پرش به محتوا

آخوند خراسانی: تفاوت میان نسخه‌ها

از ویکی ایران
Samei (بحث | مشارکت‌ها)
بدون خلاصۀ ویرایش
Samei (بحث | مشارکت‌ها)
بدون خلاصۀ ویرایش
 
(۲ نسخهٔ میانیِ ایجادشده توسط همین کاربر نشان داده نشد)
خط ۱: خط ۱:
آخوند خراسانی، ملا محمّدكاظم (مشهد 1255ق/ 1839م ـ نجف، 1329 ق / 1911 م)، فقیه اصولی، مرجع تقلید شیعیان جهان و رهبر سیاسی در عصر مشروطیت. پدرش ملا حسین واعظ هراتی در مشهد سكونت داشت. تحصیلات خود را در فقه و اصول در مشهد و در فلسفه در سبزوار نزد حاج ملاهادی سبزواری و در تهران نزد میرزا ابوالحسن جلوه و دیگران تكمیل كرد.  
[[پرونده:2766.jpg|بندانگشتی|آخوند خراسانی، قابل بازیابی از https://historydocuments.ir/?page=post&id=2766]]
آخوند خراسانی، ملا محمّدكاظم (مشهد 1255ق/ 1839م ـ نجف، 1329 ق / 1911 م)، فقیه اصولی، مرجع تقلید شیعیان جهان و رهبر سیاسی در [[نهضت مشروطه|عصر مشروطیت]]. پدرش ملا حسین واعظ هراتی در [[مشهد]] سكونت داشت. تحصیلات خود را در فقه و اصول در [[مشهد]] و در فلسفه در سبزوار نزد حاج ملاهادی سبزواری و در [[استان تهران|تهران]] نزد [[میرزا ابوالحسن جلوه]] و دیگران تكمیل كرد.  


در 1278 ق / 1861ـ1862 م. به نجف رفت و نخست از محضر شیخ مرتضی انصاری و سپس از محضر میرزا محمدحسن شیرازی بهره گرفت. بعد از نیل به درجه اجتهاد در نجف به تدریس پرداخت. قدرت تحقیق، حسن تقریر و رسایی و شیوایی بیان او در تدریس موجب شد كه بیش از هزار طالب علم در درس او حاضر شوند. پس از فوت میرزای شیرازی به مقام مرجعیت تامه رسید<ref>امین، محسن. '''''اعیان الشیعه'''''. بیروت: دارالتعارف، 1403 ق، ج 9، ص 5 ـ6</ref><ref>عبدالرحیم، محمّدعلی. '''المصلح المجاهد'''. نجف: 1390 ق</ref><ref>شهرستانی، هبة‌الدین.  '''سیر العوالم فی احوال شیخنا الكاظم'''. بغداد، بی‌تا.</ref>.
در 1278 ق / 1861ـ1862 م. به نجف رفت و نخست از محضر شیخ مرتضی انصاری و سپس از محضر میرزا محمدحسن شیرازی بهره گرفت. بعد از نیل به درجه اجتهاد در نجف به تدریس پرداخت. قدرت تحقیق، حسن تقریر و رسایی و شیوایی بیان او در تدریس موجب شد كه بیش از هزار طالب علم در درس او حاضر شوند. پس از فوت [[آیت الله میرزای شیرازی|میرزای شیرازی]] به مقام مرجعیت تامه رسید<ref>امین، محسن. '''''اعیان الشیعه'''''. بیروت: دارالتعارف، 1403 ق، ج 9، ص 5 ـ6</ref><ref>عبدالرحیم، محمّدعلی. '''المصلح المجاهد'''. نجف: 1390 ق</ref><ref>شهرستانی، هبه الدین.  '''سیر العوالم فی احوال شیخنا الكاظم'''. بغداد، بی‌تا.</ref>.


آخوند خراسانی در جنبش مشروطیت بزرگ‌ترین پشتیبان روحانی مشروطه‌طلبان در سطح جهانی و بین‌المللی بود و با همراهی دو مجتهد بزرگ مقیم نجف، میرزا حسین میرزا خلیل تهرانی و شیخ عبدالله مازندرانی، مشروط‌كردن حكومت مطلقه استبدادی و محدود كردن اختیارات قدرت سلطنت را براساس مبانی دینی لازم شمرد<ref>بامداد، مهدی. '''''تاریخ رجال ایران'''''. تهران: زوار، 1347ـ1353، ج 4، ص 1.</ref>. آخوند خراسانی به ویژه در تقریظی كه بر كتاب تنبیه‌الامه و تنزیه‌المله، تألیف میرزا محمّدحسین نائینی، نوشت، رسماً «اصول مشروطیت» را «مأخود... از شریعت فقه» قلمداد كرد<ref>نائینی، محمّدحسین. '''''تنبیه‌الامه'''''. چاپ سیّدمحمود طالقانی، تهران: 1334، ص 1.</ref>. در استبداد صغیر با اعلان جهاد بر محمّدعلی‌شاه منتهای سعی را برای حفظ مشروطیت مبذول داشت و خود قصد حركت به ایران را داشت كه ناگهان در 25 ذیحجه 1329 ق / 1911 م. از دنیا رفت<ref name=":0">كفایی، عبدالحسین. '''''مرگی در نور: زندگانی آخوند خراسانی'''''. تهران: زوار، 1359.</ref>.
آخوند خراسانی در [[انقلاب مشروطه|جنبش مشروطیت]] بزرگ‌ترین پشتیبان روحانی مشروطه‌طلبان در سطح جهانی و بین‌المللی بود و با همراهی دو مجتهد بزرگ مقیم نجف، میرزا حسین میرزا خلیل تهرانی و شیخ عبدالله مازندرانی، مشروط‌كردن حكومت مطلقه استبدادی و محدود كردن اختیارات قدرت سلطنت را براساس مبانی دینی لازم شمرد<ref>بامداد، مهدی. '''''تاریخ رجال ایران'''''. تهران: زوار، 1347ـ1353، ج 4، ص 1.</ref>. آخوند خراسانی به ویژه در تقریظی كه بر كتاب تنبیه‌الامه و تنزیه‌المله، تألیف میرزا محمّدحسین نائینی، نوشت، رسماً «اصول مشروطیت» را «مأخود... از شریعت فقه» قلمداد كرد<ref>نائینی، محمّدحسین. '''''تنبیه‌الامه'''''. چاپ سیّدمحمود طالقانی، تهران: 1334، ص 1.</ref>. در استبداد صغیر با اعلان جهاد بر [[محمد علی شاه|محمّدعلی‌شاه]] منتهای سعی را برای حفظ [[نهضت مشروطه|مشروطیت]] مبذول داشت و خود قصد حركت به ایران را داشت كه ناگهان در 25 ذیحجه 1329 ق / 1911 م. از دنیا رفت<ref name=":0">كفایی، عبدالحسین. '''''مرگی در نور: زندگانی آخوند خراسانی'''''. تهران: زوار، 1359.</ref>.


آثار مكتوب آخوند خراسانی فراوان‌اند، مهم‌ترین تألیف وی كفایه در علم اصول فقه است كه معتبر‌ترین متن درسی حوزه‌های علمیه در ایران و عراق به‌شمار می‌رود. دیگر تألیفات او عبارتند از: تعلیقه بر رسائل و مكاسب شیخ مرتضی انصاری، الفوائد الفقهیه و الاصولیه، تكمله التبصره (شرح تبصره‌المتعلمین علامه حلّی) و حواشی بر اسفار و منظومه<ref name=":0" />.
آثار مكتوب آخوند خراسانی فراوان‌اند، مهم‌ترین تألیف وی كفایه در علم اصول فقه است كه معتبر‌ترین متن درسی حوزه‌های علمیه در [[ایران]] و [https://dmelal.ir/index.php?title=%D8%B9%D8%B1%D8%A7%D9%82 عراق] به‌شمار می‌رود. دیگر تألیفات او عبارتند از: تعلیقه بر رسائل و مكاسب شیخ مرتضی انصاری، الفوائد الفقهیه و الاصولیه، تكمله التبصره (شرح تبصره‌المتعلمین علامه حلّی) و حواشی بر اسفار و منظومه<ref name=":0" />.


== نیز نگاه کنید به ==
== نیز نگاه کنید به ==
* [[نهضت مشروطه]]
* [[میرزا ابوالحسن جلوه]]
* [[آیت الله میرزای شیرازی]]


== مآخذ ==
== مآخذ ==
<references />
== منبع اصلی ==
[https://icro.ir/ سازمان فرهنگ و ارتباطات اسلامی، مرکز مطالعات راهبردی روابط فرهنگی] (1398). دانشنامه ایران. تهران: [https://alhoda.ir/ موسسه فرهنگی هنری و انتشارات بین المللی الهدی]،
== نویسنده مقاله ==
سیدحسن امین
[[رده:علوم اسلامی و حقوق فقهی]]

نسخهٔ کنونی تا ‏۴ مهٔ ۲۰۲۵، ساعت ۱۵:۰۴

آخوند خراسانی، قابل بازیابی از https://historydocuments.ir/?page=post&id=2766

آخوند خراسانی، ملا محمّدكاظم (مشهد 1255ق/ 1839م ـ نجف، 1329 ق / 1911 م)، فقیه اصولی، مرجع تقلید شیعیان جهان و رهبر سیاسی در عصر مشروطیت. پدرش ملا حسین واعظ هراتی در مشهد سكونت داشت. تحصیلات خود را در فقه و اصول در مشهد و در فلسفه در سبزوار نزد حاج ملاهادی سبزواری و در تهران نزد میرزا ابوالحسن جلوه و دیگران تكمیل كرد.

در 1278 ق / 1861ـ1862 م. به نجف رفت و نخست از محضر شیخ مرتضی انصاری و سپس از محضر میرزا محمدحسن شیرازی بهره گرفت. بعد از نیل به درجه اجتهاد در نجف به تدریس پرداخت. قدرت تحقیق، حسن تقریر و رسایی و شیوایی بیان او در تدریس موجب شد كه بیش از هزار طالب علم در درس او حاضر شوند. پس از فوت میرزای شیرازی به مقام مرجعیت تامه رسید[۱][۲][۳].

آخوند خراسانی در جنبش مشروطیت بزرگ‌ترین پشتیبان روحانی مشروطه‌طلبان در سطح جهانی و بین‌المللی بود و با همراهی دو مجتهد بزرگ مقیم نجف، میرزا حسین میرزا خلیل تهرانی و شیخ عبدالله مازندرانی، مشروط‌كردن حكومت مطلقه استبدادی و محدود كردن اختیارات قدرت سلطنت را براساس مبانی دینی لازم شمرد[۴]. آخوند خراسانی به ویژه در تقریظی كه بر كتاب تنبیه‌الامه و تنزیه‌المله، تألیف میرزا محمّدحسین نائینی، نوشت، رسماً «اصول مشروطیت» را «مأخود... از شریعت فقه» قلمداد كرد[۵]. در استبداد صغیر با اعلان جهاد بر محمّدعلی‌شاه منتهای سعی را برای حفظ مشروطیت مبذول داشت و خود قصد حركت به ایران را داشت كه ناگهان در 25 ذیحجه 1329 ق / 1911 م. از دنیا رفت[۶].

آثار مكتوب آخوند خراسانی فراوان‌اند، مهم‌ترین تألیف وی كفایه در علم اصول فقه است كه معتبر‌ترین متن درسی حوزه‌های علمیه در ایران و عراق به‌شمار می‌رود. دیگر تألیفات او عبارتند از: تعلیقه بر رسائل و مكاسب شیخ مرتضی انصاری، الفوائد الفقهیه و الاصولیه، تكمله التبصره (شرح تبصره‌المتعلمین علامه حلّی) و حواشی بر اسفار و منظومه[۶].

نیز نگاه کنید به

مآخذ

  1. امین، محسن. اعیان الشیعه. بیروت: دارالتعارف، 1403 ق، ج 9، ص 5 ـ6
  2. عبدالرحیم، محمّدعلی. المصلح المجاهد. نجف: 1390 ق
  3. شهرستانی، هبه الدین.  سیر العوالم فی احوال شیخنا الكاظم. بغداد، بی‌تا.
  4. بامداد، مهدی. تاریخ رجال ایران. تهران: زوار، 1347ـ1353، ج 4، ص 1.
  5. نائینی، محمّدحسین. تنبیه‌الامه. چاپ سیّدمحمود طالقانی، تهران: 1334، ص 1.
  6. ۶٫۰ ۶٫۱ كفایی، عبدالحسین. مرگی در نور: زندگانی آخوند خراسانی. تهران: زوار، 1359.

منبع اصلی

سازمان فرهنگ و ارتباطات اسلامی، مرکز مطالعات راهبردی روابط فرهنگی (1398). دانشنامه ایران. تهران: موسسه فرهنگی هنری و انتشارات بین المللی الهدی،

نویسنده مقاله

سیدحسن امین