آسوریان: تفاوت میان نسخه‌ها

نسخهٔ کنونی تا ‏۸ مهٔ ۲۰۲۵، ساعت ۲۱:۵۰

آسوریان، از گروه‌های قومی ساکن در ایران و برخی کشورهای دیگر که هویت، فرهنگ و تاریخ مختص به خود دارند. جمعیت آسوریان جهان را بین 300.000 تا حدود یک میلیون نفر تخمین زده‌اند که در ایران، عراق، ترکیه، اروپا، امریکا و اتحاد جماهیر شوروی سابق زندگی می کنند. آسوریان ایران تا پیش از انقلاب بین 70.000 تا 90.000 نفر بوده‌اند^[۱].

آسوریان ایران بیشتر در مناطق تهران، ارومیه، اهواز، باختران، همدان، قزوین، اصفهان، تبریز و سلماس پراکنده‌اند. آسوریان در مناطق کوهستانی عراق و ترکیه نیز سکونت دارند^[۲].

آسوریان اصلاً مسیحیان سریانی زبان و از نژاد سامی هستند. برخی آن‌ها را از نسل آشوریان کهن و برخی آن‌ها را از قوم سریانی میدانند. آسوریان به چند فرقه تقسیم میشوند: گروهی که به اعتقادات نسطوری پایبندند (نسطوریان)، آسوریان یعقوبی مونوفیزیت (یعقوبیه)، آسوریان وابسته به کلیسای رم (کلدانیان)، اسوریان ارتودکس یونانی و پروتستانت انجیلی و آسوریان یهودی آرامی زبان که در نواحی سلماس زندگی میکنند و از سابقه تاریخیشان اطلاع دقیقی در دست نیست^[۲]^[۳]. زبان آسوریان از خانواده زبان‌های سامی (حامی ـ سامی) است و به آرامی تلمود بابلی و مندایی نزدیک است^[۴]^[۵].

زبان آسوری معاصر در ایران، گویش مردم اطراف دریاچه اورمیه است. در 1256ق / 1840م هیأت‌های تبلیغی مسیحی در این منطقه به فعالیت‌های فرهنگی پرداختند و چند مدرسه و یک چاپخانه در آن‌جا تأسیس کردند. از آن پس خط سریانی نسطوری که تنها برای مقاصد دینی به کار میرفت کاربرد عمومی یافت. اما به جهت اختلاف دو فرقه نسطوری و یعقوبی 2 نوع خط رواج پدید آمد^[۶].

آسوریان همواره تاریخی پر فراز و نشیب داشته‌اند و اغلب به جهت داعیه استقلال جنگ و خونریزیهای زیادی را پشت سر نهاده‌اند. بیش‌تر اوقات با همسایگان کرد خود در جنگ و ستیز بودند. مبلغان بیگانه از اوایل قرن 19 به درگیریهای کردان و آسوریها اشاره کرده‌اند در کشاکش‌های 1257ق / 1841م آسوریها از گردان شکست خوردند و در درگیری 1263ق / 1847م 10.000 آسوری کشته شد^[۷].

در جنگ جهانی اول آسوریان با روس‌ها متحد شدند و علیه عثمانیان به جنگ پرداختند. پس از فروپاشی حکومت روسیه تزاری به حمایت انگلستان علیه نیروهای ترک و کرد به مبارزه پرداختند. در حقیقت آسوریان خواهان بازگشت به سرزمینی که آن را سرزمین اجدادی خود میدانند و مناطقی از کردستان و عراق را شامل میشود، و تشکیل دولتی مستقل بودند. جامعه ملل در 1344ق / 1925م منطقه شمالی موصل را مسکن آسوریان دانست و دولت خودمختار آن‌ها را در آن سرزمین اعلام کرد. اما دولت عراق این حکم را نپذیرفت و به قتل عام و غارت و ویران کردن روستاهای آسوریان پرداخت که البته موجب بازگشت آسوریان به مساکن قدیم خود در غرب دریاچه ارومیه شدند^[۸]^[۹]^[۱۰]. بنا بر قانون اساسی جمهوری اسلامی ایران، آسوریها همچون دیگر اقلیت‌های اهل کتاب از حقوق شهروندی خاص و آزادی اجرای مراسم دینی برخوردارند. در مجلس شورای اسلامی نیز آسوریها نماینده دارند^[۱۱].

نیز نگاه کنید

مآخذ

↑ دایره المعارف بزرگ شوروی.
↑ ^۲٫۰ ^۲٫۱ Tsereteli, K. G., The Modern Assyrian Language, Moscow, 1978. p 16- 17.
↑ فیلد، هنری. مردم‌شناسی ایران. ترجمه عبدالله فریار، تهران: 1343، ص.59.
↑ دایره المعارف آمریکانا. ذیل زبان‌های آرامی و سامی.
↑ Tsereteli, K. G., The Modern Assyrian Language, Moscow, 1978. p 16,
↑ Tsereteli, K. G., The Modern Assyrian Language, Moscow, 1978, P. 18.
↑ Waterfield, Robin E, Christians in Persia, London, 1973, P. 106, 107, 130.
↑ امیره، منشی، س. حقوق پایمال شده اسوریها به دست دولت بریتانیا. تهران: اشتار، 1362، ص 88.
↑ بهار، محمدتقی. تاریخ مختصر احزاب سیاسی. ج 1، تهران: 1357، ص 279.
↑ رامسینی، بانیپال. قتل عام اشوریان. تهران: ایلونا، 1361، ص 25-45.
↑ قانون اساسی جمهوری اسلامی ایران. اصل 13.

منبع اصلی

سازمان فرهنگ و ارتباطات اسلامی، مرکز مطالعات راهبردی روابط فرهنگی (1398). دانشنامه ایران. تهران: موسسه فرهنگی هنری و انتشارات بین المللی الهدی،

نویسنده مقاله

مسعود جلالی مقدم

تلخیص از مقاله اسوریان دایره المعارف بزرگ اسلامی

تلخیص‌کننده: معصومه ابراهیمی

[1] دایره المعارف بزرگ شوروی.

[:0-2] ۲٫۰ ^۲٫۱ Tsereteli, K. G., The Modern Assyrian Language, Moscow, 1978. p 16- 17.

[3] فیلد، هنری. مردم‌شناسی ایران. ترجمه عبدالله فریار، تهران: 1343، ص.59.

[4] دایره المعارف آمریکانا. ذیل زبان‌های آرامی و سامی.

[5] Tsereteli, K. G., The Modern Assyrian Language, Moscow, 1978. p 16,

[6] Tsereteli, K. G., The Modern Assyrian Language, Moscow, 1978, P. 18.

[7] Waterfield, Robin E, Christians in Persia, London, 1973, P. 106, 107, 130.

[8] امیره، منشی، س. حقوق پایمال شده اسوریها به دست دولت بریتانیا. تهران: اشتار، 1362، ص 88.

[9] بهار، محمدتقی. تاریخ مختصر احزاب سیاسی. ج 1، تهران: 1357، ص 279.

[10] رامسینی، بانیپال. قتل عام اشوریان. تهران: ایلونا، 1361، ص 25-45.

[11] قانون اساسی جمهوری اسلامی ایران. اصل 13.

[۱]

[۲]

[۳]

[۴]

[۵]

[۶]

[۷]

[۸]

[۹]

[۱۰]

[۱۱]

@@ خط ۱: / خط ۱: @@
-'''[[آسوریان|اسوریان]]'''، از گروه‌های قومی ساکن در ایران و برخی کشورهای دیگر که هویت، فرهنگ و تاریخ مختص به خود دارند.
+'''آ[[آسوریان|سوریان]]'''، از گروه‌های قومی ساکن در [[ایران]] و برخی کشورهای دیگر که هویت، فرهنگ و تاریخ مختص به خود دارند. جمعیت آسوریان جهان را بین 300.000 تا حدود یک میلیون نفر تخمین زده‌اند که در ایران، عراق، ترکیه، اروپا، امریکا و اتحاد جماهیر شوروی سابق زندگی می کنند. آسوریان ایران تا پیش از [[انقلاب اسلامی ایران|انقلاب]] بین 70.000 تا 90.000 نفر بوده‌اند<ref>'''''دایره المعارف بزرگ شوروی'''.''</ref>.
-جمعیت اسوریان جهان را بین 300.000 تا حدود یک میلیون نفر تخمین زده‌اند که در ایران، عراق، ترکیه، اروپا، امریکا و اتحاد جماهیر شوروی سابق زندگی میکنند. اسوریان ایران تا پیش از انقلاب بین 70.000 تا 90.000 نفر بوده‌اند<ref>'''''دایرهالمعارف بزرگ شوروی'''.''</ref>.
+آسوریان ایران بیشتر در مناطق [[استان تهران|تهران]]، [[ارومیه]]، [[اهواز]]، باختران، [[استان همدان|همدان]]، [[استان قزوین|قزوین]]، [[اصفهان]]، [[تبریز]] و سلماس پراکنده‌اند. آسوریان در مناطق کوهستانی [https://dmelal.ir/index.php?title=%D8%B9%D8%B1%D8%A7%D9%82 عراق] و ترکیه نیز سکونت دارند<ref name=":0">Tsereteli, K. G., '''''The Modern Assyrian Language''''', Moscow, 1978. p 16- 17.</ref>.
-اسوریان ایران بیشتر در مناطق تهران، ارومیه اهواز، باختران، همدان، قزوین، اصفهان، تبریز و سلماس پراکنده‌اند. اسوریان در مناطق کوهستانی عراق و ترکیه نیز سکونت دارند<ref>Tsereteli, K. G., '''''The Modern Assyrian Language''''', Moscow, 1978. p 16, 17.</ref>.
+آسوریان اصلاً [[مسیحی، دین|مسیحیان]] سریانی زبان و از نژاد سامی هستند. برخی آن‌ها را از نسل آشوریان کهن و برخی آن‌ها را از قوم سریانی میدانند. آسوریان به چند فرقه تقسیم میشوند: گروهی که به اعتقادات نسطوری پایبندند (نسطوریان)، آسوریان یعقوبی مونوفیزیت (یعقوبیه)، آسوریان وابسته به کلیسای رم (کلدانیان)، اسوریان ارتودکس یونانی و پروتستانت انجیلی و آسوریان یهودی آرامی زبان که در نواحی سلماس زندگی میکنند و از سابقه تاریخیشان اطلاع دقیقی در دست نیست<ref name=":0" /><ref>فیلد، هنری. '''''مردم‌شناسی ایران'''''. ترجمه عبدالله فریار، تهران: 1343، ص.59.</ref>. زبان آسوریان از خانواده زبان‌های سامی (حامی ـ سامی) است و به آرامی تلمود بابلی و مندایی نزدیک است<ref>'''''دایره المعارف آمریکانا'''''. ذیل زبان‌های آرامی و سامی.</ref><ref>Tsereteli, K. G., '''''The Modern Assyrian Language''''', Moscow, 1978. p 16,</ref>.
-اسوریان اصلاً مسیحیان سریانی زبان و از نژاد سامی هستند. برخی ان‌ها را از نسل اشوریان کهن و برخی ان‌ها را از قوم سریانی میدانند. اسوریان به چند فرقه تقسیم میشوند: گروهی که به اعتقادات نسطوری پایبندند (نسطوریان)، اسوریان یعقوبی مونوفیزیت (یعقوبیه)، اسوریان وابسته به کلیسای رم (کلدانیان)، اسوریان ارتودکس یونانی و پروتستانت انجیلی و اسوریان یهودی ارامی زبان که در نواحی سلماس زندگی میکنند و از سابقه تاریخیشان اطلاع دقیقی در دست نیست<ref>فیلد، هنری. '''''مردم‌شناسی ایران'''''. ترجمه عبدالله فریار، تهران: 1343، ص 59؛
+زبان آسوری معاصر در ایران، گویش مردم اطراف [[دریاچه ارومیه|دریاچه اورمیه]] است. در 1256ق / 1840م هیأت‌های تبلیغی مسیحی در این منطقه به فعالیت‌های فرهنگی پرداختند و چند مدرسه و یک چاپخانه در آن‌جا تأسیس کردند. از آن پس خط سریانی نسطوری که تنها برای مقاصد دینی به کار میرفت کاربرد عمومی یافت. اما به جهت اختلاف دو فرقه نسطوری و یعقوبی 2 نوع خط رواج پدید آمد<ref>Tsereteli, K. G., '''''The Modern Assyrian Language''''', Moscow, 1978,  P. 18.</ref>.
-Tsereteli, '''''Ibid'''''. P. 16, 17, 23.</ref>.
+آسوریان همواره تاریخی پر فراز و نشیب داشته‌اند و اغلب به جهت داعیه استقلال جنگ و خونریزیهای زیادی را پشت سر نهاده‌اند. بیش‌تر اوقات با همسایگان کرد خود در جنگ و ستیز بودند. مبلغان بیگانه از اوایل قرن 19 به درگیریهای کردان و آسوریها اشاره کرده‌اند در کشاکش‌های 1257ق / 1841م آسوریها از گردان شکست خوردند و در درگیری 1263ق / 1847م 10.000 آسوری کشته شد<ref>Waterfield, Robin E, '''''Christians in Persia''''', London, 1973, P. 106, 107, 130.</ref>.
-زبان اسوریان از خانواده زبان‌های سامی (حامی ـ سامی) است و به ارامی تلمود بابلی و مندایی نزدیک است<ref>Americana, ذیل زبان‌های ارامی و سامی; Tsereteli, '''''Ibid'''''. P. 16.</ref>.
+در جنگ جهانی اول آسوریان با روس‌ها متحد شدند و علیه عثمانیان به جنگ پرداختند. پس از فروپاشی [https://dmelal.ir/index.php?title=%D8%B1%D9%88%D8%B3%DB%8C%D9%87 حکومت روسیه] تزاری به حمایت انگلستان علیه نیروهای ترک و کرد به مبارزه پرداختند. در حقیقت آسوریان خواهان بازگشت به سرزمینی که آن را سرزمین اجدادی خود میدانند و مناطقی از [[استان کردستان|کردستان]] و [https://dmelal.ir/index.php?title=%D8%B9%D8%B1%D8%A7%D9%82 عراق] را شامل میشود، و تشکیل دولتی مستقل بودند. جامعه ملل در 1344ق / 1925م منطقه شمالی موصل را مسکن آسوریان دانست و دولت خودمختار آن‌ها را در آن سرزمین اعلام کرد. اما دولت [https://dmelal.ir/index.php?title=%D8%B9%D8%B1%D8%A7%D9%82 عراق] این حکم را نپذیرفت و به قتل عام و غارت و ویران کردن روستاهای آسوریان پرداخت که البته موجب بازگشت آسوریان به مساکن قدیم خود در غرب [[دریاچه ارومیه]] شدند<ref>امیره، منشی، س. '''''حقوق پایمال شده اسوریها به دست دولت بریتانیا'''''. تهران: اشتار، 1362، ص 88.</ref><ref>بهار، محمدتقی. '''''تاریخ مختصر احزاب سیاسی'''''. ج 1، تهران: 1357، ص 279.</ref><ref>رامسینی، بانیپال. '''''قتل عام اشوریان'''''. تهران: ایلونا، 1361، ص 25-45.</ref>. بنا بر [[قانون اساسی جمهوری اسلامی ایران]]، آسوریها همچون دیگر اقلیت‌های اهل کتاب از حقوق شهروندی خاص و آزادی اجرای مراسم دینی برخوردارند. در [https://www.parliran.ir/ مجلس شورای اسلامی] نیز آسوریها نماینده دارند<ref>'''''قانون اساسی جمهوری اسلامی ایران'''''. اصل 13.</ref>.
+== نیز نگاه کنید ==
-زبان اسوری معاصر در ایران، گویش مردم اطراف دریاچه اورمیه است. در 1256ق / 1840م هیأت‌های تبلیغی مسیحی در این منطقه به فعالیت‌های فرهنگی پرداختند و چند مدرسه و یک چاپخانه در ان‌جا تأسیس کردند. از ان پس خط سریانی نسطوری که تنها برای مقاصد دینی به کار میرفت کاربرد عمومی یافت. اما به جهت اختلاف دو فرقه نسطوری و یعقوبی 2 نوع خط رواج پدید امد<ref>Tsereteli, '''''Ibid'''''. P. 18.</ref>.
-اسوریان همواره تاریخی پر فراز و نشیب داشته‌اند و اغلب به جهت داعیه استقلال جنگ و خونریزیهای زیادی را پشت سر نهاده‌اند. بیش‌تر اوقات با همسایگان کرد خود در جنگ و ستیز بودند. مبلغان بیگانه از اوایل قرن 19 به درگیریهای کردان و اسوریها اشاره کرده‌اند در کشاکش‌های 1257ق / 1841م اسوریها از گردان شکست خوردند و در درگیری 1263ق / 1847م 10.000 اسوری کشته شد<ref>Waterfield, Robin E, '''''Christians in Persia''''', London, 1973, P. 106, 107, 130.</ref>.
-در جنگ جهانی اول اسوریان با روس‌ها متحد شدند و علیه عثمانیان به جنگ پرداختند. پس از فروپاشی حکومت روسیه تزاری به حمایت انگلستان علیه نیروهای ترک و کرد به مبارزه پرداختند. در حقیقت اسوریان خواهان بازگشت به سرزمینی که ان را سرزمین اجدادی خود میدانند و مناطقی از کردستان و عراق را شامل میشود، و تشکیل دولتی مستقل بودند. جامعه ملل در 1344ق / 1925م منطقه شمالی موصل را مسکن اسوریان دانست و دولت خودمختار ان‌ها را در ان سرزمین اعلام کرد. اما دولت عراق این حکم را نپذیرفت و به قتل عام و غارت و ویران کردن روستاهای اسوریان پرداخت که البته موجب بازگشت اسوریان به مساکن قدیم خود در غرب دریاچه ارومیه شدند<ref>امیره، منشی، س. '''''حقوق پایمال شده اسوریها به دست دولت بریتانیا'''''. تهران: اشتار، 1362، ص 88؛ بهار، محمدتقی. '''''تاریخ مختصر احزاب سیاسی'''''. ج 1، تهران: 1357، ص 279؛ رامسینی، بانیپال. '''''قتل عام اشوریان'''''. تهران: ایلونا، 1361، ص 25-45.</ref>. بنا بر قانون اساسی جمهوری اسلامی ایران، اسوریها همچون دیگر اقلیت‌های اهل کتاب از حقوق شهروندی خاص و ازادی اجرای مراسم دینی برخوردارند. در مجلس شورای اسلامی نیز اسوریها نماینده دارند<ref>'''''قانون اساسی جمهوری اسلامی ایران'''''. اصل 13.</ref>.
+* [[ارومیه]]
+* [[دریاچه ارومیه]]
+* [[اصفهان]]
+* [[مسیحی، دین]]
+* [[قانون اساسی جمهوری اسلامی ایران]]
 == مآخذ ==
+<references />
-== نیز نگاه کنید ==
 == منبع اصلی ==
-دانشنامه ایران
+[https://icro.ir/ سازمان فرهنگ و ارتباطات اسلامی، مرکز مطالعات راهبردی روابط فرهنگی] (1398). دانشنامه ایران. تهران: [https://alhoda.ir/ موسسه فرهنگی هنری و انتشارات بین المللی الهدی]،
 == نویسنده مقاله ==
 مسعود جلالی مقدم
+تلخیص از مقاله اسوریان ''دایره المعارف بزرگ اسلامی''
-تلخیص از مقاله اسوریان ''دایرهالمعارف بزرگ اسلامی.'' تألیف مسعود جلالی مقدم
 تلخیص‌کننده: معصومه ابراهیمی
+[[رده:جامعه و نظام اجتماعی]]
+[[رده:مردم شناسی]]