</ref>. | |||
داستان ''جاماسبنامه'' برخلاف دعوی بعضی از اهل تحقیق، ظاهراً در ادوار بعد از [[اسلام|اسلام]] به نگارش درآمده است. با این حال، اصل پهلوی نیز دارد كه به نام آیاتكارجا مسپیک (یادگار جاماسب) بهاهتمام مسینا[Messina] با شرح و ترجمه ایتالیایی در 1939م در رم منتشر شده است<ref>مصاحب، غلامحسین. ''دایره المعارف فارسی''. تهران: فرانكلین، 1345، ج1، ص 720.</ref>. نسخه پهلوی این [[کتاب|كتاب]] بیشتر نسخههای متأخراند. افزون بر ترجمه منثور [[فارسی]]، ''جاماسبنامه'' و ''یادگار جاماسبی'' به نظم [[فارسی]] نیز درآمده است<ref>تفضّلی، احمد. ''تاریخ ادبیات ایران پیش از اسلام''. به كوشش ژاله آموزگار، تهران: سخن، 1376، ص 175ـ 176.</ref>. | |||
== نیز نگاه کنید به == | == نیز نگاه کنید به == | ||
| خط ۱۵: | خط ۱۳: | ||
* [[زرتشتی، دین|زرتشتی]] | * [[زرتشتی، دین|زرتشتی]] | ||
* [[اسلام|اسلام]] | * [[اسلام|اسلام]] | ||
مآخذ<references /> | |||
== مآخذ == | |||
<references /> | |||
== منبع اصلی == | == منبع اصلی == | ||
[https://icro.ir/ سازمان فرهنگ و ارتباطات اسلامی، مرکز مطالعات راهبردی روابط فرهنگی] (1398). دانشنامه ایران. تهران: [https://alhoda.ir/ موسسه فرهنگی هنری و انتشارات بین المللی الهدی]، | [https://icro.ir/ سازمان فرهنگ و ارتباطات اسلامی، مرکز مطالعات راهبردی روابط فرهنگی] (1398). دانشنامه ایران. تهران: [https://alhoda.ir/ موسسه فرهنگی هنری و انتشارات بین المللی الهدی]، | ||
| خط ۲۱: | خط ۲۱: | ||
== نویسنده مقاله == | == نویسنده مقاله == | ||
ابوالقاسم رادفر | ابوالقاسم رادفر | ||
[[ | [[رده:ادبیات و زبان شناسی]] | ||
[[ | [[رده:ادبیات]] | ||
نسخهٔ کنونی تا ۲۱ ژوئن ۲۰۲۵، ساعت ۱۳:۲۸
جاماسبنامه (یادگار جاماسبی)، رسالهای به فارسی، از آثار منسوب به مزدیسنان و شامل چندین سؤال و جواب كه بین گشتاسپ شاه و جاماسب حكیم ردّ و بدل شده است. در خلال این سؤال و جوابها، مسائل گوناگون دینی واخلاقی مطرح می شود و در پایان آن از پیشگویی هایی درباره سرنوشت ایران زمین و ظهور موعودهای زرتشتی (سوشیانت) سخن می رود. جاماسب كه در داستانهای دینی و ملّی قدیم ایران وزیر گشتاسب و داماد زرتشت معرفی شده است، در اساطیر پهلوی حكیمی روشن بین خوانده می شود؛ و هموست كه در جنگ گشتاسب با ارجاسب كشته شدن پسر و 22 برادر گشتاسب را پیشگویی می كند[۱].
احتمالاً متن پهلوی موجود از این اثر كه به صورت نثر و با زبانی شاعرانه نوشته شده، دارای اصلی منظوم بوده است. تحریر پازند و ترجمه فارسی این كتاب نیز وجود دارد[۲].
فصل یكم كتاب به اوضاع و احوال پایان هزاره زردشت و فصل دوم به آفتهای طبیعت و آشوبها و جنگها میپردازد. فصل سوم آن نیز گفت و شنودی میان اهرمزد و زردشت درباره رستاخیز است. پس دو فصل اخیر از افزودههای بعدی است[۳].
داستان جاماسبنامه برخلاف دعوی بعضی از اهل تحقیق، ظاهراً در ادوار بعد از اسلام به نگارش درآمده است. با این حال، اصل پهلوی نیز دارد كه به نام آیاتكارجا مسپیک (یادگار جاماسب) بهاهتمام مسینا[Messina] با شرح و ترجمه ایتالیایی در 1939م در رم منتشر شده است[۴]. نسخه پهلوی این كتاب بیشتر نسخههای متأخراند. افزون بر ترجمه منثور فارسی، جاماسبنامه و یادگار جاماسبی به نظم فارسی نیز درآمده است[۵].
نیز نگاه کنید به
مآخذ
- ↑ مصاحب، غلامحسین. دایره المعارف فارسی. تهران: فرانكلین، 1345، ج1، ص 720 (ذیل جاماسبنامه).
- ↑ زرشناس، زهره. زبان و ادبیات ایران باستان. تهران: دفتر پژوهشهای فرهنگی، 1382، ص 60.
- ↑ سمیعی، احمد. ادبیات ساسانی. تهران: دانشگاه آزاد ایران، 1355، ص 41.
- ↑ مصاحب، غلامحسین. دایره المعارف فارسی. تهران: فرانكلین، 1345، ج1، ص 720.
- ↑ تفضّلی، احمد. تاریخ ادبیات ایران پیش از اسلام. به كوشش ژاله آموزگار، تهران: سخن، 1376، ص 175ـ 176.
منبع اصلی
سازمان فرهنگ و ارتباطات اسلامی، مرکز مطالعات راهبردی روابط فرهنگی (1398). دانشنامه ایران. تهران: موسسه فرهنگی هنری و انتشارات بین المللی الهدی،
نویسنده مقاله
ابوالقاسم رادفر