پرش به محتوا

پارسیان 2: تفاوت میان نسخه‌ها

از ویکی ایران
Samei (بحث | مشارکت‌ها)
بدون خلاصۀ ویرایش
Samei (بحث | مشارکت‌ها)
بدون خلاصۀ ویرایش
 
(۲ نسخهٔ میانیِ ایجادشده توسط همین کاربر نشان داده نشد)
خط ۱: خط ۱:
'''پارسیان'''، قومی ایرانی با [[زرتشتی، دین|مذهب زردشتی]] و از مهاجران ایران به هند در سده 2 قمری.
'''پارسیان'''، قومی ایرانی با [[زرتشتی، دین|مذهب زردشتی]] و از مهاجران ایران به هند در سده 2 قمری.


با فتح ایران به دست مسلمانان 21ق / 642م. برخی از مزدیسنان از دژ سنجان در خواف نیشابور برای «پاسداری از دین نیاکان خود»<ref>زرین کوب، عبدالحسین. «فتح ایران به دست اعراب و پی‌آمد آن»، '''''تاریخ ایران دانشگاه کمبریج'''''. به کوشش  ر. ن. فرای، ترجمه حسن انوشه. تهران: 1363، امیرکبیر، ج4، ص34.</ref> به هرمز و از راه دریایی خلیج فارس به گجرات هند رفتند و به پارسیان شهرت یافتند<ref>Hinnells. J. R. "persis", '''''Encyclopedia of Islamn''''', Vol 5, p 273.</ref>. بعدها شاعری بهدین به نام قباد نوساری[Navsari] این واقعه را در قصه سنجان ( ؟ ق / 1600م) به زبان حماسی آورد. از آنجا که [[پارسیان]] در انجام برخی آداب دینی تردید داشتند با [[زرتشتی، دین|زرتشتیان]] [[ایران]] مکاتبه کردند. اکبر شاه گورکانی که به گفت و گوی ادیان علاقه‌مند بود راه را بر آنان هموار ساخت<ref>بویس، مری. '''''زردشتیان'''''. ترجمه عسگر بهرامی، تهران: 1381، ققنوس، ص209-205.</ref>.   
با فتح ایران به دست مسلمانان 21ق / 642م. برخی از مزدیسنان از دژ سنجان در خواف نیشابور برای «پاسداری از دین نیاکان خود»<ref>زرین کوب، عبدالحسین. «فتح ایران به دست اعراب و پی‌آمد آن»، '''''تاریخ ایران دانشگاه کمبریج'''''. به کوشش  ر. ن. فرای، ترجمه حسن انوشه. تهران: 1363، امیرکبیر، ج4، ص34.</ref> به هرمز و از راه دریایی [[خلیج فارس]] به گجرات هند رفتند و به [[پارسیان]] شهرت یافتند<ref>Hinnells. J. R. "persis", '''''Encyclopedia of Islamn''''', Vol 5, p 273.</ref>. بعدها شاعری بهدین به نام قباد نوساری[Navsari] این واقعه را در قصه سنجان ( ؟ ق / 1600م) به زبان حماسی آورد. از آنجا که [[پارسیان]] در انجام برخی آداب دینی تردید داشتند با [[زرتشتی، دین|زرتشتیان]] [[ایران]] مکاتبه کردند. اکبر شاه گورکانی که به گفت و گوی ادیان علاقه‌مند بود راه را بر آنان هموار ساخت<ref>بویس، مری. '''''زردشتیان'''''. ترجمه عسگر بهرامی، تهران: 1381، ققنوس، ص209-205.</ref>.   


اگر چه [[پارسیان]] در سده یازدهم قمری برابر میلادی به همکاری با استعمارگران پرتغالی و انگلیسی به ویژه در بمبئی پرداختند اما در سده دوازدهم برابر میلادی در سازندگی بمبئی تأثیر فراوان گذاردند که بنای اسکله، کارخانه نخ‌تابی و تشکیل نخستین نهاد پارسیان از اقدامات آنان بود<ref>منفرد، افسانه. «پارسیان»، '''''دانشنامه جهان اسلام'''''. تهران: 1379، بنیاد دایرهالمعارف بزرگ اسلامی، ج5، ص391.</ref>. [[پارسیان]] در قرار گرفتن هند در مسیر انقلاب صنعتی و ورود مدرنیسم به آن کشور و تبدیل کردن هند به نیروی اقتصادی و صنعتی تأثیر‌گذار بودند. اگر چه پارسیان در آغاز سده بیستم میلادی رهبری جامعه زردشتیان را عهده‌دار بودند اما با استقلال هند و پاکستان اهمیت اقتصادی و نفوذ سیاسی آنان افول کرد و به اروپا، آمریکای‌شمالی و استرالیا مهاجرت کردند. پارسیان با توانایی مالی که دارند در مطالعات ایران‌شناسی، انتشار متون اوستایی و پهلوی، کمک به کرسی‌های ایران‌پژوهی و تأسیس آن‌ها کوشا هستند<ref>آبادیان، فرهاد. «سهم پارسیان هند در نگهداری فرهنگ ایران»، '''''مجله هنر و مردم'''''. سال 16،  شماره 181،  آبان 1356، ص59.</ref>.   
اگر چه [[پارسیان]] در سده یازدهم قمری برابر میلادی به همکاری با استعمارگران پرتغالی و انگلیسی به ویژه در بمبئی پرداختند اما در سده دوازدهم برابر میلادی در سازندگی بمبئی تأثیر فراوان گذاردند که بنای اسکله، کارخانه نخ‌تابی و تشکیل نخستین نهاد پارسیان از اقدامات آنان بود<ref>منفرد، افسانه. «پارسیان»، '''''دانشنامه جهان اسلام'''''. تهران: 1379، بنیاد دایرهالمعارف بزرگ اسلامی، ج5، ص391.</ref>. [[پارسیان]] در قرار گرفتن هند در مسیر انقلاب صنعتی و ورود مدرنیسم به آن کشور و تبدیل کردن هند به نیروی اقتصادی و صنعتی تأثیر‌گذار بودند. اگر چه [[پارسیان]] در آغاز سده بیستم میلادی رهبری جامعه [[زرتشتی، دین|زردشتیان]] را عهده‌دار بودند اما با استقلال هند و پاکستان اهمیت اقتصادی و نفوذ سیاسی آنان افول کرد و به اروپا، آمریکای‌شمالی و استرالیا مهاجرت کردند. [[پارسیان]] با توانایی مالی که دارند در مطالعات ایران‌شناسی، انتشار [[اوستا|متون اوستایی]] و پهلوی، کمک به کرسی‌های ایران‌پژوهی و تأسیس آن‌ها کوشا هستند<ref>آبادیان، فرهاد. «سهم پارسیان هند در نگهداری فرهنگ ایران»، '''''مجله هنر و مردم'''''. سال 16،  شماره 181،  آبان 1356، ص59.</ref>.   


مجاورت طولانی [[پارسیان]] با هندوان باعث شد که در یکدیگر تأثیراتی بگذارند، نهضت آذرکیوان که [[زرتشتی، دین|دیانت زردشتی]] را با ریاضت هندی، عقاید نو افلاطونی، یهودی، مسیحی، مانوی و اسلام درآمیخت و مذهبی نو معروف به آئین آذر کیوان بنیان نهاد گونه‌ای از این تأثیر و تأثر پارسیان در هند است<ref>مجتبایی، فتح‌الله. «آذرکیوان»، '''''دایرهالمعارف بزرگ اسلامی'''''. تهران: 1369، بنیاد دایرهالمعارف بزرگ اسلامی، ج1، ص259-247.</ref>. مهم‌ترین نهاد رسمی پارسیان پنجایت[Pandjait] (انجمن پنج نفره) در بمبئی است که رسیدگی به مسائل [[پارسیان]] از وظایف آن است. انجمن‌های دیگری در اروپا و آمریکای‌شمالی نیز وجود دارد، اما تقسیم شدن [[پارسیان]] به دو فرقه شاهنشاهی و قدیمی بر اثر اختلاف بر سر تقویم که از اواسط سده 12ق/18م روی داد<ref>اوشیدری، جهانگیر'''''. دانشنامه مزدیسنا'''''. تهران: 1371، نشر مرکز، ص370.</ref> در تأسیس‌چنین انجمن‌هایی تأثیرگذار بوده است. مهم‌ترین جشن پارسیان به مانند سایز [[زرتشتی، دین|زردشتیان]] جشن نوروز است و جشن‌های دیگر ایرانی را نیز با شکوه تمام برگزار می‌کنند. [[پارسیان]] اکنون در اروپا، آمریکا، [https://dmelal.ir/index.php?title=%D9%BE%D8%A7%DA%A9%D8%B3%D8%AA%D8%A7%D9%86 پاکستان]، شیخ‌نشین‌های خلیج‌فارس، آفریقا پراکنده‌اند اما پایگاه اصلی آنان بمبئی در هند می‌باشند و با زردشتیان [[ایران]] روابط خود را قطع نکردند.  
مجاورت طولانی [[پارسیان]] با هندوان باعث شد که در یکدیگر تأثیراتی بگذارند، نهضت آذرکیوان که [[زرتشتی، دین|دیانت زردشتی]] را با ریاضت هندی، عقاید نو افلاطونی، [[دین یهودی|یهودی]]، [[مسیحی، دین|مسیحی]]، [[مانوی، دین|مانوی]] و [[اسلام]] درآمیخت و مذهبی نو معروف به آئین آذر کیوان بنیان نهاد گونه‌ای از این تأثیر و تأثر پارسیان در هند است<ref>مجتبایی، فتح‌الله. «آذرکیوان»، '''''دایرهالمعارف بزرگ اسلامی'''''. تهران: 1369، بنیاد دایرهالمعارف بزرگ اسلامی، ج1، ص259-247.</ref>. مهم‌ترین نهاد رسمی [[پارسیان]] پنجایت[Pandjait] (انجمن پنج نفره) در بمبئی است که رسیدگی به مسائل [[پارسیان]] از وظایف آن است. انجمن‌های دیگری در اروپا و آمریکای‌شمالی نیز وجود دارد، اما تقسیم شدن [[پارسیان]] به دو فرقه شاهنشاهی و قدیمی بر اثر اختلاف بر سر تقویم که از اواسط سده 12ق/18م روی داد<ref>اوشیدری، جهانگیر'''''. دانشنامه مزدیسنا'''''. تهران: 1371، نشر مرکز، ص370.</ref> در تأسیس‌چنین انجمن‌هایی تأثیرگذار بوده است. مهم‌ترین جشن پارسیان به مانند سایز [[زرتشتی، دین|زردشتیان]] جشن نوروز است و جشن‌های دیگر ایرانی را نیز با شکوه تمام برگزار می‌کنند. [[پارسیان]] اکنون در اروپا، آمریکا، [https://dmelal.ir/index.php?title=%D9%BE%D8%A7%DA%A9%D8%B3%D8%AA%D8%A7%D9%86 پاکستان]، شیخ‌نشین‌های خلیج‌فارس، آفریقا پراکنده‌اند اما پایگاه اصلی آنان بمبئی در هند می‌باشند و با زردشتیان [[ایران]] روابط خود را قطع نکردند.  


== نیز نگاه کنید به ==
== نیز نگاه کنید به ==
خط ۱۱: خط ۱۱:
* [[پارسیان]]
* [[پارسیان]]
* [[زرتشتی، دین]]
* [[زرتشتی، دین]]
* [[مانوی، دین]]
* [[مسیحی، دین]]
* [[دین یهودی]]


== مآخذ ==
== مآخذ ==
خط ۱۹: خط ۲۲:


== نویسنده مقاله ==
== نویسنده مقاله ==
حسن شیخ
[[رده:تاریخ]]
[[رده:تاریخ و باستان شناسی]]

نسخهٔ کنونی تا ‏۱۰ مهٔ ۲۰۲۵، ساعت ۱۹:۵۱

پارسیان، قومی ایرانی با مذهب زردشتی و از مهاجران ایران به هند در سده 2 قمری.

با فتح ایران به دست مسلمانان 21ق / 642م. برخی از مزدیسنان از دژ سنجان در خواف نیشابور برای «پاسداری از دین نیاکان خود»[۱] به هرمز و از راه دریایی خلیج فارس به گجرات هند رفتند و به پارسیان شهرت یافتند[۲]. بعدها شاعری بهدین به نام قباد نوساری[Navsari] این واقعه را در قصه سنجان ( ؟ ق / 1600م) به زبان حماسی آورد. از آنجا که پارسیان در انجام برخی آداب دینی تردید داشتند با زرتشتیان ایران مکاتبه کردند. اکبر شاه گورکانی که به گفت و گوی ادیان علاقه‌مند بود راه را بر آنان هموار ساخت[۳].

اگر چه پارسیان در سده یازدهم قمری برابر میلادی به همکاری با استعمارگران پرتغالی و انگلیسی به ویژه در بمبئی پرداختند اما در سده دوازدهم برابر میلادی در سازندگی بمبئی تأثیر فراوان گذاردند که بنای اسکله، کارخانه نخ‌تابی و تشکیل نخستین نهاد پارسیان از اقدامات آنان بود[۴]. پارسیان در قرار گرفتن هند در مسیر انقلاب صنعتی و ورود مدرنیسم به آن کشور و تبدیل کردن هند به نیروی اقتصادی و صنعتی تأثیر‌گذار بودند. اگر چه پارسیان در آغاز سده بیستم میلادی رهبری جامعه زردشتیان را عهده‌دار بودند اما با استقلال هند و پاکستان اهمیت اقتصادی و نفوذ سیاسی آنان افول کرد و به اروپا، آمریکای‌شمالی و استرالیا مهاجرت کردند. پارسیان با توانایی مالی که دارند در مطالعات ایران‌شناسی، انتشار متون اوستایی و پهلوی، کمک به کرسی‌های ایران‌پژوهی و تأسیس آن‌ها کوشا هستند[۵].

مجاورت طولانی پارسیان با هندوان باعث شد که در یکدیگر تأثیراتی بگذارند، نهضت آذرکیوان که دیانت زردشتی را با ریاضت هندی، عقاید نو افلاطونی، یهودی، مسیحی، مانوی و اسلام درآمیخت و مذهبی نو معروف به آئین آذر کیوان بنیان نهاد گونه‌ای از این تأثیر و تأثر پارسیان در هند است[۶]. مهم‌ترین نهاد رسمی پارسیان پنجایت[Pandjait] (انجمن پنج نفره) در بمبئی است که رسیدگی به مسائل پارسیان از وظایف آن است. انجمن‌های دیگری در اروپا و آمریکای‌شمالی نیز وجود دارد، اما تقسیم شدن پارسیان به دو فرقه شاهنشاهی و قدیمی بر اثر اختلاف بر سر تقویم که از اواسط سده 12ق/18م روی داد[۷] در تأسیس‌چنین انجمن‌هایی تأثیرگذار بوده است. مهم‌ترین جشن پارسیان به مانند سایز زردشتیان جشن نوروز است و جشن‌های دیگر ایرانی را نیز با شکوه تمام برگزار می‌کنند. پارسیان اکنون در اروپا، آمریکا، پاکستان، شیخ‌نشین‌های خلیج‌فارس، آفریقا پراکنده‌اند اما پایگاه اصلی آنان بمبئی در هند می‌باشند و با زردشتیان ایران روابط خود را قطع نکردند.

نیز نگاه کنید به

مآخذ

  1. زرین کوب، عبدالحسین. «فتح ایران به دست اعراب و پی‌آمد آن»، تاریخ ایران دانشگاه کمبریج. به کوشش  ر. ن. فرای، ترجمه حسن انوشه. تهران: 1363، امیرکبیر، ج4، ص34.
  2. Hinnells. J. R. "persis", Encyclopedia of Islamn, Vol 5, p 273.
  3. بویس، مری. زردشتیان. ترجمه عسگر بهرامی، تهران: 1381، ققنوس، ص209-205.
  4. منفرد، افسانه. «پارسیان»، دانشنامه جهان اسلام. تهران: 1379، بنیاد دایرهالمعارف بزرگ اسلامی، ج5، ص391.
  5. آبادیان، فرهاد. «سهم پارسیان هند در نگهداری فرهنگ ایران»، مجله هنر و مردم. سال 16،  شماره 181،  آبان 1356، ص59.
  6. مجتبایی، فتح‌الله. «آذرکیوان»، دایرهالمعارف بزرگ اسلامی. تهران: 1369، بنیاد دایرهالمعارف بزرگ اسلامی، ج1، ص259-247.
  7. اوشیدری، جهانگیر. دانشنامه مزدیسنا. تهران: 1371، نشر مرکز، ص370.

منبع اصلی

سازمان فرهنگ و ارتباطات اسلامی، مرکز مطالعات راهبردی روابط فرهنگی (1398). دانشنامه ایران. تهران: موسسه فرهنگی هنری و انتشارات بین المللی الهدی،

نویسنده مقاله

حسن شیخ