پرش به محتوا

وصال شیرازی

از ویکی ایران
قدیمی ترین عکس وصال شیرازی، قابل بازیابی از https://www.rokna.net

وصال شیرازی (1197ـ 1262 ق) ادیب، ‌شاعر، ‌خوشنویس.

محمدشفیع ملقب به میرزا کوچک، متخلص به وصال و مکنی به ابواحمد فرزند محمد اسماعیل فرزند محمد شفیع، ‌از شاعران بزرگ ایران در شیراز زاده شد. پدرش از کارگزاران شاهان صفوی در فارس بود[۱]. در کودکی پدر خود را از دست داد و نیای مادریش میرزا عبدالرحیم سرپرستی او را به عهده گرفت. پس از دو سال میرزا عبدالرحیم درگذشت و امر نگهداری از وصال به میرزا عبدالله دایی او واگذار گردید[۲]. در جوانی به تحصیل دانش و هنر پرداخت و ادب، منطق، ‌فقه، ‌فلسفه و خوشنویسی را آموخت[۳].

خطوط هفتگانه نسخ و نستعلیق ثلث و جز آنها را نیز به خوبی فرا گرفت و 7 جلد قرآن کریم و 700 ادعیه را به پایان رساند[۴]. پس از آن به درویشی گرایید و به سلک مریدان میرزا ابوالقاسم سکوت درآمد[۲]. ابتدا تخلصش مهجور بود و سپس به امر میرزا سکوت، تخلص وصال را برگزید[۵]. با قاآنی روابط گرمی داشت. فتحعلی شاه، محمدشاه، شجاع السلطنه، فرمانفرما و چند تن از بزرگان فارس را مدح گفت. در اواخر عمر نابینا شد و در زادگاهش درگذشت. از آثارش می‌توان به موارد زیر اشاره کرد:

  1. ترجمه اطواق الذهب زمخشری به فارسی؛
  2. صبح وصال به شیوه گلستان؛
  3. دیوان وصال شامل مدایح، ‌مراثی، غزل‌ها، مثنوی‌ها و دیگر اقسام شعر؛
  4. مثنوی بزم وصال در بحر متقارب؛
  5. تکمیل شیرین و فرهاد وحشی بافقی[۶].

شش فرزند پسر از او به یادگار ماند که همه چون پدر جز شاعری از حسن خط بهره داشتند[۷].

نیز نگاه کنید به

مآخذ

  1. ماهیار نوابی، یحیی. خاندان وصال شیرازی. ‌تهران: بی نا، 1335، ص 5و 6.
  2. ۲٫۰ ۲٫۱ رکن زاده آدمیت، حسین. دانشمندان و سخن سرایان فارس. تهران: اسلامیه و خیام، 1340، ص 804.
  3. صفایی، ابراهیم. نهضت ادبی ایران در عصر قاجار. تهران: ابن سینا، بی تا، ج.2، ص 34.
  4. مدرس، محمدعلی. ریحانه الادب، تهران: خیام، بی تا، ج 6، ج.2، ص 322.
  5. حمیدی، ‌مهدی. شعر در عصر قاجار. تهران: گنج کتاب، ‌1364، ص 90.
  6. آرین پور، یحیی. از صبا تا نیما. تهران: جیبی، 1351، ج 1، ص 40 و 41.
  7. زرین کوب، ‌عبدالحسین. سیری در شعر فارسی. تهران: نوین، 1363، ص 169.

منبع اصلی

سازمان فرهنگ و ارتباطات اسلامی، مرکز مطالعات راهبردی روابط فرهنگی (1398). دانشنامه ایران. تهران: موسسه فرهنگی هنری و انتشارات بین المللی الهدی،

نویسنده مقاله

ابوالقاسم رادفر