تاریخ روزنامه نگاری ایرانیان
تاریخ روزنامهنگاری ایرانیان، اثری مهم و محققانه و یکی از جدیدترین پژوهشها در زمینه تاریخ تحلیلی مطبوعات ایران.
نویسنده این کتاب دکتر ناصرالدین پروین از اساتید ایرانی متخصص در روزنامهنگاری که در اروپا اختصاصاً به تحقیق در باب پیشینه نشریات ایران میپردازد. این اثر مشتمل بر چند مجلد خواهد بود که تاکنون دو جلد آن جزو انتشارات مرکز نشر دانشگاهی به طبع رسیده و مجلدات دیگر در دست ویرایش و یا تدوین است. مباحث مهم جلدهای منتشر شده را میتوان به شرح زیر خلاصه نمود: جلد اول: تاریخچه روزنامهنویسی ایرانی از آغاز پیدایش این رشته تا پایان عصر ناصری. در آغاز کتاب از سابقه روزنامهنگاری در کشورهای اروپایی سخن رفته و سپس به شرح پیدایش روزنامههای فارسی زبان در شبه قاره هند توجه نموده است. در اینجا نخست به موضوع روزنامهنگاری فارسی در بنگال و سپس به کشور هند در میانه سالهای 1253 تا 1293ق پرداخته است. در سال 1253ق به فرمان حکمران انگلیسی هند، استفاده از زبان فارسی در شبه قاره ممنوع شد لیکن به رغم این ممنوعیت روزنامههای فارسی همچنان در هند تا سالها بعد انتشار یافتند.
قسمت دوم جلد نخست به گزارش روزنامهنگاری در ایران و شروع آن از عصر محمدشاه و تشریح اوضاع اقتصادی و اجتماعی این دوران اختصاص یافته است. رونامهنگاری در عصر ناصرالدین شاه، تأسیس روزنامه وقایع اتفاقیه، سایر روزنامههای عصر ناصری، بررسی شخصیت محمدحسن خان اعتمادالسلطنه وزیر انطباعات عصر ناصری و روزنامههایی که منتشر کرده از دیگر مباحث این مجلد است.
جلد دوم ادامه مجلد پیشین است و در موضوع «بحران آزادی» و حاوی مقدمه، بیست و چهار فصل و یک فصل پایانی است. از موضوعات مهم این جلد: زمینهها و نظام مطبوعاتی دوره مظفری، تاریخچه روزنامهها و مجلهها، تاریخچه روزنامههای برون مرزی، قوانین مطبوعات، روزنامههای پایتخت و شهرستانها، مطبوعات طنز و کاریکاتور، روزنامههای غیر فارسی ایران و چاپخانهها است و در آخر کتاب اولین قانون مطبوعات ایران به عنوان پیوست کتاب به طور کامل آورده شده است.
تاریخ روزنامهنگاری ایرانیان با سبکی علمی و تبویب صحیح نگاشته شده و اثری مستند است و نویسنده منابع و مآخذ خود را به دقت تعیین کرده و در ذیل صفحات نشان داده است[۱].
نیز نگاه کنید به
مآخذ
- ↑ پروین، ناصرالدین. تاریخ روزنامهنگاری ایرانیان. دو مجلد، تهران: مركز نشر دانشگاهی، 1379
منبع اصلی
سازمان فرهنگ و ارتباطات اسلامی، مرکز مطالعات راهبردی روابط فرهنگی (1398). دانشنامه ایران. تهران: موسسه فرهنگی هنری و انتشارات بین المللی الهدی،
نویسنده
سیدعلی آل داود