مصطفی چمران

مصطفی چمران برگرفته از وبسایت خبرگزاری مهر قابل بازیابی ازhttps://www.mehrnews.com/news/5814690/%D8%B4%D9%87%DB%8C%D8%AF-%D9%85%D8%B5%D8%B7%D9%81%DB%8C-%DA%86%D9%85%D8%B1%D8%A7%D9%86-%D8%A7%D8%B3%D8%AA%D8%A7%D8%AF-%D9%88-%D8%AF%D8%A7%D9%86%D8%B4%D9%85%D9%86%D8%AF-%D8%AA%D8%B1%D8%A7%D8%B2-%D8%A7%D9%86%D9%82%D9%84%D8%A7%D8%A8-%D8%A7%D8%B3%D9%84%D8%A7%D9%85%DB%8C-%D8%A8%D9%88%D8%AF

چمران، مصطفی، (1311-1360ش)، سیاستمدار، وزیر دفاع و نماینده مجلس.

در تهران متولد شد. تحصیلات خود را در مدرسه انتصاریه، دبیرستان البرز و دارالفنون به پایان رساند. در این سال‌ها در جریانات ملی شدن صنعت نفت و مبارزات پس از آن شرکت می‌کرد. مهندسی برق را از دانشگاه تهران و دکترای الکترونیک و فیزیک پلاسما را از ایالات متحده آمریکا دریافت کرد. از اولین اعضای انجمن اسلامی دانشجویان دانشگاه تهران بود. در مبارزات سیاسی دوران دکتر مصدق از مجلس چهاردهم تا ملی شدن صنعت نفت شرکت داشت، بعد از کودتای 28 مرداد به نهضت مقاومت ملی ایران پیوست. در آمریکا برای اولین بار انجمن اسلامی دانشجویان آمریکا را پایه‌ریزی کرد و از مؤسسین انجمن دانشجویان ایرانی در کالیفرنیا به شمار می‌رفت. در آن‌جا در شکل‌گیری تشکل‌های دانشجویی ضد حکومت پادشاهی نقش داشت.

پس از قیام 15 خرداد 1342ش رهسپار مصر شد و مدت 2 سال دوره‌های چریکی و جنگ‌های پارتیزانی را آموخت و سپس مسئولیت تعلیم چریکی مبارزان ایرانی را به عهده گرفت. در لبنان پایگاه چریکی مستقل برای تعلیم مبارزان ایرانی تأسیس کرد. پس از پیروزی انقلاب اسلامی به ایران بازگشت و در تربیت اولین گروه‌های پاسداران انقلاب در سعدآباد تلاش و در شغل معاونت نخست‌وزیر در امور انقلاب و وزیر دفاع فعالیت کرد. برای تغییر و تحول ارتش از یک نظام طاغوتی به پاکسازی و پیاده کردن برنامه‌های اصلاحی دست زد.

در 1359ش نماینده امام خمینی در شورای عالی دفاع و نماینده مردم تهران در مجلس شد. او مأموریت داشت تا به طور مرتب گزارش کار ارتش را به رهبر انقلاب اسلامی ارائه دهد. در فرو نشاندن غائله کردستان نقش بسزایی ایفا کرد و پس از شروع جنگ تحمیلی ایران و عراق عازم جبهه شد و اولین حمله چریکی را بر ضد دشمن در خوزستان آغاز کرد.  تشکیل ستاد جنگ‌های نامنظم در اهواز و ایجاد جاده‌های نظامی در نقاط مختلف، نصب پمپ‌های آب در کنا رود کارون، احداث کانال بر روی آن، ایجاد هماهنگی بین ارتش و سپاه و نیروهای داوطلب مردمی از جمله کارهای او بود. او در کانالی پشت منطقه دهلاویه و در خط مقدم نزدیک‌ترین نقطه به دشمن به شهادت رسید.

نیز نگاه کنید به

• امام خمینی
• کودتای 28 مرداد
• انقلاب اسلامی
• ملی شدن صنعت نفت

منبع اصلی

سازمان فرهنگ و ارتباطات اسلامی، مرکز مطالعات راهبردی روابط فرهنگی (1398). دانشنامه ایران. تهران: موسسه فرهنگی هنری و انتشارات بین المللی الهدی،

نویسنده مقاله

سمیرا وکیل ها