پرش به محتوا

فرهنگ ایران زمین

از ویکی ایران

فرهنگ ایران زمین، مجله پژوهشی در زمینه مطالعات و تحقیقات ایرانی. این نشریه را ایرج افشار در 1332ش با همکاری دوستان نزدیک خود: محمدتقی دانش‌پژوه، منوچهر ستوده، مصطفی مقرّبی و دکتر عباس زریاب‌خوئی بنیاد گذاشت. فرهنگ ایران زمین مجله‌ای کاملاً تحقیقی از اساسی‌ترین و جدّی‌ترین مجلّات و به اسلوب‌ نشریاتی که در زمینه مطالعات خاورشناسی و ایران‌شناسی در آن روزگار در جهان وجود داشت به طبع می‌رسید. نخستین شماره فرهنگ ایران زمین در 1332ش منتشر شد و ترتیب انتشار آن سالانه بود. در ابتدا قرار بود به صورت فصلی منتشر شود بدین ترتیب سال‌های اول تا هفتم در چند دفتر لیکن از سال نهم به بعد هر سال در یک دفتر انتشار می‌یافت. هر یک از بنیان‌گزاران این نشریه در اغلب مجلدات این مجله، مقاله‌ای تحقیقی نوشته‌اند. در نحوه چاپ و ترتیب درج مقالات هم روشی اتخاذ شده بود که نشریه فرهنگ ایران زمین چهره‌ای کاملاً علمی داشته باشد. از برخی ایران‌شناسان اروپائی و آمریکائی هم مقالاتی در این نشریه به چاپ رسیده است. همچنین از بسیاری استادان برجسته ایران چون مجتبی مینوی و سعید نفیسی مقالات ارزنده‌ای در این نشریه عرضه شده است.

فرهنگ ایران زمین از حیث اشتمال بر مقالات و پژوهش‌های ارزنده در زمینه فرهنگ ایران و ادبیات فارسی و مطالعات تاریخی و همچنین از حیث درج رسالات تصیح شده از آثار قدما در زمره نشریات طراز اول ایران قرار دارد. مجلدات اول تا بیستم آن به سبب کمیابی در 1354ش مجدداً تجدید چاپ گردید. چاپ دوم نیز اکنون به کلی نایاب است. در مقدمه چاپ دوم و در سرآغاز مجلد نخست، فهرست کامل مندرجات 20 ساله آورده شده است. از این نشریه تا سال پیش از انقلاب هر سال یک دفتر منتشر شده، لیکن از آن به بعد به طور نامرتب چند دفتر انتشار یافته است. آخرین  شماره این نشریه ـ جلد بیست و نهم ـ در 1375 به همان سیاق پیشین منتشر گردیده و ظاهراً جلد 30 هم اکنون در زیر چاپ است. به ضمیمه فرهنگ ایران زمین پاره‌ای نشریات و کتاب‌ها به چاپ رسیده که از اهم آن‌ها فرهنگ لارستانی، تاریخ کاشان، دو رساله در آثار علوی، فرهنگ لغات عامیانه جمال‌زاده و چندین فهرست نسخه‌های خطی است. همچنین مجموعه کتاب‌شناسی ایران به ضمیمه این نشریه از 1333 منتشر گردیده است[۱][۲].

نیز نگاه کنید به

مآخذ

  1. افشار، ایرج. نادره‌كاران. تهران: قطره، 1383، ص814
  2. مقدمه جلد اول چاپ دوم فرهنگ ایران زمین. چاپ بنیاد نوشیروانی، تهران: 1354.

منبع اصلی

سازمان فرهنگ و ارتباطات اسلامی، مرکز مطالعات راهبردی روابط فرهنگی (1398). دانشنامه ایران. تهران: موسسه فرهنگی هنری و انتشارات بین المللی الهدی،

نویسنده مقاله

سید علی آل داود

برای مطالعه بیشتر

دوره‌های فرهنگ ایران زمین