دُرّه نادره: تفاوت میان نسخهها
بدون خلاصۀ ویرایش |
بدون خلاصۀ ویرایش |
||
| خط ۱: | خط ۱: | ||
[[پرونده:34345656.jpg|بندانگشتی|کتاب دره نادره، قابل بازیابی از https://fa.wikinoor.ir/wiki/%D8%AF%D8%B1%D9%87_%D9%86%D8%A7%D8%AF%D8%B1%D9%87:_%D8%AA%D8%A7%D8%B1%DB%8C%D8%AE_%D8%B9%D8%B5%D8%B1_%D9%86%D8%A7%D8%AF%D8%B1%D8%B4%D8%A7%D9%87]] | |||
دُرّه نادره، کتابی به [[فارسی|فارسی]] اثر میرزا مهدیخان استرآبادی متخلص به کوکب و کوکبی (د ح1175-1180ق / 1761-1766م)، در بیان تاریخ سلطنت [[نادرشاه افشار|نادرشاه افشار]] (حک 1148ـ1160ق / 1735-1747م) و وقایع دوره استیلای افاغنه و حوادث پس از کشته شدن نادر و احوال اعقاب و اخلاف او. | دُرّه نادره، کتابی به [[فارسی|فارسی]] اثر میرزا مهدیخان استرآبادی متخلص به کوکب و کوکبی (د ح1175-1180ق / 1761-1766م)، در بیان تاریخ سلطنت [[نادرشاه افشار|نادرشاه افشار]] (حک 1148ـ1160ق / 1735-1747م) و وقایع دوره استیلای افاغنه و حوادث پس از کشته شدن نادر و احوال اعقاب و اخلاف او. | ||
مهدیخان همراه پدرش از استرآباد به اصفهان رفت و به کسب دانشهای رایج در آن دوره پرداخت. پس از مدتیگوی سبقت را از اقران ربودو سرآمد منشیان دربار نادرشد. او علاوه بر این کتاب، منشآت و جهانگشای نادری را نیز نوشت، اما درّه نادره مهمترین اثر اوست<ref>احمدی، احمد ؛ رزمجو، حسین'''''. سیرسخن'''''. مشهد: باستان، 1345، ج1، ص158.</ref><ref>مصاحب، غلامحسین. '''''دایرهالمعارف''''' '''''فارسی'''''. تهران: فرانکلین، 1381، ج1، ص974؛</ref>. | مهدیخان همراه پدرش از استرآباد به [[اصفهان|اصفهان]] رفت و به کسب دانشهای رایج در آن دوره پرداخت. پس از مدتیگوی سبقت را از اقران ربودو سرآمد منشیان دربار نادرشد. او علاوه بر این کتاب، منشآت و جهانگشای نادری را نیز نوشت، اما درّه نادره مهمترین اثر اوست<ref>احمدی، احمد ؛ رزمجو، حسین'''''. سیرسخن'''''. مشهد: باستان، 1345، ج1، ص158.</ref><ref>مصاحب، غلامحسین. '''''دایرهالمعارف''''' '''''فارسی'''''. تهران: فرانکلین، 1381، ج1، ص974؛</ref>. | ||
نویسنده در تحریر درّه نادره، تاریخ وصاف | نویسنده در تحریر درّه نادره، [[تاريخ وَصّاف|تاریخ وصاف]]، تألیف وصاف الحضره را الگوی خود قرار داده بوده است. اما تقلید او از این کتاب یکنواخت نیست، چنان که در مواردی عبارات آن بر [[تاريخ وَصّاف|تاریخ وصاف]] و در مواضعی عبارات تاریخ مذکور بر آن برتری دارد. جز آن از [[کلیله و دمنه]]، سندبادنامه، [[مرزبان نامه|مرزباننامه]]، [[گلستان سعدی|گلستان]] و [[نفثه المصدور|نفثهالمصدور]] نیز به طور مستقیم یا غیرمستقیم متأثر بوده است<ref>شهیدی، جعفر. مقدمه بر '''''درّه نادر'''ه'' مهدی استرآبادی.''.'' تهران: انجمن آثار ملی، 1341، ص یدیه و یط (مقدمه).</ref>.درّه نادره مشکلترین و متکلفترین متن به نثر مصنوع [[فارسی|فارسی]] به شمار میرود. در این اثر معنی فدای لفظ و لفظ شهید صنایع ادبی شده است<ref>انوار، عبدالله. مقدمه بر '''''جهانگشای نادری''''' مهدی استرآبادی. تهران: انجمن آثار ملی، 1341، ص نُه (مقدمه).</ref>. | ||
طبع انتقادی این کتاب به کوشش جعفر شهیدی در سلسله انتشارات انجمن آثار ملی صورت گرفته و مصحح خلاصهای از متن کتاب را نیز برای استفاده علاقهمندان به پایان کتاب افزوده است<ref>طبری، محمدعلی'''''. زبده الآثار'''''. تهران: امیرکبیر ، چ1، 1372، ص 196.</ref>. | طبع انتقادی این کتاب به کوشش جعفر شهیدی در سلسله [https://anjom.ir/fa/books/ انتشارات انجمن آثار ملی] صورت گرفته و مصحح خلاصهای از متن کتاب را نیز برای استفاده علاقهمندان به پایان کتاب افزوده است<ref>طبری، محمدعلی'''''. زبده الآثار'''''. تهران: امیرکبیر ، چ1، 1372، ص 196.</ref>. | ||
== نیز نگاه کنید به == | == نیز نگاه کنید به == | ||
| خط ۱۲: | خط ۱۳: | ||
* [[مرزبان نامه|مرزباننامه]] | * [[مرزبان نامه|مرزباننامه]] | ||
* [[گلستان سعدی|گلستان]] | * [[گلستان سعدی|گلستان]] | ||
* [[تاريخ وَصّاف]] | |||
* [[نفثه المصدور]] | |||
== مآخذ == | == مآخذ == | ||
نسخهٔ کنونی تا ۹ ژوئن ۲۰۲۵، ساعت ۲۱:۴۹
دُرّه نادره، کتابی به فارسی اثر میرزا مهدیخان استرآبادی متخلص به کوکب و کوکبی (د ح1175-1180ق / 1761-1766م)، در بیان تاریخ سلطنت نادرشاه افشار (حک 1148ـ1160ق / 1735-1747م) و وقایع دوره استیلای افاغنه و حوادث پس از کشته شدن نادر و احوال اعقاب و اخلاف او.
مهدیخان همراه پدرش از استرآباد به اصفهان رفت و به کسب دانشهای رایج در آن دوره پرداخت. پس از مدتیگوی سبقت را از اقران ربودو سرآمد منشیان دربار نادرشد. او علاوه بر این کتاب، منشآت و جهانگشای نادری را نیز نوشت، اما درّه نادره مهمترین اثر اوست[۱][۲].
نویسنده در تحریر درّه نادره، تاریخ وصاف، تألیف وصاف الحضره را الگوی خود قرار داده بوده است. اما تقلید او از این کتاب یکنواخت نیست، چنان که در مواردی عبارات آن بر تاریخ وصاف و در مواضعی عبارات تاریخ مذکور بر آن برتری دارد. جز آن از کلیله و دمنه، سندبادنامه، مرزباننامه، گلستان و نفثهالمصدور نیز به طور مستقیم یا غیرمستقیم متأثر بوده است[۳].درّه نادره مشکلترین و متکلفترین متن به نثر مصنوع فارسی به شمار میرود. در این اثر معنی فدای لفظ و لفظ شهید صنایع ادبی شده است[۴].
طبع انتقادی این کتاب به کوشش جعفر شهیدی در سلسله انتشارات انجمن آثار ملی صورت گرفته و مصحح خلاصهای از متن کتاب را نیز برای استفاده علاقهمندان به پایان کتاب افزوده است[۵].
نیز نگاه کنید به
مآخذ
- ↑ احمدی، احمد ؛ رزمجو، حسین. سیرسخن. مشهد: باستان، 1345، ج1، ص158.
- ↑ مصاحب، غلامحسین. دایرهالمعارف فارسی. تهران: فرانکلین، 1381، ج1، ص974؛
- ↑ شهیدی، جعفر. مقدمه بر درّه نادره مهدی استرآبادی.. تهران: انجمن آثار ملی، 1341، ص یدیه و یط (مقدمه).
- ↑ انوار، عبدالله. مقدمه بر جهانگشای نادری مهدی استرآبادی. تهران: انجمن آثار ملی، 1341، ص نُه (مقدمه).
- ↑ طبری، محمدعلی. زبده الآثار. تهران: امیرکبیر ، چ1، 1372، ص 196.
منبع اصلی
سازمان فرهنگ و ارتباطات اسلامی، مرکز مطالعات راهبردی روابط فرهنگی (1398). دانشنامه ایران. تهران: موسسه فرهنگی هنری و انتشارات بین المللی الهدی،
نویسنده مقاله
ابوالقاسم رادفر