پرش به محتوا

ایل سنجابی: تفاوت میان نسخه‌ها

از ویکی ایران
Samei (بحث | مشارکت‌ها)
صفحه‌ای تازه حاوی «'''سنجابي''' (سنجاوي)، از ايلات كرد پراكنده در كرمانشاه. دربارة وجه تسمية اين ايل نظرات مختلفي وجود دارد كه همة آنها بر مبناي فقه‌اللغة عاميانه است. مثلاً برخي به نقل از خود مردم ايل، بر تن داشتن جامه‌اي با آستر پوست سنجاب را علت نام‌گذاري ايل...» ایجاد کرد
 
Samei (بحث | مشارکت‌ها)
 
(۲ نسخهٔ میانیِ ایجادشده توسط همین کاربر نشان داده نشد)
خط ۱: خط ۱:
'''سنجابي''' (سنجاوي)، از ايلات كرد پراكنده در كرمانشاه.  
'''سنجابی''' (سنجاوی)، از ایلات [[کرد و پیوستگی نژادی و تاریخی او|کرد]] پراکنده در [[کرمانشاه]].  


دربارة وجه تسمية اين ايل نظرات مختلفي وجود دارد كه همة آنها بر مبناي فقه‌اللغة عاميانه است. مثلاً برخي به نقل از خود مردم ايل، بر تن داشتن جامه‌اي با آستر پوست سنجاب را علت نام‌گذاري ايل سنجابي مي‌دانند.<sup>1</sup>  
درباره وجه تسمیه این ایل نظرات مختلفی وجود دارد که همه آنها بر مبنای فقه‌اللغه عامیانه است. مثلاً برخی به نقل از خود مردم ایل، بر تن داشتن جامه‌ای با آستر پوست سنجاب را علت نام‌گذاری ایل سنجابی می‌دانند<ref>سلطانی، محمدعلی. '''''ایلات و طوایف کرمانشاهان'''''. تهران: 1372، جلد 2، ص. 835-836.</ref>.


سنجابي‌ها در گذشته در منطقة فارس و نزديك شيراز به سر مي‌بردند. در زمان نادرشاه افشار آنها را به نواحي كرمانشاه و جوانرود كوچاندند و به ابواب جمعي ايلات زنگنه و گوران پيوستند؛ حسن خان سنجابي با تشكيل سازمان ايلي مستقلي در 1287ق / ؟؟؟؟ م، توانست ايل سنجابي را از گوران و زنگنه جدا كند.<sup>2</sup>
سنجابی‌ها در گذشته در منطقه [[استان فارس|فارس]] و نزدیک [[شیراز]] به سر می‌بردند. در زمان [[نادرشاه افشار]] آنها را به نواحی [[کرمانشاه]] و جوانرود کوچاندند و به ابواب جمعی ایلات زنگنه و گوران پیوستند؛ حسن خان سنجابی با تشکیل سازمان ایلی مستقلی در 1287ق / ؟؟؟؟ م، توانست ایل سنجابی را از گوران و زنگنه جدا کند<ref>سلطانی، محمدعلی. '''''ایلات و طوایف کرمانشاهان'''''. تهران: 1372، جلد 2، ص 829-840.   </ref>.


ايل سنجابي در مناطق اطراف كرمانشاه و جلگة ماهي‌دشت در سرزميني به نام سنجابي سكونت دارند. سنجابي‌ها اكثراً يكجانشين شده‌اند و شماري از آنها در مناطق ماهي‌دشت و جوانرود و سرزمين‌هاي جنوب رود حلوان در دهستان‌هاي شهرستان‌هاي پاوه، قصر شيرين، اسلام آباد غرب، جوانرود، سر پل ذهاب استان كرمانشاه و دهستان‌هاي شهرستان شيروان و چرداول استان ايلام ييلاق و قشلاق مي‌كنند.<sup>3</sup>
ایل سنجابی در مناطق اطراف [[کرمانشاه]] و جلگه ماهی‌دشت در سرزمینی به نام سنجابی سکونت دارند. سنجابی‌ها اکثراً یکجانشین شده‌اند و شماری از آنها در مناطق ماهی‌دشت و جوانرود و سرزمین‌های جنوب رود حلوان در دهستان‌های شهرستان‌های پاوه، [[قصر شیرین]]، اسلام آباد غرب، جوانرود، سر پل ذهاب [[استان کرمانشاه]] و دهستان‌های شهرستان شیروان و چرداول [[استان ایلام]] ییلاق و قشلاق می‌کنند<ref>'''''سرشماری اجتماعی، اقتصادی عشایر کوچنده 1377، جمعیت عشایری دهستان‌ها'''''. تهران: 1378، ص 41، 133-139.</ref>.


ايل سنجابي از 18 تيره و چند طايفه تشكيل شده است. همة خوانين سنجابي از تيرة بزرگ و مهم چالاوي (چالابي) برخاسته‌اند.<sup>4</sup>
ایل سنجابی از 18 تیره و چند طایفه تشکیل شده است. همه خوانین سنجابی از تیره بزرگ و مهم چالاوی (چالابی) برخاسته‌اند<ref>سلطانی، محمدعلی. '''''ایلات و طوایف کرمانشاهان'''''. تهران: 1372، جلد 2، ص. 829-835. </ref>. آمار مختلفی از جمعیت سنجابی‌ها گزارش شده است<ref>افشار سیستانی، ایرج. '''''ایل‌ها، چادرنشینان، و طوایف عشایری ایران'''''. تهران: 1366، جلد 1، ص 265.</ref>. از این رو از جمعیت کنونی سنجابی‌ها اطلاع دقیقی در دست نیست. شمار کوچندگان ایل سنجابی را در 1377ش 767 خانوار و 5032 نفر داده‌اند<ref>'''''سرشماری اجتماعی، اقتصادی عشایر کوچنده 1377، نتایج تفصیلی'''''. تهران: 1378، ص 17.</ref>.


آمار مختلفي از جمعيت سنجابي‌ها گزارش شده است.<sup>5</sup> از اين رو از جمعيت كنوني سنجابي‌ها اطلاع دقيقي در دست نيست. شمار كوچندگان ايل سنجابي را در 1377ش 767 خانوار و 5032 نفر داده‌اند.<sup>6</sup>
سنجابی‌ها اکثراً اهل [[حق]] هستند<ref>ادموندز، سیسیل جی. '''''کردها، ترک‌ها، عرب‌ها'''''. ترجمه ابراهیم یونسی، تهران: 1367، ص 212.</ref><ref>سلطانی، محمدعلی. '''''ایلات و طوایف کرمانشاهان'''''. تهران: 1372، جلد 2، ص. 829. </ref>. حاصلخیزی جلگه ماهی‌دشت اقتصاد پر رونقی برای معیشت سنجابی‌ها به بار آورده است. کشاورزی و باغداری و دامپروری و صنایع دستی مانند جاجیم و فرش... از مشاغل عمده سنجابی‌هاست<ref>افشار سیستانی، ایرج. '''''ایل‌ها، چادرنشینان، و طوایف عشایری ایران'''''. تهران: 1366، جلد1، ص. 282. </ref><ref>'''''ایرانشهر، نشریه شماره 22 کمیسیون ملی یونسکو در ایران'''''. تهران: 1342،  جلد 1، ص. 137.</ref>.


سنجابي‌ها اكثراً اهل حق هستند.<sup>7</sup> حاصلخيزي جلگة ماهي‌دشت اقتصاد پر رونقي براي معيشت سنجابي‌ها به بار آورده است. كشاورزي و باغداري و دامپروري و صنايع دستي مانند جاجيم و فرش... از مشاغل عمدة سنجابي‌هاست.<sup>8</sup>
== نیز نگاه کنید به ==


'''مآخذ:'''
* [[استان کرمانشاه]]
* [[کردی]]
* [[استان ایلام]]


1-    سلطاني، محمدعلي. '''''ايلات و طوايف كرمانشاهان'''''. تهران: 1372، ج 2/835-836.
== مآخذ ==
 
<references />
2-    همو. '''''همان'''''. 2/829، 840.
 
3-    '''''سرشماري اجتماعي، اقتصادي عشاير كوچنده 1377، جمعيت عشايري دهستان‌ها'''''. تهران: 1378، ص 41، 133-139.
 
4-    سلطاني، محمدعلي. '''''همان'''''. 2/829-835.
 
5-    افشار سيستاني، ايرج. '''''ايل‌ها، چادرنشينان، و طوايف عشايري ايران'''''. تهران: 1366، ص 1/265.
 
6-    '''''سرشماري اجتماعي، اقتصادي عشاير كوچنده 1377، نتايج تفصيلي'''''. تهران: 1378، ص 17.
 
7-    ادموندز، سيسيل جي. '''''كردها، ترك‌ها، عرب‌ها'''''. ترجمة ابراهيم يونسي، تهران: 1367، ص 212؛ سلطاني، محمدعلي. '''''همان'''''. 2/829.
 
8-    افشار سيستاني، ايرج. '''''همان'''''. 1/282؛ '''''ايرانشهر، نشرية شمارة 22 كميسيون ملي يونسكو در ايران'''''. تهران: 1342، ص 1/137.


== منبع اصلی ==
[https://icro.ir/ سازمان فرهنگ و ارتباطات اسلامی، مرکز مطالعات راهبردی روابط فرهنگی] (1398). دانشنامه ایران. تهران: [https://alhoda.ir/ موسسه فرهنگی هنری و انتشارات بین المللی الهدی]،


== نویسنده مقاله ==
معصومه ابراهیمی
معصومه ابراهیمی
[[رده:جامعه و نظام اجتماعی]]
[[رده:مردم شناسی]]

نسخهٔ کنونی تا ‏۱۹ مهٔ ۲۰۲۵، ساعت ۱۵:۲۰

سنجابی (سنجاوی)، از ایلات کرد پراکنده در کرمانشاه.

درباره وجه تسمیه این ایل نظرات مختلفی وجود دارد که همه آنها بر مبنای فقه‌اللغه عامیانه است. مثلاً برخی به نقل از خود مردم ایل، بر تن داشتن جامه‌ای با آستر پوست سنجاب را علت نام‌گذاری ایل سنجابی می‌دانند[۱].

سنجابی‌ها در گذشته در منطقه فارس و نزدیک شیراز به سر می‌بردند. در زمان نادرشاه افشار آنها را به نواحی کرمانشاه و جوانرود کوچاندند و به ابواب جمعی ایلات زنگنه و گوران پیوستند؛ حسن خان سنجابی با تشکیل سازمان ایلی مستقلی در 1287ق / ؟؟؟؟ م، توانست ایل سنجابی را از گوران و زنگنه جدا کند[۲].

ایل سنجابی در مناطق اطراف کرمانشاه و جلگه ماهی‌دشت در سرزمینی به نام سنجابی سکونت دارند. سنجابی‌ها اکثراً یکجانشین شده‌اند و شماری از آنها در مناطق ماهی‌دشت و جوانرود و سرزمین‌های جنوب رود حلوان در دهستان‌های شهرستان‌های پاوه، قصر شیرین، اسلام آباد غرب، جوانرود، سر پل ذهاب استان کرمانشاه و دهستان‌های شهرستان شیروان و چرداول استان ایلام ییلاق و قشلاق می‌کنند[۳].

ایل سنجابی از 18 تیره و چند طایفه تشکیل شده است. همه خوانین سنجابی از تیره بزرگ و مهم چالاوی (چالابی) برخاسته‌اند[۴]. آمار مختلفی از جمعیت سنجابی‌ها گزارش شده است[۵]. از این رو از جمعیت کنونی سنجابی‌ها اطلاع دقیقی در دست نیست. شمار کوچندگان ایل سنجابی را در 1377ش 767 خانوار و 5032 نفر داده‌اند[۶].

سنجابی‌ها اکثراً اهل حق هستند[۷][۸]. حاصلخیزی جلگه ماهی‌دشت اقتصاد پر رونقی برای معیشت سنجابی‌ها به بار آورده است. کشاورزی و باغداری و دامپروری و صنایع دستی مانند جاجیم و فرش... از مشاغل عمده سنجابی‌هاست[۹][۱۰].

نیز نگاه کنید به

مآخذ

  1. سلطانی، محمدعلی. ایلات و طوایف کرمانشاهان. تهران: 1372، جلد 2، ص. 835-836.
  2. سلطانی، محمدعلی. ایلات و طوایف کرمانشاهان. تهران: 1372، جلد 2، ص 829-840.   
  3. سرشماری اجتماعی، اقتصادی عشایر کوچنده 1377، جمعیت عشایری دهستان‌ها. تهران: 1378، ص 41، 133-139.
  4. سلطانی، محمدعلی. ایلات و طوایف کرمانشاهان. تهران: 1372، جلد 2، ص. 829-835.
  5. افشار سیستانی، ایرج. ایل‌ها، چادرنشینان، و طوایف عشایری ایران. تهران: 1366، جلد 1، ص 265.
  6. سرشماری اجتماعی، اقتصادی عشایر کوچنده 1377، نتایج تفصیلی. تهران: 1378، ص 17.
  7. ادموندز، سیسیل جی. کردها، ترک‌ها، عرب‌ها. ترجمه ابراهیم یونسی، تهران: 1367، ص 212.
  8. سلطانی، محمدعلی. ایلات و طوایف کرمانشاهان. تهران: 1372، جلد 2، ص. 829.
  9. افشار سیستانی، ایرج. ایل‌ها، چادرنشینان، و طوایف عشایری ایران. تهران: 1366، جلد1، ص. 282.
  10. ایرانشهر، نشریه شماره 22 کمیسیون ملی یونسکو در ایران. تهران: 1342، جلد 1، ص. 137.

منبع اصلی

سازمان فرهنگ و ارتباطات اسلامی، مرکز مطالعات راهبردی روابط فرهنگی (1398). دانشنامه ایران. تهران: موسسه فرهنگی هنری و انتشارات بین المللی الهدی،

نویسنده مقاله

معصومه ابراهیمی