تاريخ وَصّاف: تفاوت میان نسخهها
بدون خلاصۀ ویرایش |
بدون خلاصۀ ویرایش برچسبها: واگردانی دستی ویرایشگر دیداری |
||
| (۳ نسخهٔ میانی ویرایش شده توسط ۲ کاربر نشان داده نشد) | |||
| خط ۲: | خط ۲: | ||
'''[[تاريخ وَصّاف|تاریخ وَصّاف]]، یا''' تَجزیَهُ الأَمْصار و تَزْجِیهُ الأَعْصار کتابی تاریخی درباره تاریخ [[ایلخانان]] [[مغول ها|مغول]] [[ایران]] و تاریخ ملوک و امرای اطراف از 656 تا 728 ق / 1258 تا 1328م (اواسط عهد [[ابوسعید ابوالخیر|ابوسعید]] بهادرخان). شرفالدین عبدالله ملقب به وصاف الحضره و متخلص به [[شرف]] (663ـ 728ق / 1265-1328م) [[ادیب الممالک|ادیب]]، مورخ و شاعر ایرانی این [[کتاب]] را به روش تاریخ و شیوه [[تاریخ جهانگشای جوینی|جهانگشای جوینی]] نوشت و ان را ذیل [[تاریخ جهانگشای جوینی]] نامید<ref>حاکمی، اسماعیل. '''''گزیدهای از نثرهای مصنوع و مزین'''''. تهران: دانشگاه تهران، 1364، ص 136.</ref><ref>احمدی، احمد و رزمجو، حسین. '''''سیر سخن'''''. مشهد: باستان، چ 2، 1345، ج 1، ص 137.</ref>. تألیف این [[کتاب]] در پنج جلد در 699ق / 1300م آغاز شد. جلد نخست [[کتاب]] در 702ق / 1303م به غازان خان و جلد دوم آن در 712ق / 1312م به اولجایتو خدابنده پیشکش شده است<ref>بهار (ملک الشعرا)، محمدتقی. '''''سبکشناسی'''''. تهران: کتابهای پرستو، چ 3، 1349، ج 3، ص 100.</ref>. | '''[[تاريخ وَصّاف|تاریخ وَصّاف]]، یا''' تَجزیَهُ الأَمْصار و تَزْجِیهُ الأَعْصار کتابی تاریخی درباره تاریخ [[ایلخانان]] [[مغول ها|مغول]] [[ایران]] و تاریخ ملوک و امرای اطراف از 656 تا 728 ق / 1258 تا 1328م (اواسط عهد [[ابوسعید ابوالخیر|ابوسعید]] بهادرخان). شرفالدین عبدالله ملقب به وصاف الحضره و متخلص به [[شرف]] (663ـ 728ق / 1265-1328م) [[ادیب الممالک|ادیب]]، مورخ و شاعر ایرانی این [[کتاب]] را به روش تاریخ و شیوه [[تاریخ جهانگشای جوینی|جهانگشای جوینی]] نوشت و ان را ذیل [[تاریخ جهانگشای جوینی]] نامید<ref>حاکمی، اسماعیل. '''''گزیدهای از نثرهای مصنوع و مزین'''''. تهران: دانشگاه تهران، 1364، ص 136.</ref><ref>احمدی، احمد و رزمجو، حسین. '''''سیر سخن'''''. مشهد: باستان، چ 2، 1345، ج 1، ص 137.</ref>. تألیف این [[کتاب]] در پنج جلد در 699ق / 1300م آغاز شد. جلد نخست [[کتاب]] در 702ق / 1303م به غازان خان و جلد دوم آن در 712ق / 1312م به اولجایتو خدابنده پیشکش شده است<ref>بهار (ملک الشعرا)، محمدتقی. '''''سبکشناسی'''''. تهران: کتابهای پرستو، چ 3، 1349، ج 3، ص 100.</ref>. | ||
[[تاريخ وَصّاف|تاریخ وصاف]] همواره مورد توجه مورخان بعدی بوده است، چنان که بیشتر تاریخهای پس از آن مانند [[روضه الشهداء|روضه]] الصفا و حبیب السیر از آن بهره بردهاند<ref>آیتی، عبدالمحمد. | [[تاريخ وَصّاف|تاریخ وصاف]] همواره مورد توجه مورخان بعدی بوده است، چنان که بیشتر تاریخهای پس از آن مانند [[روضه الشهداء|روضه]] الصفا و حبیب السیر از آن بهره بردهاند<ref>آیتی، عبدالمحمد. '''مقدمه بر ''تحریر تاریخ وصاف'''''. تهران: مؤسسه مطالعات و تحقیقات فرهنگی (پژوهشگاه)، 1372، ص 3 (مقدمه).</ref>. اگرچه این تاریخ به تحقیق ریو،[ Rieu] مستند به اسنادی از دوره مهم عمر نویسنده است، اما نقصان انتظام و اسلوب در ترتیب آن و نیز انشاء متکلفانه و اطناب ملال انگیزش، از اهمیت آن کاسته است<ref>براون، ادوارد''. '''از سعدی تا جامی'''''<nowiki/>'''.''' ترجمه علی اصغر حکمت، تهران: ابن سینا، چ 3، 1351، ص 93.</ref>. با این حال، وصاف در آغاز جلد دوم [[کتاب]] هدف اصلی خود را در به کار بردن این روش، اظهار قدرت و مهارت خویش در صنعت انشاء و لطایف نظمی و نثری ذکر کرده است<ref>سپهرم، امیرمسعود''. '''تاریخ برگزیدگان و عدهای از مشاهیر ایران و عرب'''''. تهران: زوار، 1341، ص 308.</ref>. تمامی متن [[تاريخ وَصّاف|تاریخ وصاف]] در 1269ق / 1852م در بمبئی و صورت افست آن در 1340ش در [[تهران مصور|تهران]] [[چاپ و چاپخانه|چاپ]] و بخشهایی از آن به زبانهای انگلیسی و آلمانی ترجمه و [[چاپ و چاپخانه|چاپ]] شده است<ref>مصاحب، غلامحسین. '''''دایره المعارف فارسی'''''. ج 1، ص 599.</ref>. | ||
== نیز نگاه کنید به == | == نیز نگاه کنید به == | ||
| خط ۲۱: | خط ۲۱: | ||
[[رده:ادبیات و زبان شناسی]] | [[رده:ادبیات و زبان شناسی]] | ||
[[رده:ادبیات]] | [[رده:ادبیات]] | ||
[[رده:تاریخ]] | |||
نسخهٔ کنونی تا ۲۱ ژوئن ۲۰۲۵، ساعت ۱۲:۵۴

تاریخ وَصّاف، یا تَجزیَهُ الأَمْصار و تَزْجِیهُ الأَعْصار کتابی تاریخی درباره تاریخ ایلخانان مغول ایران و تاریخ ملوک و امرای اطراف از 656 تا 728 ق / 1258 تا 1328م (اواسط عهد ابوسعید بهادرخان). شرفالدین عبدالله ملقب به وصاف الحضره و متخلص به شرف (663ـ 728ق / 1265-1328م) ادیب، مورخ و شاعر ایرانی این کتاب را به روش تاریخ و شیوه جهانگشای جوینی نوشت و ان را ذیل تاریخ جهانگشای جوینی نامید[۱][۲]. تألیف این کتاب در پنج جلد در 699ق / 1300م آغاز شد. جلد نخست کتاب در 702ق / 1303م به غازان خان و جلد دوم آن در 712ق / 1312م به اولجایتو خدابنده پیشکش شده است[۳].
تاریخ وصاف همواره مورد توجه مورخان بعدی بوده است، چنان که بیشتر تاریخهای پس از آن مانند روضه الصفا و حبیب السیر از آن بهره بردهاند[۴]. اگرچه این تاریخ به تحقیق ریو،[ Rieu] مستند به اسنادی از دوره مهم عمر نویسنده است، اما نقصان انتظام و اسلوب در ترتیب آن و نیز انشاء متکلفانه و اطناب ملال انگیزش، از اهمیت آن کاسته است[۵]. با این حال، وصاف در آغاز جلد دوم کتاب هدف اصلی خود را در به کار بردن این روش، اظهار قدرت و مهارت خویش در صنعت انشاء و لطایف نظمی و نثری ذکر کرده است[۶]. تمامی متن تاریخ وصاف در 1269ق / 1852م در بمبئی و صورت افست آن در 1340ش در تهران چاپ و بخشهایی از آن به زبانهای انگلیسی و آلمانی ترجمه و چاپ شده است[۷].
نیز نگاه کنید به
مآخذ
- ↑ حاکمی، اسماعیل. گزیدهای از نثرهای مصنوع و مزین. تهران: دانشگاه تهران، 1364، ص 136.
- ↑ احمدی، احمد و رزمجو، حسین. سیر سخن. مشهد: باستان، چ 2، 1345، ج 1، ص 137.
- ↑ بهار (ملک الشعرا)، محمدتقی. سبکشناسی. تهران: کتابهای پرستو، چ 3، 1349، ج 3، ص 100.
- ↑ آیتی، عبدالمحمد. مقدمه بر تحریر تاریخ وصاف. تهران: مؤسسه مطالعات و تحقیقات فرهنگی (پژوهشگاه)، 1372، ص 3 (مقدمه).
- ↑ براون، ادوارد. از سعدی تا جامی. ترجمه علی اصغر حکمت، تهران: ابن سینا، چ 3، 1351، ص 93.
- ↑ سپهرم، امیرمسعود. تاریخ برگزیدگان و عدهای از مشاهیر ایران و عرب. تهران: زوار، 1341، ص 308.
- ↑ مصاحب، غلامحسین. دایره المعارف فارسی. ج 1، ص 599.
منبع اصلی
سازمان فرهنگ و ارتباطات اسلامی، مرکز مطالعات راهبردی روابط فرهنگی (1398). دانشنامه ایران. تهران: موسسه فرهنگی هنری و انتشارات بین المللی الهدی،
نویسنده مقاله
ابوالقاسم رادفر