تحفه‌العراقين: تفاوت میان نسخه‌ها

→ تفاوت با ویرایش قدیمی‌تر تفاوت با ویرایش جدیدتر ←

نسخهٔ ‏۷ ژوئن ۲۰۲۵، ساعت ۲۲:۲۱

تحفه‌العراقين برگرفته از وبسایت الفهرست قابل بازیابی ازhttps://alfehrest.com/product/%D8%AA%D8%AD%D9%81%D8%A9-%D8%A7%D9%84%D8%B9%D8%B1%D8%A7%D9%82%DB%8C%D9%86-%D8%AE%D8%AA%D9%85-%D8%A7%D9%84%D8%BA%D8%B1%D8%A7%DB%8C%D8%A8/

تحفه العراقین، منظومه‌ای در قالب مثنوی و در شرح سفر سراینده به عراقِ عجم،‌ عراقِ عرب و مکه معظمه. این کتاب همچنین در وصف بزرگان و دانشمندانی است که شاعر در این سفر با آنان به مصاحبت پرداخته است^[۱]. افضل‌الدین بدیل شروانی متخلص به خاقانی٭ در 551ق این مثنوی را در حـ 3200 بیت سروده است^[۲]. این منظومه شامل پنج مقاله است: مقاله اول شامل محامدات است. مقاله ‌دوم به زندگانی شاعر اختصاص دارد. مقاله سوم درباره همدان، ‌عراق و بغداد است. مقاله چهارم شرح مکه را در بر دارد و مقاله پنجم به توصیف مدینه می‌پردازد^[۳]. تحفه العراقین دارای تعبیرات و اصطلاحات پیچیده‌ای است^[۴]. شاعر هنگام سرودن آن به حدیقه الحقیقه٭ سنایی٭ (د 535ق) نظر داشته است.⁵ اشعار برخی از عارفان و شاعران سده 11ق به تأثیر از تحفه العراقین سروده شده‌اند.⁶ این منظومه دو بار در هند و یک بار در تهران به کوشش یحیی قریب در 1333ش چاپ و انتشار یافته است.⁷ شاید بتوان به تعبیری تحفه العراقین را نخستین سفرنامه منظوم فارسی خواند.⁸

نیز نگاه کنید به

مآخذ

مصاحب، غلامحسین. دایرهالمعارف فارسی. تهران: جیبی، چ 3، 1381، ج 1، ص 615 (ذیل تحفه العراقین).
خاقانی شروانی. دیوان افضل‌الدین بدیل خاقانی شروانی. با تصحیح، ‌مقدمه و تعلیقات ضیاءالدین سجادی، ‌تهران: زوّار، بی‌تا، ص58 (مقدمه مصحح).
براون، ‌ادوارد. تاریخ ادبی ایران؛ از سنایی تا سعدی. ترجمه غلامحسین صدری افشار، ‌تهران: مروارید، چ 1، 1351، ج 2، ب 2، ص 88.
خاقانی شروانی. مثنوی تحفه العراقین. به اهتمام، ‌تصحیح، حواشی و تعلیقات یحیی قریب، تهران: ابن سینا، 1333، مقدمه مصحح.
فروزانفر، بدیع‌الزمان. همان. ص 258.
برای آگاهی از این مثنوی‌ها نک: خزانه دارلو،‌ محمدعلی. منظومه‌های فارسی. تهران: روزنه، چ 1، 1375، ص 299، 344، 533 (به اختصار).
طبری، محمدعلی. زبده الآثار. ‌تهران: امیرکبیر، چ 1، 1372، ص 141.
فروزانفر، بدیع‌الزمان. همان‌جا.

منبع اصلی

سازمان فرهنگ و ارتباطات اسلامی، مرکز مطالعات راهبردی روابط فرهنگی (1398). دانشنامه ایران. تهران: موسسه فرهنگی هنری و انتشارات بین المللی الهدی

نویسنده مقاله

ابوالقاسم رادفر index.php?title=رده:ادبیات و زبان شناسی index.php?title=رده:ادبیات

↑ مصاحب، غلامحسین. دایرهالمعارف فارسی. تهران: جیبی، چ 3، 1381، ج 1، ص 615 (ذیل تحفه العراقین).
↑ خاقانی شروانی. دیوان افضل‌الدین بدیل خاقانی شروانی. با تصحیح، ‌مقدمه و تعلیقات ضیاءالدین سجادی، ‌تهران: زوّار، بی‌تا، ص58 (مقدمه مصحح).
↑ براون، ‌ادوارد. تاریخ ادبی ایران؛ از سنایی تا سعدی. ترجمه غلامحسین صدری افشار، ‌تهران: مروارید، چ 1، 1351، ج 2، ب 2، ص 88.
↑ خاقانی شروانی. مثنوی تحفهالعراقین. به اهتمام، ‌تصحیح، حواشی و تعلیقات یحیی قریب، تهران: ابن سینا، 1333، مقدمه مصحح.

[1] مصاحب، غلامحسین. دایرهالمعارف فارسی. تهران: جیبی، چ 3، 1381، ج 1، ص 615 (ذیل تحفه العراقین).

[2] خاقانی شروانی. دیوان افضل‌الدین بدیل خاقانی شروانی. با تصحیح، ‌مقدمه و تعلیقات ضیاءالدین سجادی، ‌تهران: زوّار، بی‌تا، ص58 (مقدمه مصحح).

[3] براون، ‌ادوارد. تاریخ ادبی ایران؛ از سنایی تا سعدی. ترجمه غلامحسین صدری افشار، ‌تهران: مروارید، چ 1، 1351، ج 2، ب 2، ص 88.

[4] خاقانی شروانی. مثنوی تحفهالعراقین. به اهتمام، ‌تصحیح، حواشی و تعلیقات یحیی قریب، تهران: ابن سینا، 1333، مقدمه مصحح.

[۱]

[۲]

[۳]

[۴]

@@ خط ۲۳: / خط ۲۳: @@
 == منبع اصلی ==
-[https://icro.ir/ سازمان فرهنگ و ارتباطات اسلامی، مرکز مطالعات راهبردی روابط فرهنگی] (1398). دانشنامه ایران. تهران: [https://alhoda.ir/ موسسه فرهنگی هنری و انتشارات بین المللی الهدی]،
+[https://icro.ir/ سازمان فرهنگ و ارتباطات اسلامی، مرکز مطالعات راهبردی روابط فرهنگی] (1398). دانشنامه ایران. تهران: [https://alhoda.ir/ موسسه فرهنگی هنری و انتشارات بین المللی الهدی]
 == نویسنده مقاله ==
 ابوالقاسم رادفر
-[[رده:ادبیات و زبان شناسی]]
+[[index.php?title=رده:ادبیات و زبان شناسی]]
-[[رده:ادبیات]]
+[[index.php?title=رده:ادبیات]]