پرش به محتوا

کتابخانه های كُهگيلويه و بويراحمد: تفاوت میان نسخه‌ها

از ویکی ایران
Samei (بحث | مشارکت‌ها)
صفحه‌ای تازه حاوی «كُهگیلویه و بویراحمد، كتابخانه‌های. استان كهگیلویه و بویراحمد در جنوب غربی ایران واقع شده است. این استان از شمال به استان چهارمحال و بختیاری، از جنوب به استان‌های فارس و بوشهر، از شرق به استان‌های اصفهان و فارس، و از غرب به استان خوزستان محد...» ایجاد کرد
 
Maedeh (بحث | مشارکت‌ها)
بدون خلاصۀ ویرایش
خط ۱: خط ۱:
كُهگیلویه و بویراحمد، كتابخانه‌های. استان كهگیلویه و بویراحمد در جنوب غربی ایران واقع شده است. این استان از شمال به استان چهارمحال و بختیاری، از جنوب به استان‌های فارس و بوشهر، از شرق به استان‌های اصفهان و فارس، و از غرب به استان خوزستان محدود می‌شود (:2 25). جمعیت آن (طبق آمار سال 1383) 112,647 نفر(3) و مساحت آن 264,16 كیلومتر مربع است (:2 25). این استان دارای 4 شهرستان، 14 بخش، 13 شهر، 40 دهستان، و 2026 آبادی دارای سكنه است.
[[پرونده:کتابخانه بهمن یاسوج.jpg|بندانگشتی|[https://yu.ac.ir/fa/res/content/2574 کتابخانه بهمن بیگی دانشگاه یاسوج] ، قابل بازیابی از<nowiki/>https://borna.news/fa/news/1089517/%D8%A8%DB%8C%D8%B4-%D8%A7%D8%B2-%DB%8C%DA%A9%D8%B5%D8%AF%D9%87%D8%B2%D8%A7%D8%B1-%D8%AC%D9%84%D8%AF-%DA%A9%D8%AA%D8%A7%D8%A8-%D8%AF%D8%B1-%DA%A9%D8%AA%D8%A7%D8%A8%D8%AE%D8%A7%D9%86%D9%87-%D9%85%D8%B1%DA%A9%D8%B2%DB%8C-%D8%AF%D8%A7%D9%86%D8%B4%DA%AF%D8%A7%D9%87-%DB%8C%D8%A7%D8%B3%D9%88%D8%AC-%D9%88%D8%AC%D9%88%D8%AF-%D8%AF%D8%A7%D8%B1%D8%AF-%D8%A7%D8%B2-%DA%A9%D8%AA%D8%A7%D8%A8%D9%87%D8%A7%DB%8C-%D8%A8%D8%B1%DA%AF%D8%B2%DB%8C%D8%AF%D9%87-%D8%AF%D8%A7%D9%86%D8%B4%DA%AF%D8%A7%D9%87%DB%8C-%D8%AA%D9%82%D8%AF%DB%8C%D8%B1-%D9%85%DB%8C-%D8%B4%D9%88%D8%AF]]
[[استان کهگیلویه و بویراحمد]] در جنوب غربی [[کشور ایران|ایران]] واقع شده است. این استان از شمال به [[استان چهارمحال و بختیاری]]، از جنوب به استان‌های [[استان فارس|فارس]] و [[بوشهر]]، از شرق به استان‌های [[اصفهان]] و [[استان فارس|فارس]]، و از غرب به [[استان خوزستان]] محدود می‌شود<ref name=":0">زنده‌دل، حسن. '''''استان كهگیلویه و بویراحمد'''''. تهران: نشر ایرانگردان، 1379، ص25.</ref>. جمعیت آن (طبق آمار سال 1383) 112,647 نفر(3) و مساحت آن 264,16 کیلومتر مربع است<ref name=":0" />. این استان دارای 4 شهرستان، 14 بخش، 13 شهر، 40 دهستان، و 2026 آبادی دارای سکنه است.


شهرستان‌های استان عبارتند از: بویراحمد، دنا، كهگیلویه، گچساران (:4 7، 15)؛ و شهرهای تابعه این استان یاسوج، سی‌سخت، دهدشت، چرام، لنده، دوگنبدان، باشت، بهمئی و لوداب است. مركز این استان شهر یاسوج است. این استان از دو ناحیه سردسیری (بویراحمد) و گرمسیری (كهگیلویه) تشكیل می‌شود (:2 25).
شهرستان‌های استان عبارتند از: بویراحمد، دنا، [[استان کهگیلویه و بویراحمد|کهگیلویه]]، گچساران<ref>سالنامه آماری كشور سال 1379. تهران: [https://amar.org.ir/ مركز آمار ایران]، مدیریت انتشارات و اطلاع‌رسانی، 1380، ص7، 15.</ref>؛ و شهرهای تابعه این استان [[یاسوج]]، سی‌سخت، دهدشت، چرام، لنده، دوگنبدان، باشت، بهمئی و لوداب است. مرکز این استان شهر [[یاسوج]] است. این استان از دو ناحیه سردسیری (بویراحمد) و گرمسیری (کهگیلویه) تشکیل می‌شود<ref name=":0" />.


ساكنان اصلی كهگیلویه خود را لر می‌دانند و به لهجه لری تكلم می‌كنند. ایلات لر كهگیلویه از 13 ایل آغاجری، بابویی، و جاكی تشكیل شده، اما طوایف و تیره‌های ترك زبان قشقایی هم در این منطقه به صورت چادرنشین و ده‌نشین زندگی می‌كنند، مانند دره‌شوری و كشكولی (:6 ج 2، ص 2330).
ساکنان اصلی [[استان کهگیلویه و بویراحمد|کهگیلویه]] خود را لر می‌دانند و به لهجه لری تکلم می‌کنند. ایلات لر [[استان کهگیلویه و بویراحمد|کهگیلویه]] از 13 ایل آغاجری، بابویی، و جاکی تشکیل شده، اما طوایف و تیره‌های ترک زبان قشقایی هم در این منطقه به صورت چادرنشین و ده‌نشین زندگی می‌کنند، مانند دره‌شوری و کشکولی<ref>'''''كهگیلویه'''''. دایره‌المعارف فارسی [مصاحب]. ج2، ص2330.</ref>.


== فهرست ==
=== تاریخچه ===
[[استان کهگیلویه و بویراحمد]] تا سال 1342 جزئی از استان‌های [[استان خوزستان|خوزستان]] و [[استان فارس|فارس]] بود. در این سال به‌دنبال شورش ایل بویراحمد به یک فرمانداری کل تبدیل شد و [[یاسوج]] که تا آن زمان خالی از سکنه بود، به‌عنوان مرکز آن تعیین گردید. در اسفند 1352، فرمانداری کل [[استان کهگیلویه و بویراحمد|کهگیلویه و بویراحمد]] به استان تبدیل شد. و مردم [[استان لرستان|لرستان]]، [[استان کهگیلویه و بویراحمد|کهگیلویه و بویراحمد]]، ممسنی، و حتی دشتستان [[بوشهر]]، اکنون یک قوم با زبان و آداب و رسوم و فرهنگ مشابه دانسته می‌شوند<ref>زنده‌دل، حسن. '''''استان كهگیلویه و بویراحمد'''''. تهران: نشر ایرانگردان، 1379، ص29-30.</ref>.


* ۱تاریخچه
طبق آمار سال 1375 از کل جمعیت این استان (مرد و زن) تعداد 000,343 نفر باسواد هستند که از این تعداد حدود 000,159 نفر در نقاط شهری هستند، و حدود 000,182 نفر نیز در نقاط روستایی از نعمت سواد برخوردارند<ref>سالنامه آماری كشور سال 1379. تهران: [https://amar.org.ir/ مركز آمار ایران]، مدیریت انتشارات و اطلاع‌رسانی، 1380، ص541.</ref>. [[استان کهگیلویه و بویراحمد]] به‌دلیل موقعیت طبیعی و جغرافیایی خاص خود از گذشته دور زیستگاه عشایر و محل سکونت ایلات گوناگون بوده است و از نظر ایجاد و رشد کتابخانه‌ها جزء مناطق محروم کشور محسوب می‌شود<ref>زنده‌دل، حسن. '''''استان كهگیلویه و بویراحمد'''''. تهران: نشر ایرانگردان، 1379، ص35 ، 115.</ref>.
* ۲كتابخانه‌های عمومی
* ۳كتابخانه‌های آموزشگاهی
* ۴كتابخانه‌های تخصصی
* ۵كتابخانه‌های دانشگاهی
* ۶مآخذ


== تاریخچه ==
=== کتابخانه‌های عمومی ===
. استان كهگیلویه و بویراحمد تا سال 1342 جزئی از استان‌های خوزستان و فارس بود. در این سال به‌دنبال شورش ایل بویراحمد به یك فرمانداری كل تبدیل شد و یاسوج كه تا آن زمان خالی از سكنه بود، به‌عنوان مركز آن تعیین گردید. در اسفند 1352، فرمانداری كل كهگیلویه و بویراحمد به استان تبدیل شد. و مردم لرستان، كهگیلویه و بویراحمد، ممسنی، و حتی دشتستان بوشهر، اكنون یك قوم با زبان و آداب و رسوم و فرهنگ مشابه دانسته می‌شوند (29:2-30).
از قدیمی‌ترین کتابخانه‌های عمومی به سبک امروزی می‌توان از کتابخانه عمومی باشت (1358) نام برد، اما پس از آن کتابخانه‌های متعدد دیگری در سراسر شهرهای استان تأسیس شد که عبارتند از: [https://122037.samanpl.ir/ کتابخانه عمومی دهدشت] (1361)؛ [https://122023.samanpl.ir/ کتابخانه عمومی سی‌سخت] (1361)؛ کتابخانه عمومی گچساران (1361)؛ کتابخانه عمومی لند (1362)؛ و کتابخانه عمومی یاسوج (1361).


طبق آمار سال 1375 از كل جمعیت این استان (مرد و زن) تعداد 000,343 نفر باسواد هستند كه از این تعداد حدود 000,159 نفر در نقاط شهری هستند، و حدود 000,182 نفر نیز در نقاط روستایی از نعمت سواد برخوردارند (:4 541). استان كهگیلویه و بویراحمد به‌دلیل موقعیت طبیعی و جغرافیایی خاص خود از گذشته دور زیستگاه عشایر و محل سكونت ایلات گوناگون بوده است و از نظر ایجاد و رشد كتابخانه‌ها جزء مناطق محروم كشور محسوب می‌شود (:2 35، 115).
بر اساس سرشماری 1382، کتابخانه‌های عمومی [[استان کهگیلویه و بویراحمد]] 24 باب است و روی هم دارای 656,236جلد کتاب و 465,11نفر عضو هستند<ref>'''''شناسنامه کتابخانه‌های عمومی کشور'''''. تهران: [https://www.iranpl.ir/tag/%D9%87%DB%8C%D8%A6%D8%AA+%D8%A7%D9%85%D9%86%D8%A7%D8%A1 هیأت امنای کتابخانه‌های عمومی کشور]،دبیرخانه، 1370، ص745-755.</ref>.


== كتابخانه‌های عمومی ==
از دیگر کتابخانه‌های استان باید از 4 کتابخانه ثابت کودکان و نوجوانان با موجودی 977,46 جلد کتاب و 1750 نفر عضو نام برد. کتابخانه‌های مساجد این استان، تا پایان 1382، دارای 14 باب با 900,19 جلد کتاب و 3000 نفر عضو است<ref name=":1">[https://www.farhang.gov.ir/ وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی]، پژوهشگاه فرهنگ و هنر و ارتباطات به سازمان اسناد و کتابخانه ملی جمهوری اسلامی ایران. '''''نامه اداری'''''. مورخ 13 شهریور، 1384.</ref>. همچنین تعداد 27 باب کتابخانه روستایی در این استان وجود دارد.
. از قدیمی‌ترین كتابخانه‌های عمومی به سبك امروزی می‌توان از كتابخانه عمومی باشت (1358) نام برد، اما پس از آن كتابخانه‌های متعدد دیگری در سراسر شهرهای استان تأسیس شد كه عبارتند از: كتابخانه عمومی دهدشت (1361)؛ كتابخانه عمومی سی‌سخت (1361)؛ كتابخانه عمومی گچساران (1361)؛ كتابخانه عمومی لند (1362)؛ و كتابخانه عمومی یاسوج (1361).


بر اساس سرشماری 1382، كتابخانه‌های عمومی استان كهگیلویه و بویراحمد 24 باب است و روی هم دارای 656,236جلد كتاب و 465,11نفر عضو هستند (:5 745-755).
=== کتابخانه‌های آموزشگاهی ===
تا پایان 1382 تعداد کتابخانه‌های آموزشگاهی این استان 405 باب با موجودی 170,289 جلد کتاب بوده است<ref name=":1" />.


از دیگر كتابخانه‌های استان باید از 4 كتابخانه ثابت كودكان و نوجوانان با موجودی 977,46 جلد كتاب و 1750 نفر عضو نام برد. كتابخانه‌های مساجد این استان، تا پایان 1382، دارای 14 باب با 900,19 جلد كتاب و 3000 نفر عضو است (8). همچنین تعداد 27 باب كتابخانه روستایی در این استان وجود دارد.
=== کتابخانه‌های تخصصی ===
در استان کهگیلویه و بویراحمد طبق آمار 1382، تعداد 3 کتابخانه تخصصی با حدود 000,20 جلد کتاب و نشریه وجود دارد<ref name=":1" />. از دیگر کتابخانه‌های تخصصی این استان، "کتابخانه و مرکز اسناد و مدارک" (1362) وابسته به سازمان مدیریت و برنامه‌ریزی استان است که 835,10 جلد کتاب و نشریه دارد<ref>تعاونی، شیرین (خالقی)؛ عزیزی، ایراندخت. '''''راهنمای کتابخانه‌های تخصی و دانشگاهی ایران به انضمام: راهنمای کتابخانه‌های زندان'''''. ویرایش 3. تهران: [https://www.nlai.ir/ کتابخانه ملی جمهوری اسلامی ایران]، 1382، ص222.</ref>.


== كتابخانه‌های آموزشگاهی ==
کتابخانه‌های دیگر [[استان کهگیلویه و بویراحمد]] عبارتند از:
. تا پایان 1382 تعداد كتابخانه‌های آموزشگاهی این استان 405 باب با موجودی 170,289 جلد كتاب بوده است (8).


== كتابخانه‌های تخصصی ==
# کتابخانه زندان عمومی گچساران (1362) با مجموعه 3507 جلد کتاب و نشریه؛
. در استان كهگیلویه و بویراحمد طبق آمار 1382، تعداد 3 كتابخانه تخصصی با حدود 000,20 جلد كتاب و نشریه وجود دارد (8). از دیگر كتابخانه‌های تخصصی این استان، "كتابخانه و مركز اسناد و مدارك" (1362) وابسته به سازمان مدیریت و برنامه‌ریزی استان است كه 835,10 جلد كتاب و نشریه دارد (:1 222).
# کتابخانه زندان عمومی یاسوج (1365) با مجموعه 803 جلد کتاب و نشریه؛
# کتابخانه زندان مرکزی یاسوج با مجموعه 1387 جلد؛ و
# کتابخانه کانون اصلاح و تربیت کهگیلویه و بویراحمد با مجموعه 1858 جلد کتاب و نشریه<ref>تعاونی، شیرین (خالقی)؛ عزیزی، ایراندخت. '''''راهنمای کتابخانه‌های تخصی و دانشگاهی ایران به انضمام: راهنمای کتابخانه‌های زندان'''''. ویرایش 3. تهران: [https://www.nlai.ir/ کتابخانه ملی جمهوری اسلامی ایران]، 1382، ص370، 374، 385، 395.</ref>. در این استان نمایشگاه کتاب برگزار نشده، ولی در 1380 در 4 شهر این استان به مدت 26 روز نمایشگاه مطبوعات برگزار شد<ref>'''''گزارش فرهنگی کشور سال 1380'''''. قم: صبح صادق، 1382، ص45.</ref>.


كتابخانه‌های دیگر استان كهگیلویه و بویراحمد عبارتند از: 1) كتابخانه زندان عمومی گچساران (1362) با مجموعه 3507 جلد كتاب و نشریه؛ 2) كتابخانه زندان عمومی یاسوج (1365) با مجموعه 803 جلد كتاب و نشریه؛ 3) كتابخانه زندان مركزی یاسوج با مجموعه 1387 جلد؛ و 4) كتابخانه كانون اصلاح و تربیت كهگیلویه و بویراحمد با مجموعه 1858 جلد كتاب و نشریه (:1 370، 374، 385، 395). در این استان نمایشگاه كتاب برگزار نشده، ولی در 1380 در 4 شهر این استان به مدت 26 روز نمایشگاه مطبوعات برگزار شد (:7 45).
=== کتابخانه‌های دانشگاهی ===
در این استان طبق آمار 1382، 6 کتابخانه دانشگاهی با 556,98 جلد کتاب و نشریه، وجود دارد<ref name=":1" />. کتابخانه مجتمع آموزش عالی یاسوج (1363) با 440,12 جلد کتاب و نشریه؛ کتابخانه مرکزی شهید محمدرضا کیان‌نژاد در دانشگاه یاسوج (1362) با 2481 جلد کتاب و نشریه؛ و کتابخانه مرکز تربیت معلم شهید ایزدپناه یاسوج (1377) با 7525 جلد کتاب و نشریه از دیگر کتابخانه‌های دانشگاهی این استان هستند<ref>تعاونی، شیرین (خالقی)؛ عزیزی، ایراندخت. '''''راهنمای کتابخانه‌های تخصی و دانشگاهی ایران به انضمام: راهنمای کتابخانه‌های زندان'''''. ویرایش 3. تهران: [https://www.nlai.ir/ کتابخانه ملی جمهوری اسلامی ایران]، 1382، ص191، 270، 314.</ref>.


== كتابخانه‌های دانشگاهی ==
. در این استان طبق آمار 1382، 6 كتابخانه دانشگاهی با 556,98 جلد كتاب و نشریه، وجود دارد (8). كتابخانه مجتمع آموزش عالی یاسوج (1363) با 440,12 جلد كتاب و نشریه؛ كتابخانه مركزی شهید محمدرضا كیان‌نژاد در دانشگاه یاسوج (1362) با 2481 جلد كتاب و نشریه؛ و كتابخانه مركز تربیت معلم شهید ایزدپناه یاسوج (1377) با 7525 جلد كتاب و نشریه از دیگر كتابخانه‌های دانشگاهی این استان هستند (:1 191، 270، 314).


== مآخذ ==
== منبع اصلی ==
1) تعاونی، شیرین (خالقی)؛ عزیزی، ایراندخت. راهنمای كتابخانه‌های تخصی و دانشگاهی ایران به انضمام: راهنمای كتابخانه‌های زندان. ویرایش 3. تهران: كتابخانه ملی جمهوری اسلامی ایران، 1382؛
کُهگيلويه و بويراحمد، کتابخانه های (1385). دایره المعارف کتابداری و اطلاع رسانی ایران. جلد اول، تهران: انتشارات سازمان اسناد و کتابخانه ملی ایران.


2) زنده‌دل، حسن. استان كهگیلویه و بویراحمد. تهران: نشر ایرانگردان، 1379؛
== نویسنده مقاله ==
پروین احتشامی


3) سازمان مدیریت و برنامه‌ریزی كشور. "پایگاه اطلاع‌رسانی مركز آمار ایران". به نقل از: http:www.sci.org.ir/persia/index.htm.[11Arp.2005]؛
== نیز نگاه کنید به ==


4) سالنامه آماری كشور سال 1379. تهران: مركز آمار ایران، مدیریت انتشارات و اطلاع‌رسانی، 1380؛
* [[کتابخانه های آذربایجان شرقی]]
* [[کتابخانه های آذربایجان غربی]]
* [[کتابخانه های ارامنه ایران]]
* [[کتابخانه های استان اردبیل]]
* [[کتابخانه های ایلام]]
* [[کتابخانه های بوشهر]]
* [[کتابخانه های تهران]]
* [[کتابخانه های خراسان]]
* [[کتابخانه های خوزستان]]
* [[کتابخانه های زنجان]]
* [[کتابخانه های سمنان]]
* [[کتابخانه های سیستان و بلوچستان]]
* [[کتابخانه های فارس]]
* [[کتابخانه های قزوین]]
* [[کتابخانه های قم]]
* [[کتابخانه های کردستان]]
* [[کتابخانه های کرمان]]
* [[کتابخانه های کرمانشاه]]
* [[کتابخانه های لرستان]]
* [[کتابخانه های مازندران]]
* [[کتابخانه های هرمزگان]]
* [[کتابخانه های همدان]]
* [[کتابخانه های یزد]]
* [[کتابخانه های گیلان]]
* [[کتابخانه های استان گلستان]]
* [[کتابخانه های اصفهان]]


5) شناسنامه كتابخانه‌های عمومی كشور. تهران: هیأت امنای كتابخانه‌های عمومی كشور،دبیرخانه، ؛1370
== مآخذ ==
 
6) "كهگیلویه". دایره‌المعارف فارسی ]مصاحب[. ج 2، ص 2330؛
 
7) گزارش فرهنگی كشور سال 1380. قم: صبح صادق، 1382؛ 8) وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی، پژوهشگاه فرهنگ و هنر و ارتباطات به سازمان اسناد و كتابخانه ملی جمهوری اسلامی ایران. نامه اداری. مورخ 13 شهریور .1384
 
 
منبع اصلی
 
كُهگيلويه و بويراحمد، كتابخانه های (1385). دایره المعارف کتابداری و اطلاع رسانی ایران. جلد اول، تهران: انتشارات سازمان اسناد و کتابخانه ملی ایران.
 
نویسنده مقاله
 
'''پروین احتشامی'''

نسخهٔ ‏۱۳ دسامبر ۲۰۲۵، ساعت ۱۵:۰۱

کتابخانه بهمن بیگی دانشگاه یاسوج ، قابل بازیابی ازhttps://borna.news/fa/news/1089517/%D8%A8%DB%8C%D8%B4-%D8%A7%D8%B2-%DB%8C%DA%A9%D8%B5%D8%AF%D9%87%D8%B2%D8%A7%D8%B1-%D8%AC%D9%84%D8%AF-%DA%A9%D8%AA%D8%A7%D8%A8-%D8%AF%D8%B1-%DA%A9%D8%AA%D8%A7%D8%A8%D8%AE%D8%A7%D9%86%D9%87-%D9%85%D8%B1%DA%A9%D8%B2%DB%8C-%D8%AF%D8%A7%D9%86%D8%B4%DA%AF%D8%A7%D9%87-%DB%8C%D8%A7%D8%B3%D9%88%D8%AC-%D9%88%D8%AC%D9%88%D8%AF-%D8%AF%D8%A7%D8%B1%D8%AF-%D8%A7%D8%B2-%DA%A9%D8%AA%D8%A7%D8%A8%D9%87%D8%A7%DB%8C-%D8%A8%D8%B1%DA%AF%D8%B2%DB%8C%D8%AF%D9%87-%D8%AF%D8%A7%D9%86%D8%B4%DA%AF%D8%A7%D9%87%DB%8C-%D8%AA%D9%82%D8%AF%DB%8C%D8%B1-%D9%85%DB%8C-%D8%B4%D9%88%D8%AF

استان کهگیلویه و بویراحمد در جنوب غربی ایران واقع شده است. این استان از شمال به استان چهارمحال و بختیاری، از جنوب به استان‌های فارس و بوشهر، از شرق به استان‌های اصفهان و فارس، و از غرب به استان خوزستان محدود می‌شود[۱]. جمعیت آن (طبق آمار سال 1383) 112,647 نفر(3) و مساحت آن 264,16 کیلومتر مربع است[۱]. این استان دارای 4 شهرستان، 14 بخش، 13 شهر، 40 دهستان، و 2026 آبادی دارای سکنه است.

شهرستان‌های استان عبارتند از: بویراحمد، دنا، کهگیلویه، گچساران[۲]؛ و شهرهای تابعه این استان یاسوج، سی‌سخت، دهدشت، چرام، لنده، دوگنبدان، باشت، بهمئی و لوداب است. مرکز این استان شهر یاسوج است. این استان از دو ناحیه سردسیری (بویراحمد) و گرمسیری (کهگیلویه) تشکیل می‌شود[۱].

ساکنان اصلی کهگیلویه خود را لر می‌دانند و به لهجه لری تکلم می‌کنند. ایلات لر کهگیلویه از 13 ایل آغاجری، بابویی، و جاکی تشکیل شده، اما طوایف و تیره‌های ترک زبان قشقایی هم در این منطقه به صورت چادرنشین و ده‌نشین زندگی می‌کنند، مانند دره‌شوری و کشکولی[۳].

تاریخچه

استان کهگیلویه و بویراحمد تا سال 1342 جزئی از استان‌های خوزستان و فارس بود. در این سال به‌دنبال شورش ایل بویراحمد به یک فرمانداری کل تبدیل شد و یاسوج که تا آن زمان خالی از سکنه بود، به‌عنوان مرکز آن تعیین گردید. در اسفند 1352، فرمانداری کل کهگیلویه و بویراحمد به استان تبدیل شد. و مردم لرستان، کهگیلویه و بویراحمد، ممسنی، و حتی دشتستان بوشهر، اکنون یک قوم با زبان و آداب و رسوم و فرهنگ مشابه دانسته می‌شوند[۴].

طبق آمار سال 1375 از کل جمعیت این استان (مرد و زن) تعداد 000,343 نفر باسواد هستند که از این تعداد حدود 000,159 نفر در نقاط شهری هستند، و حدود 000,182 نفر نیز در نقاط روستایی از نعمت سواد برخوردارند[۵]. استان کهگیلویه و بویراحمد به‌دلیل موقعیت طبیعی و جغرافیایی خاص خود از گذشته دور زیستگاه عشایر و محل سکونت ایلات گوناگون بوده است و از نظر ایجاد و رشد کتابخانه‌ها جزء مناطق محروم کشور محسوب می‌شود[۶].

کتابخانه‌های عمومی

از قدیمی‌ترین کتابخانه‌های عمومی به سبک امروزی می‌توان از کتابخانه عمومی باشت (1358) نام برد، اما پس از آن کتابخانه‌های متعدد دیگری در سراسر شهرهای استان تأسیس شد که عبارتند از: کتابخانه عمومی دهدشت (1361)؛ کتابخانه عمومی سی‌سخت (1361)؛ کتابخانه عمومی گچساران (1361)؛ کتابخانه عمومی لند (1362)؛ و کتابخانه عمومی یاسوج (1361).

بر اساس سرشماری 1382، کتابخانه‌های عمومی استان کهگیلویه و بویراحمد 24 باب است و روی هم دارای 656,236جلد کتاب و 465,11نفر عضو هستند[۷].

از دیگر کتابخانه‌های استان باید از 4 کتابخانه ثابت کودکان و نوجوانان با موجودی 977,46 جلد کتاب و 1750 نفر عضو نام برد. کتابخانه‌های مساجد این استان، تا پایان 1382، دارای 14 باب با 900,19 جلد کتاب و 3000 نفر عضو است[۸]. همچنین تعداد 27 باب کتابخانه روستایی در این استان وجود دارد.

کتابخانه‌های آموزشگاهی

تا پایان 1382 تعداد کتابخانه‌های آموزشگاهی این استان 405 باب با موجودی 170,289 جلد کتاب بوده است[۸].

کتابخانه‌های تخصصی

در استان کهگیلویه و بویراحمد طبق آمار 1382، تعداد 3 کتابخانه تخصصی با حدود 000,20 جلد کتاب و نشریه وجود دارد[۸]. از دیگر کتابخانه‌های تخصصی این استان، "کتابخانه و مرکز اسناد و مدارک" (1362) وابسته به سازمان مدیریت و برنامه‌ریزی استان است که 835,10 جلد کتاب و نشریه دارد[۹].

کتابخانه‌های دیگر استان کهگیلویه و بویراحمد عبارتند از:

  1. کتابخانه زندان عمومی گچساران (1362) با مجموعه 3507 جلد کتاب و نشریه؛
  2. کتابخانه زندان عمومی یاسوج (1365) با مجموعه 803 جلد کتاب و نشریه؛
  3. کتابخانه زندان مرکزی یاسوج با مجموعه 1387 جلد؛ و
  4. کتابخانه کانون اصلاح و تربیت کهگیلویه و بویراحمد با مجموعه 1858 جلد کتاب و نشریه[۱۰]. در این استان نمایشگاه کتاب برگزار نشده، ولی در 1380 در 4 شهر این استان به مدت 26 روز نمایشگاه مطبوعات برگزار شد[۱۱].

کتابخانه‌های دانشگاهی

در این استان طبق آمار 1382، 6 کتابخانه دانشگاهی با 556,98 جلد کتاب و نشریه، وجود دارد[۸]. کتابخانه مجتمع آموزش عالی یاسوج (1363) با 440,12 جلد کتاب و نشریه؛ کتابخانه مرکزی شهید محمدرضا کیان‌نژاد در دانشگاه یاسوج (1362) با 2481 جلد کتاب و نشریه؛ و کتابخانه مرکز تربیت معلم شهید ایزدپناه یاسوج (1377) با 7525 جلد کتاب و نشریه از دیگر کتابخانه‌های دانشگاهی این استان هستند[۱۲].


منبع اصلی

کُهگيلويه و بويراحمد، کتابخانه های (1385). دایره المعارف کتابداری و اطلاع رسانی ایران. جلد اول، تهران: انتشارات سازمان اسناد و کتابخانه ملی ایران.

نویسنده مقاله

پروین احتشامی

نیز نگاه کنید به

مآخذ

  1. ۱٫۰ ۱٫۱ ۱٫۲ زنده‌دل، حسن. استان كهگیلویه و بویراحمد. تهران: نشر ایرانگردان، 1379، ص25.
  2. سالنامه آماری كشور سال 1379. تهران: مركز آمار ایران، مدیریت انتشارات و اطلاع‌رسانی، 1380، ص7، 15.
  3. كهگیلویه. دایره‌المعارف فارسی [مصاحب]. ج2، ص2330.
  4. زنده‌دل، حسن. استان كهگیلویه و بویراحمد. تهران: نشر ایرانگردان، 1379، ص29-30.
  5. سالنامه آماری كشور سال 1379. تهران: مركز آمار ایران، مدیریت انتشارات و اطلاع‌رسانی، 1380، ص541.
  6. زنده‌دل، حسن. استان كهگیلویه و بویراحمد. تهران: نشر ایرانگردان، 1379، ص35 ، 115.
  7. شناسنامه کتابخانه‌های عمومی کشور. تهران: هیأت امنای کتابخانه‌های عمومی کشور،دبیرخانه، 1370، ص745-755.
  8. ۸٫۰ ۸٫۱ ۸٫۲ ۸٫۳ وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی، پژوهشگاه فرهنگ و هنر و ارتباطات به سازمان اسناد و کتابخانه ملی جمهوری اسلامی ایران. نامه اداری. مورخ 13 شهریور، 1384.
  9. تعاونی، شیرین (خالقی)؛ عزیزی، ایراندخت. راهنمای کتابخانه‌های تخصی و دانشگاهی ایران به انضمام: راهنمای کتابخانه‌های زندان. ویرایش 3. تهران: کتابخانه ملی جمهوری اسلامی ایران، 1382، ص222.
  10. تعاونی، شیرین (خالقی)؛ عزیزی، ایراندخت. راهنمای کتابخانه‌های تخصی و دانشگاهی ایران به انضمام: راهنمای کتابخانه‌های زندان. ویرایش 3. تهران: کتابخانه ملی جمهوری اسلامی ایران، 1382، ص370، 374، 385، 395.
  11. گزارش فرهنگی کشور سال 1380. قم: صبح صادق، 1382، ص45.
  12. تعاونی، شیرین (خالقی)؛ عزیزی، ایراندخت. راهنمای کتابخانه‌های تخصی و دانشگاهی ایران به انضمام: راهنمای کتابخانه‌های زندان. ویرایش 3. تهران: کتابخانه ملی جمهوری اسلامی ایران، 1382، ص191، 270، 314.