آموزش و پرورش در دوره افشاریان: تفاوت میان نسخهها
صفحهای تازه حاوی «ق'''سمت بیست و پنجم افشاریان''' در حالی که افغانها از بیکفایتی سلطان حسین صفوی استفاده میکردند و برای تصرف باقیمانده ایران از اصفهان به طرف یزد و بختیاری پیش میرفتند، نادر در خراسان امور را به دست گرفت و در سال ۱۱۴۰ قمری افغانها را در نی...» ایجاد کرد |
بدون خلاصۀ ویرایش |
||
| (یک نسخهٔ میانیِ ایجادشده توسط همین کاربر نشان داده نشد) | |||
| خط ۱: | خط ۱: | ||
در حالی که افغانها از بیکفایتی سلطان حسین صفوی استفاده میکردند و برای تصرف باقیمانده ایران از [[اصفهان]] به طرف [[یزد]] و [[بختیاری]] پیش میرفتند، [[نادرشاه افشار|نادر]] در خراسان امور را به دست گرفت و در سال ۱۱۴۰ قمری افغانها را در [[نیشابور]] و بعد در سه محل، دامغان، مورچه خورت و [[تخت جمشید]] شکست داد. آنگاه عثمانیها را از غرب [[کشور ایران|ایران]] بیرون کرد. در سال ۱۱۴۸ قمری، علما و بزرگان و رجال مهم مملکت در دشت مغان [[نادرشاه افشار|نادر]] را به سلطنت انتخاب کردند. | |||
[[نادرشاه افشار|نادر]] بعد از تاجگذاری برای سرکوبی طوایفی که در سرحدات شرقی دست به آشوب میزدند، به هندوستان لشکر کشید و با غنایم زیادی به [[کشور ایران|ایران]] بازگشت. متأسفانه [[نادرشاه افشار|نادر]] در آخر عمر نسبت به اطرافیانش دچار بدبینی شد و در نتیجه همین رفتار به قتل رسید. [[نادرشاه افشار|نادر شاه]] در تمام دوره سلطنت کوتاه خود سعی کرد اختلافات مذهبی [[کشور ایران|ایران]] و عثمانی را برطرف کند. او دشنام دادن به سه خلیفه اول راشدین را ممنوع کرد. | |||
=== آموزش و پرورش در دوره افشاریان و زندیه === | |||
حکومت جنگی [[نادرشاه افشار|نادر شاه]] و نیز فرمانروایی [[کریم خان زند]] نتوانست به هرج و مرج طولانی بعد از انقراض [[صفویان|صفویه]] پایان دهد و ایران بیش از نیم قرن در ناامنی و پریشانی غوطه خورد. در نتیجه این ناامنی، علما و دانش پژوهان عصر غالباً در گوشهای از خانه خویش به مطالعه روشها و اسلوب علمای پیشین میپرداختند. [[نادرشاه افشار|نادر شاه افشار]] با قبول سلطنت و برای حفظ تاج و تخت و یکپارچگی [[کشور ایران|ایران]] سیاست نزدیکی با عثمانی را برگزید و برای موفقیت در این کار پیشنهادهایی کرد که سبب تضعیف قدرت و نفوذ روحانیون شیعه شد. [[نادرشاه افشار|نادر]] و جانشینانش با در دست گرفتن در آمد. | |||
موقوفات، رونق بسیاری از مدارس و مکتب خانهها را کاستند. به سبب نابسامانیهای اواخر دوره افشاریه و کم بودن محدوده نفوذ و قدرت [[زندیه]]، [[کریم خان زند|کریم خان]] نتوانست تحولی در [[کشور ایران|ایران]]، از جمله در آموزش و پرورش، ایجاد کند. شرایط کشور و ذهنیت حاکمان آن موجب شد تحولات علمی و صنعتی که از مدتی قبل در اروپا آغاز شده بود در [[کشور ایران|ایران]] بازتاب پیدا نکند و آموزش جدید اروپایی سالها بعد؛ یعنی در اواسط [[قاجاریه|حکومت قاجار]] به [[کشور ایران|ایران]] راه یابد. | |||
== نیز نگاه کنید به == | |||
* [[تعلیم و تربیت در نخستین حکومتهای مستقل ایرانی]] | |||
* [[آموزش و پرورش در دوره سلجوقیان]] | |||
* [[حمله مغول به ایران]] | |||
* [[آموزش و پرورش در دوره ایلخانان]] | |||
* [[سلسلههای حاکم بر ایران از دوره ایلخانان تا حمله تیمور]] | |||
* [[آموزش و پرورش در دوره تیموریان]] | |||
* [[آموزش و پرورش در دوره زندیان]] | |||
== منبع اصلی == | |||
ملک، حسن (1387). کتاب ایران: تاریخ آموزش و پرورش در ایران. ویراستاری مرضیه مرآت نیا. تهران: [https://alhoda.ir موسسه فرهنگی، هنری و انتشاراتی بین المللی الهدی]. | |||
== نویسنده مقاله == | |||
حسن ملک | |||
[[رده:تعلیم و تربیت]] | |||
نسخهٔ کنونی تا ۱۸ فوریهٔ ۲۰۲۶، ساعت ۲۱:۱۲
در حالی که افغانها از بیکفایتی سلطان حسین صفوی استفاده میکردند و برای تصرف باقیمانده ایران از اصفهان به طرف یزد و بختیاری پیش میرفتند، نادر در خراسان امور را به دست گرفت و در سال ۱۱۴۰ قمری افغانها را در نیشابور و بعد در سه محل، دامغان، مورچه خورت و تخت جمشید شکست داد. آنگاه عثمانیها را از غرب ایران بیرون کرد. در سال ۱۱۴۸ قمری، علما و بزرگان و رجال مهم مملکت در دشت مغان نادر را به سلطنت انتخاب کردند.
نادر بعد از تاجگذاری برای سرکوبی طوایفی که در سرحدات شرقی دست به آشوب میزدند، به هندوستان لشکر کشید و با غنایم زیادی به ایران بازگشت. متأسفانه نادر در آخر عمر نسبت به اطرافیانش دچار بدبینی شد و در نتیجه همین رفتار به قتل رسید. نادر شاه در تمام دوره سلطنت کوتاه خود سعی کرد اختلافات مذهبی ایران و عثمانی را برطرف کند. او دشنام دادن به سه خلیفه اول راشدین را ممنوع کرد.
آموزش و پرورش در دوره افشاریان و زندیه
حکومت جنگی نادر شاه و نیز فرمانروایی کریم خان زند نتوانست به هرج و مرج طولانی بعد از انقراض صفویه پایان دهد و ایران بیش از نیم قرن در ناامنی و پریشانی غوطه خورد. در نتیجه این ناامنی، علما و دانش پژوهان عصر غالباً در گوشهای از خانه خویش به مطالعه روشها و اسلوب علمای پیشین میپرداختند. نادر شاه افشار با قبول سلطنت و برای حفظ تاج و تخت و یکپارچگی ایران سیاست نزدیکی با عثمانی را برگزید و برای موفقیت در این کار پیشنهادهایی کرد که سبب تضعیف قدرت و نفوذ روحانیون شیعه شد. نادر و جانشینانش با در دست گرفتن در آمد.
موقوفات، رونق بسیاری از مدارس و مکتب خانهها را کاستند. به سبب نابسامانیهای اواخر دوره افشاریه و کم بودن محدوده نفوذ و قدرت زندیه، کریم خان نتوانست تحولی در ایران، از جمله در آموزش و پرورش، ایجاد کند. شرایط کشور و ذهنیت حاکمان آن موجب شد تحولات علمی و صنعتی که از مدتی قبل در اروپا آغاز شده بود در ایران بازتاب پیدا نکند و آموزش جدید اروپایی سالها بعد؛ یعنی در اواسط حکومت قاجار به ایران راه یابد.
نیز نگاه کنید به
- تعلیم و تربیت در نخستین حکومتهای مستقل ایرانی
- آموزش و پرورش در دوره سلجوقیان
- حمله مغول به ایران
- آموزش و پرورش در دوره ایلخانان
- سلسلههای حاکم بر ایران از دوره ایلخانان تا حمله تیمور
- آموزش و پرورش در دوره تیموریان
- آموزش و پرورش در دوره زندیان
منبع اصلی
ملک، حسن (1387). کتاب ایران: تاریخ آموزش و پرورش در ایران. ویراستاری مرضیه مرآت نیا. تهران: موسسه فرهنگی، هنری و انتشاراتی بین المللی الهدی.
نویسنده مقاله
حسن ملک